Skip to content
EN

Words, identity, emotions

The archive of
Lemko radio

About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.

Чеська традіція
Ep. 385

Чеська традіція

•

Episode description

Вступне до контроли: Чеська традіція - Традіція чеськых презідентів – прийти і нич не порішыти, мала двараз тот самый ефект.

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Komentarz zestawia jedyną wizytę Tomáša Garrigue’a Masaryka na Rusi Podkarpackiej z wizytą Václava Havla w Bratysławie i wskazuje, że w obu przypadkach prezydenci przyjechali późno, gdy kryzysy były już widoczne. Autor ocenia, że samo pojawienie się prezydentów nie rozwiązało napięć: na Słowacji rosły żądania suwerenności lub konfederacji, a na Rusi Podkarpackiej Rusini domagali się obiecanej autonomii. W jego opinii brak realnych działań ze strony praskiego centrum wzmacniał siły odśrodkowe i osłabiał republikę.

Automatic transcript

Вступне до контролі коментар Петра Медведя В ты днях припомянули сме собі строків часу што президентчыко Словакі Томаш Ґарік Масарі Ґнавшів Ужгорут Была то його єдина Навщыва Підкарпатской Руси за цілый час його презідентуваня Тот рік марці вышла і інча річниця єдной такой президентской навщівы балатона вшыва президента Чехословакі Ватслава Гавля в Братіславій в <unk> році І кєд медже тыма двома діями перешло <unk> років і много ся змінило паралел є медже нима В Ц На вшыва Гавля в Братіславі скінчыла Найславну В тім часі ся вже мобілизували словацкы нацийоналисты котры кликали по сувереніті Інча част Словаків кликала хором по конфедерациі Нацийоналисты окрем того же кричали ріжны слоґаны проти Гавля заатакували його супровод Авто Міністерства Культуры было майже здемолюване а нашли ся і такы котры плюли на чехословацкы фляґы Як ся так могла змінити ситуация ани не два рокы по паді комуністичного режіму Павел пришол до Братіславы пізно Фактом є же новый прасскій Естаблишмент по <unk> році доста долго не мал інтерес о словацкы справы лемо чехословацкы значыт чешскы Навет це а то было іщы траґічнійше гавал пришол вказал ся але реально не дал жадне рішыня ситуациі Чешска Елита не хотіла чути ани о мірнійшій конфедерациі і то была вода нам лем тым котрым ся наконец подарило розбыти Републику бовяка тому зачали міцніти Кєд президент Масарік перший і остатній раз ішол на выходу Словаків так само ішол доста пізно Република была выголошена в році <unk> Підкарпатя медженародні признане было в складі Републикы в році <unk> але президент іде посмотрити тоту част державы аж в другій половині <unk> р а так само іде бо уж чує як і гавал же треба консолидувати лем же єднако як гавал окрем того же ся вказал не порішыл нич Припомяньме собі же ішло вже о період коли ґубернатор Жадкович был по абликациі і вернул до Америкы абликувал про несполнену автономію як і з причыны того же реально як ґубернатор не тримал власти в своіх руках А не лем він но і дальшы політичны представителі Русинів кликали по обіцяні автономіі котра была записана як в медженародных мірных документах так в Конституциі Молода Чехословакія мала вдяка тому важну конститучну кризу но Масарік окрем свойой навщівы не зробил ніч жебы рішыти неспокійно з Русинів Наопак по аплікациі Жадковича долгый час жаден ґубернатор призначений не был і Підкарпаты рядил чешскій урядник І вдяка тому зачали міцнити різны політичны напрямы котры были вшытко лем не прочехословацкы Та і вдяка тому яка внутрішнім спорам котры были до великой міры запріченены праґоцентризмом поступно ослаблювала ся села Републикы котру мала в році <unk> але як што што освободит спід ярма Намісто того жебы то президент Масарік Алепаґі Бенеш рішыл думали же старчыт перейти на Підкарпатя і вказати ся не старчло Гей Република наконец кінчыла про інчы причыны як в році <unk> лем же підпис президентів чешского походжыня на тій істориі видіти При смотріню на паралелы собі мож не сконштатувати же то така чыска традиция і же істория могла вызерати інчак кєд бы ся президенты в рішучых хвилях справували інчак A котра тота Петро Мадинь пряшів