Слова, достоменніст, емоциі
Архів
лемківского радия
О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.
Еп. 522
Траґедія тріумфу
•
Опис епізоду
Траґедія тріумфу
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Komentarz Petra Medvedia przedstawia Słowackie Powstanie Narodowe jako ważne wystąpienie przeciw faszyzmowi i powód do dumy także dla Rusinów, ale zarazem jako wydarzenie, którego triumf miał według autora później tragiczne następstwa. Autor ocenia, że pamięć o powstaniu była po wojnie zawłaszczana przez komunistów, a po upadku komunizmu nadal bywa zniekształcana przez nacjonalistów i polityków; podkreśla też, że jego dziedzictwo należy chronić jako przypomnienie o wolności i demokracji.
Автоматычна транскрипция
Вступне до контролі коментар Петра Медведя Словакія припоминат собі <unk> років словацкого народного повстаня єдной з найвызначнійшых дій модерной істориі Словаків За поглядами істориків то было другє найвекше озброєне выступліня проти фашізма в Европі Но трюмф повстаня несей собов і траґедиі До словацкого Народного повстаня залучыло ся пребозно<unk> тисяч людей Русинів може наполняти гордост сил на своіх предків тоже медже понад <unk> народами котры на повстаню взяли участ были і Русина о чым од <unk> рычыт камяна табла з написом Русена на памятнику в Музею Словацкого Народного Повстаня Бантскій Быці Дяка повстаню Словациі были на кінцю ІІ світовой войны медже перемож самі медже народами котры стояли на правильнім боці істориі А так само словацкє народне повстаня было проголошыньом ся ґу Меджівойнові Чеку Словакі державі Маса Р либеральній демокрациі котра тоту меджевойнову державу характеризувала мінімально у продемократичных участників што потвердил і Ото Шімко де несторічний участник повстаня Постає наперек тому же было по двох місяцях переможене Німцями є безпокібно історичний трюмф а дальше коло повстаня наслідує траґедия Знаме же повойнова Чехословакія уж не была тоту Чехословакію за котру воювали і повстанці Держава стратила підтиском Москвы час свойо териториі Підкарпатску Русь ани здалека вже не ішло по войні о свободну державу што было завершену комуністичном пучом у <unk> році Пак собі на долгы рокы цілы словацкы народны повстаня присвоіли комуністы якы бы то были лем они котры повставили ся проти фашызма і хотіли собі так леґітимізувати власти котры певно вхопили до своіх рук На демократичных лідерів участникы повстаня ся мало забыти і імена ся не споминали не высловлювали І што є на тім найтраґічнійше Многы участниці словацкого народного повстаня по зміні режіму были і перзикуваны Тоты котры воювали за нашу свободу не раз пришли о свою властну по <unk> році Одказ повстаня собі комуністы вкрали про себе а ани го не дотримували бо свобода ім была чужа Кєд по <unk> році молоси зачати розкрывати досправ това істория словацкого народного повстаня многословацкы нацийоналисты любителі войнового словацкого штату і президента Тіса скрыты клерофашісты почали го спохымювати за вшыткы приклады Старці <unk> кєд важіч наєднес же марґінальной політик Мариян Котлеба стал жупаном Баньско Быстрицкого Самосправного Края серце повстаня при нагоді річниці повстаня у <unk> році зависил на свій уряд Чорны Флаґы Опостаню ся нераз высловил як о більшовицкым пучі як о зраді державы розумі словацкого штату або як о траґедиі котра собі дарем новожадала жывото Словаків То чоловік з Европы <unk> дістал і до словацкого парляменту в краіні котра ся одкликує на одказ словацкого народного повстаня Нішня коаліция ся одкликує на повстаня Но О <unk> році по парляментных вольбах лідерам партиі Смересде і Лазесде нижньому премєрові і президентови не перешкаджыли номінанты партиі СНС Тота номінувала на посаду Міністра Жывотного Оточня і двох державных секретарів того Міністерства Людей котры в минулости успішно кандидували до парляменту на кандидачнім списку Котле былой партиі і в послідніх вольбах уж на списку Ниґда не было чути жебы ся публично од авантур Котле бышто до повстаня дістанцували Але никому то не перешкаджат і на <unk> річницю ся прийдуткованя тиґу памятнику То што вшытко днес мож чути з уст ріжных політиків оповстаню бы так само было на єдну долгу статю котра бы потвердила лем далшы дезінтерпретациі історичных фактів Лем тых пару прикладів ясно вказує же ани по паді комуністичного режіму не перестала ся кревити істория образ повстаня не перестали собі його присвоювати і тоты котрых з його одказом капчыт барз мало або нич І так траґедия того трюмфу продолжує Одказ повстаня є важне і днес є то наша сполочна дідовизна і наз Русинів котру собі мусиме сохраняти Одказ повстаня єже проти злу мож і є треба поставити ся же свобода і демокрация сут цінности котры даколи выжадуют і тоты найвысшы жертвы Не зохабне собі одказ повстаня з нова красти кревити го ци присвоювати тыма котры потім одказ єй топтают A<unk> тота Петро Матрий пряшів