The archive of
Lemko radio

Витайте дорогы радию слухача гев міре ґоргар зо Заходу зо свойом авдицийом та в горах Карпатах Хоц то моі реляциі нагрываны сут зо Заходу то заєдно споминаме на Лемковину про дидівску землю вшыткых нашых люди де бы они не одышли і де бы не были розметаны в шырокым світі Нескы запрашам на програм котрому єм давно голово там вас гарленько привітают Запрашам до слуханя бесіды Припоминам же гнеска будете чули уж другу час бесіды з паньом Марином Новак з хыжы Дзяба на чужыну до Бєхлі з коло Шпрытавы приіхала під примусом зо своіма родичами аж з конечной на рідній Лемковині пані Марина родила ся в <unk> році Ех сте выізджали з гір примусово то сте мали років припомнити нам Е но єст <unk> році Ім мала скінче не то <unk> сем років но то є скінче не буду памятати такы має часы воєнны та ци воєнну памя Я хочу войны памята Еґыс помяты Німців і іх Обыт конечні чуй были конечні Были оцусі натрасі хыжы были маль так єдну велику хыжу то была переділена так бы сме мали так тико депет што мы сме ту мали і ту была посіль така Навет не знам де сестры спали де того в каждым высразі памятам тіж была віділи а о оцувісті они уж по польскы по римскым обєчаю хоінку до траґаре прибили свічок наставляли а мене зуб боліл Я плакалам Но і мама оці го буці хоч бы ім не перешкаджали бод што возьме пістоле тоту карабін застріли дешто што в нихто было ні но і попросту єден німец підышол до мене і дал мі видочні таблетку а я мыс же то цукєро бы было біле то памятам я гнеска ной так же зілам тотой преставня тот зуб боли но тото а они си там гостили ся на натій стороні но і так потіху Боже заварий жебы там дашто не того А потім памятам тіж як ся война кін скінчыла єден німец до нас пришол был на біло убраний не знам ци хтіл дашто ся напити ци зісти тіж тото не знам тыко положыл автомат на лавци Тото памятам автомат і я так підышла до того дно хтілам ся дотхнути ци зобачыти што то єст а він на якы кричал Най най най тото най догнецкя чую Я ся выстрашыла мі грозом і пальцом жебы м тото не рушала Дой він потім пішол гыба маму далей пити Не знам бом сам єден был і пішол в гори де сєй де пішол то не мам поянтя Але тото тіж памятам же то карабіна ся выстрашыла А так то ном Брали ось потім о єй до роботы мою сестру по просту мала сімнадцет років пришол самохід до солтыса з каждого дому треба было іти іх Нас сестры моі были молоды но попросту няню ся сховали бо як то люди ся ховали ній але а сестры были молоды але што пришол І конец і солтис повідат до мамы Анно мусиш дати котрийше дівця повідат бо ну мусю з хыжы твойой взяти Попросту ні но і потім сестра Кристинна она была од <unk> іш молодша было євкы Але попросту она ся зголосила вернула вернула з Німец што подала Болоє там тяжко легко но она знала німецкі в конечні вчыли по німецкы Но і оповідала тіж так же не достала ся попросту до того пєца жебы спалили тот нумер і не здолжыли на того бо оповідала была на кухни і там стругали бандуры ци там компериі як меньше ото І там при слапані німка пришла і повідаты зісти дашто не до той кухаркы повідат же же то може іх калу або што тото і там рыхтує но і тота кухарка ся іх звідує бо напришла си набрати дівчын дівчат набрати бы мала фабрыку до фабрыкы до роботы і <unk> дівчат брала но і варит си того Цілюж має вшытко но так же вшыткы солатвене же попросі будут зараз одізджати А моя сестра чула о тото же же то і была на тилео одважност як тота выходила Німка то она вылетіла до ней руку до горы пуя гай Гітля по німецкы І перепрашат єй Тота смотрит по німецкы до ній бесідує і гварит так я припрашам але я бы м хтіла знати ци моє назвиско там єст В тым бы выповідат чула м што бесідуєте а розумію і он оповідат як ся называт наповідат Замба Крістина і того Одглядат глядат ні неє Але слухай я Тебе уж не пущу Я тебе зо собом возму бо ты знаш по німецкы то ты мі будеш потрібны Но і она і повіта тварит слухай як будеме одізджати то прид по просту ся жегнай там з дівчынами і памятай же бы ся до остатнього ваґону вышла а я приду по тебе Дой так было і тото єй охоронило од попросту од смерти же не згнула в тых Німцях бо ся достала до фабрыкы дороб Почекайте бо є не барз зрозуміл Она забрана з конечной До Німец так до Німец до роботы До роботы до кого там трафила До того я тіж не знам теора трафі чом она мала нумер Де мала нумеру Не здолжыли і до нумеру дати іст іщы не здолжыли бы подіяти Они хтіли лебы в тых Німчех то ни хтіли в Пельмеці і до пеца загнати Но напевно на певно бы по ріж так люде гынули ні же іх брали там до роботы якы до копаня якых ровівці чого і кажде мало нумер нумерами ся того А она не здолжыла бы Ґудзєнкі там піти достати ся до того до бо власні там в кій кухни спытка тоту німку і сама ся Ага і похала з том німком поіхала татом тым транспортом Ноди си до Німец до фабрыкы а тіж того уж не знам докладні а знате што робила в тій фабриці Ет робили повортно По просту также же по тім домів як пришла то пришла праві гола і Боса бо мала галалізку і в валісци мала но ружны речы ріжны річы своі тами і того і деси хыба не знам ци в католіцях ци де в каждым повізрязі трали з воді по просту злапов і за тоту валіску жебы пустила а она не хтіла пустит він выніс вынял ніж перед якнє пусісти ціренько о обетне Но і пустила му так же присла тых в тым што была убрана і тіж памятам была зима як вернула приіхала на санях Як си попростує єй там Ґазда не знам цию одкаль з потягу ци як де привюз але памятам як заіхала зима была як заіхала на тых писаня Тото Ну і так ся охоронила о тото А тіж не вшытко памятам бы жебы м знала по просту тераз бым ся іх звіда сме сим поґадали Але што ж тераз юсі некы знал же впадат о бы так ті сме не знали ждали буде мат лемківскє радийо Но Чусте ся яко Лемкыня сподівали же Лемків може мати лемківскє радийотів в жыті єм ся по просту не сподівала што барз ся тіж же бо г допоміг Я мам наставлене на радийо тото Лем фм так і чую нераз по просту І вас єм чула коли топіру вас напевно выбили Но но трошачка єст ліпше трошачка ліпше же може ся Вєглі Вєгліце вліт зидате же в віхліцах чути лемківскє радийо ЛЕМ фм Доду чути бо ям гам наставлены ци но тай наставлены памяти засіда на лемківскы розмовы там того і о Лемках ноб добрі добрі А знам тіж попросту же могли сме мати бо попросту до немо в тій хвили той мапы Бо дал мій кузин мі Петро Млинарик же нормальні польска мапа а ту было написане Лемковина по просту І знам же колиси давно бы такто сльозакы зробили свою поля ґали сльоза но вы тіж облатество маме польскє але Лемковину могли сме мати але як то нашы бідны Лемкы Ниґда ся не мож згодити єден Украінец єден Лемко но і не створили Лемковину попроса вы Мария Новак Хыжы Дзямба Е я єте ся Лемкыня Я єстем Лемкыня Боже заварил Я не єстем жадна Украінка Украіна мі ниц не дала не помогла я в Польсци діти выховала вывчыла выпрацувала маме меритиму і я мам повісти же я Украіна Як бы м мала якысу владзу тотых Лемків котры ся цют Украінцями я бым іх вшыткых на Украіну Прошы барз етам там вас гарненько привітают Там там ниґда не повідят по просту на на Лемка же він Украіны стілько приізний чужий прізний Нашы Лемкы Я не хцу ображати але Я єм чуже на нашых Лемків на Украіні Поляшкы Но ну ну ну не і барзо добры Любо як інаци Бємі зселал Украінка бы ты Украінці были обы Украінкы Лотниско было то малам знаєме Украінкы знам іх добрі по просту Мали сме коровы то приходили по молоко тото гварит та мыпы мы місцевы а то гварит Лемкы та де о мі гварит Украінці Но але гале але а но моі тета тіж бу найпер ся повольнити як было Были попросту такы панове же нагваряли жебы іти до Украіны бо тамто богатство попросту вшытко ідуже Лемків ісконечне пісмо на Украіну то потім голо і босы піше поприходили тета моя з цурком свойом тіж і одроці вернули Но то было по войні уж Так пустили іх повині так по войні по войні зараз найперше было так же приходили аґідаторы і намавляли жебы на Украіну іти некотры люде ся злашыли добыток світо мали попросту забрали ся піс на Украіну а потім решту вынали А коли ходили тот аґідаторы Но іх выгнаны были <unk> році но то ни мусіли перше а <unk> а скорше наприк в часі війны Чы были такым ваші припадкы же ходили нагоряли Лемків жебы візджали на Украіну Но я направду знам же были Але коли были то не знам жебы м я знала же мі то буде потрібне попроси то бым ся б памятала Ні а так направду не знам але знам же были бо попросту і з мойой родины тіж знам же люде пішли зо вшыткым скоровами зо вшыткым а потім сами самосенькі кому ся удало вернути то пришол на післе Хібы жадного того добробыту такого не было як опові оповідали што там было такого планного в тым Краіні Но же Но попросту было не было хыж де было ничого не было де по просту навет замешкати Не было як жыти о не мысилі же там вшытко чекат на них кобаса і міют Трудном оповідали но то люде лаповірны некотры повірили в тото што оповідали Но і такы обовязкы вы яко дітина за молоду на Лемковині сте мали Чыму ся занимали коцецко Но я цуно до школы малам допіро іти так же же же же же же вконец до школы не ходила м допіро в картовицях Єм до першой клясы пісвятак Пасы сте коровы Е так гуси так гуси паслам гуси сме мали гуси пасла Мали сте даякы пригоды сте маусме Но ні Бо так забальсня бы саму барз не пущали мама як того брали няко себе сестран найстарша тіж єлка а пытьмівка вышла замуж перед самым тым як нас выганяли то весіля было не памятам так за дуся Но мам книжкы там што моя кузинка писала о конеці вершыкы то она Памятате даків вершык вершыкы специяльні ні Могла бы м вказати там є но хом жебы си повіде і дашто памятати Зарецитували нам Но то такы верси тико памятам Звірин звірин любы діти добрі в хаті вам сідити Е огон гріє ма гріє пріодіє амы бідны небожата моростисне зимна хата кіньте хлиба о кырхшыну накормите бідну пташыну то версік памятам з книж но а тето співанкы ружны то співало ся русі А за сплетенку таку што памятати найліпше Страшні дуже знам але не знам што вам за співати Ям почаку просту верховино цвідку Ты нашу тебе Яґій гри вод плыве тут час Свобідно шум нове село Ой не мат до краю краю на ту верховину кобы мені туд побути Голод зо дну хвили ну Такы рыжны пьосенка страшні дуже ружных рых І такых партизантскых і такых наприклад А пропортизантскых А пойте нам Ци вконечны были партизанты Рачы ні Раці нас в Конец не было для то же нас стояло войско І раці нас не было ани такы боятикы ани ниць ани Ждыни ани конечних дас люде лем гандлювали ходили на Словакы то носили там нафту кропком гандлювали ас ондалкы там сузо Словаци приносили материялы носили м ліняны річ роблены на кросні такы полотна выміняли на на блюзкы такыв коло як єдвабі на єдколим брали кропку То в конечніш не было то хыба там ходили по на кропку на Словацию так то єст Лая палімко із буду писі буду пизар не буде ляби а літя не ани ня непи а ниня не я непи єсія будану старинок моя єсамы спала Нема спором дома то єс не прига Нема спором дома то єст не прида іплеці бытня і памі доктора Астя Бого де вадцета того же была того жебы з вами лем татого цезвами люди лем готіка з вами люди Для тых што тепер влучыли наше лемківскє радийо припоминам што гнеска бесідуют паньом Марином Новак з хыжы Дзямба пані Марина гнеска мешкат на чужыні в єгліцах коло Щоталы а родом сут з конечной на рідній Лемковині Прошу слухайте даше міре Ґоргач бігали сте на захід розвостили сте ся гев на заході Як вы споминате ваш першы ден на загоді Як тіл гадало де сте трафили декых хыжы Нова сі сме там в Картовицях хто пана Бялковского мешкали Но він трактувал нас ся дост завзглядні до горы цілый цілый поверх сме мали там мама мали дві коровы там касал а потім мусіли зліквідувати Бо повідал же невільно жебы мамаси тримали коровы но і пішом до школы мала м колежанку в школі але єй брат был барз недобрий она ся называла каса Ярка А він хыва Догнеска не знам ци жыєц і в Маломіцах Єй мама была барз добра ту не як приходилам там до Давала м істи далам мі клюскы з молоком но в горах то не было тых клюсочок білых такых барз мі тото смакавало а він был барз безщельний страшний навыдат ся аж встыд мі повісти Поцо даєш ся і Украінци єц єс повідат І повім так щырі не знам ци повиннам повісти але по ім бо то правда пришол і на плюмі до тоніре Но є уж не і вам пришол плюнул так по просту она до нього скочыла ні але я ся гу боялам Боялам ся нормальні Так ся я не ходилам там за барз Доній она веце мышкали сме таку меджо ту опіт готу в маєнтека а то стоіт до гнеска там як ся на пастежовіце іде то остатній маєнтек Но і тота пані Кася приходила до нас ту на десме рувіци думами но тото тотіж так памятам же так украінцал наня і так поступіл барзо негарді Но потім як сме пришли ту на дісмє робітце тоту было нормальні наступло барз дуже было в селі піл на піл село было так были і злоді і ружны такы были і были і за бужакы за бужакы были недобры они такы были Не добре волынякы по просту Но Але то але нас было <unk> родив а сіст родив в тым маєнтку то до нас приходилі подвіря там было барз великє то нам си в сітку грали воґулі ну але бесідуваня было цілый час як потім раз зорґанізували як робили вал То барз дуже робітників молодых пришло обцы мешкати по селі так єден был на селі Поджеґац Голотили вас єс то ся боіт Украінцив но а нашы робили си по тайцуфкы і так в такого хыжы так в такого семана Та бы по просту Была неділя то гармонію взял нову уйку на гусля грали мыкыт на гармоніі уж потанцуфка была Но і они казали по просту тот намовил жебы пришли жебы ся бити ні Но ета так шум ся зробил же зачали ся бити Але але нашый по просту ниц ся не стало так жебы дакого побили барз або што і влетіли там на подвіря тоты тоты обцы што мешкали до єдного пана до поляка він іх вызвал повідат цо высемислітє присліст ся ту повідати такє же вырабят ся высепуй дзєтя як мы будеме жыті з ним би ту жыєме в згоді Добже так же іх попросту был одважний но і так же На тым ся скінчыло по просту же ся не побили і потім того што іх бунтувал тіж опали там добрі як тоты выіхали Но ну тот были такы ружны інциденты Я Моі діти то кажде знало по свойому і де треба ся было признати же єст Лемком то ся признало Но бо пріж нихто не піде не буде кричал Я Лемко Я Лемко Але признати ся треба же чловек знал як ма коріня одкаль Я працувам на почті былам телефоністком і воґулі сізроків былам кєровником експедициі і я ся не встидала як было моє свято то так мі дізюр уставляла кєровничка жебы м я на свято мала більне Ґолечка знала знала же я лем кынят но так же же не всыдала м ся І зато была м любяна бо ся не встидала Нераз мі повіли так же Вєс муві Марися ціли то ся нема ци бать бать што ся треба такє ци нєві скор похоці Но і така правда была же ціліст Но і в молодіж добрі же же добрі же так го єст же мы же сут тоты терасы растівочкы і кічера же нашы люде же молоды Бо то єст пікри тераз як маланка єст То як моі діти ідут то страшні дуже іде з нима Поляків бо ся ім барз подоба бо у вас нема пяных бо у вас ся не бійом бо нас тото власні такє єст я не памятам жебы ся на маланци даґде побили або жебы хтоси на столі спал або під столом Но тото єст неможливе жебы в Лемках такє штоси было Бо єй того най ся молоды тримают Напити ся мож надома Я так мысю аци я добрі мыслю не знам бо я юс стара А як памятате першу велию на чужыні Но было смутно ту сіли меси по ціхачу Воглі моі родиче то цілком велиі были інчы не такы як тераз были барзы так побожны родиче повідали то ся Ісус народил для нашого збавіня то його ден то тото атакі з молитвом з колядами піст не вшытко і так А тераз до того абы ся наісти абы як найкрасше наложыти вшыткы з люде тераз іна цій дорогы Буйст нам власні як в вас в хыжы вглядала тота Олия О так од початку засте засяли за стивци были якісы Традициі звычаі Предевшытком по стили ничниі чекало ся до вечері по просту міят часом то напити ся дале як жду быж єм была векша то іш того і так з покором ся чекало і гласні сме ся найперше сме ся мили мінници грошами навет такє гарде повідзейніє ся повідало Дай Боже щестя Йордан Водичка обмила з берегы каміня обмий мою очка моігличка жебы м была така здорова щастлива весела як Йордан Водичка і так три разы ся помыло по того но тоты грошы по тім ся На ефіру до церкви давало по просту но і допіро зачынало сідало ся зачынало ся од єдной што ходит до лас полазник Та приходили поласникы такє Андрий Канюка приходил з чатиночком зеленом приходил пред велийом чы поли пред велийом Предвелийом приходил та гардістно венчувати сут такы Некотры памятам вінцю вінцю вінцую якій яко святый дух летіл понад ріку Йордан і понад Важ Гім і дав вас поздоровити щестом здоровом боскым пожагляньом на многая і благая літ Жебы сте ся обертали медже копами як місяц медже звіздами жебы ся вам родило жытко і просо жебы вашы жінкы не ходили босло най там дуже іщы такій потім Він сюю він сюю вінсваты не пристанут Допукы гроша не достанут ци гроша там по просту так грузні но хто як знал І приходил с такым зеленом цотинком приносил і зашто бы ся там дашо дало Но і так но і так ся по просту но З тым вечером очена ся вварило о найперше всю очена ся выгварило а потім просвора была просвором ся ділил Єден другому зыченя складал предевшыткым здоровля честно сяіло без честку велий бы не было по чоты Но жебы быти здоровым честно очыщат вшытко то што лікарство барз добре як антибіоти так спокійно по просту ся потім часку што было по честку потім были бандуры капуста пирогы ых грибы мы называли губы чеселиця в каждым зразі <unk> мусів або балькы были бобалькы тіжы якісто катуляны бабалькы Грубы великы такы завшы же такы колоскы мают ся родити як тоты бабайкы і што іщы З каждого єдзеня ся одкладало трохы несло ся тото коровам коровам ся давало хліб і чеснокы лопхали до хліба няньо ішли і давали преды вечерьом коровам приносили потім сіно під пазухом трошецькє стравы одкладали няю так нянь няньо што мали там по што не давали кором Но тіж жебы о тото бы для том давали но жебы здорове жебы тото было вшыткы так люпритіж Ісус Христос родил ся в Стаєнци при Прижолові при коровах лото В тым дню ся коровы тіж узнавало Но ну і так а тераз уж што то бы цяюж загыну ждено єж люде не мают ни коровы вшыткого і цілком іх іначе нале завсю просвора єст честнок єст і так же тото ци мала пекла такы частка котры называли ся полазникы Не памятам того не памятам памятам тыко же на велик ден мама паскы перекли то три паскы єдна тота была окропна потім меньша і найменьша І дома тотыхі три паскы до плахты вязали няню на плечы і до церкви посвятити то ледво іх донесе Але то было на велик Вернеме іщы до Різдва Ци в часі вылиі співали сте коляду Так так співали сме Бог при двічли або бывы в флеємі але при вас ім Бог при двіць Не скєл вас ні такій момент же добрил момент жебы таку коляду заспівати Може бы сте нам дашто заспівали Но заспіла м єдну сродку вам Бо предвічний ся пришол днес і сне без што бы спать люд свой весь і утішыл ся Вив леє мій народил ся Месия Христ то знаш І пан наш для всіх нас нам народил ся ознаймил то Ангел Бож наперед пастырям а потім звіздарям і зем ным звірям ґійва сына Як зродила Звізда ста дехріста Невіста пречыста Сына зроди вам дріє царі Не сут дары до выфле є міста де діва пречыста Сына повила звізда ім ся обо обявила В дорозі Убозі при олі при ослі І мо знай вам тріі є царі Де і дете мы ідем выфлеє Жыляєм спокоєм і повернем ся і інчым путем Повернули погану бестиднугу безбожну уіроду Не повіри виділим і Йосифу Ангель мовил з дітяткого і сматкогом З быдлятком з ослятком най ся хоронит сла ва Богу За співаймо чесину Божому і пану нашому Поклін віддайм Пинно ся повтаряти але то барз долго было но мож называти выфле міни новина пречыста діівас родил Асин Яслах поміж быдля дми Споціл на сіі ні Бог не обняти же герови і місля выспівают ангескій пана витают пастилю бы не се що мало же што бы обдари Тиди тятко Боже А ясна зо горя світу голосит Месия до щаст ся приносит Долыфлеєма спійшым сінинь Бога вита бідной дітині За світлом Зір Кадезі зі Сходу ідут три владывікы князього роду золотори Кадильо мій Враз з серцьом щырым не є су до фіру Мария мума тиси на лей його ци впемкі віє а ци всевій світу зі мнію боголю благословид нас на ліпшу долю І сусе мили мы не богаты Золото даре не можем дати новы дарціннійшы Не сем від мір се віра серця єй любов щыра Глян окым щырым о Божий сыну На нашу землю на нашу родину Зы сліз нее бадар Превели ся словіі ливовічны гійкы Ту гед єс на нашу Украіну ниґда не выповінал Украіну дико народин А я єм тіж чул як нас співают таку пісню кланяти ся тебі сонцю правды Лем то выто памяти ся сонцю правды Роздество Розжество Твоє крісте бо же наш Лосиямірові світ разума небо звіздом служаше звіздою уча тебі кляняти ся сонцу правды і тебе видіти з высоты Господи слава тебі Ном же потім по вечері сідят ся як родина што люблят співати по просту Но я слова Богу тераз мам внуків грают співают так же як яка урочысто Данієль там на акордеоні Наталяна Гуслях Сын міна на акордеоні Андрий Сын Сын называт ся Андрий Новак сынова Кристина Новак внук Данієль Новак і внуся называт ся Аліция Александра Окщена Ма два імена Александра Новак Но і оні цілом родином в Ластівочках выступую А тоты котры там сут на знимках постнепоіли Там то інча родина дівкы діти Но але они сут дорослы Данієль має <unk> років то єс в Новій Зеландіі робит там доктора а Наталя вероцлавів Мещадство Бочнєвід в клінці Вроцлавскій там вчыт ся і працує обходит поперация поружности Но має так Дін іщы неє На <unk> року єст Але додале щы єден рік та же іщы тераз марз трудны дуже вчыня бо залічен єст барз душе безструдных люд Ном мал хоту быти доктор але іщы нема кєрунку обраного в тю на якым кєрунку хоце быти А тота друга виджу дівча Но тото єст ту Марта то она тіж студиює ту бе Вроцлавію Хце быти помоцом для дентисткы Я так по просту по побаскы повішы такій медичны кєрунок так Як я так сходите на ґулиі то кілько вас пистолі потрафит засіди Е о то єст так До двадцет осіб бо мам штырі внучкы штырьох внуків мам четверо діти кажды з жінком но тоту треба бы полічыти Але Але уж мам і правнука но так же весіля нам ся шыфує на Пришвирі Ны так є так помаленькы до тереду тераз єшли Звідува єм ся вас дуже ружны цікавых речы А може дачого ся єм вас них не звідал а хтіли бы сте нам конечні повісти жебы сме мы молоды Лемкы одным знали же то было важне жыт Повім по просту молодым тілько жебы ся ниґде не встидали слово Жебы як приде о такє стіслой же треба повісти признати ся то треба ся признати не всыдати ся не встыдати ся віры православной бо моім зданьом віра православна то она єст найвірнійша най тераз в тым што ся діє ріжны такы річы То она єст по просту так як святый Петро і святый Павел голосили тото нам лишыли так тото попросту єст Припоминам што гнецка слухали сте в радию ЛЕМ фм другу част споминів пані Марины Новак з хыжы Дзямба котра на чужыну до Вєкліц коло шпиталю приіхала аж з конечной на рідній Лемковині Дякую за увагу І запрашам зас в четвер за тыжден годину <unk> міре Ґоргач співаютсе кука сут ачу