Слова, достоменніст, емоциі
Архів
лемківского радия
О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.
Еп. 77
Слуховиско #77 - 19 IV 2013 С. Мадзелян Рыбы в Освіто
•
Опис епізоду
Слуховиско #77 - 19 IV 2013 С. Мадзелян Рыбы в Освіто
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Audycja jest literacką opowieścią narratora o jesiennej wyprawie nad rzekę Oswego uchodzącą do jeziora Ontario, gdzie obserwuje tłumy wędkarzy i połów łososia. Opis wyprawy przechodzi w jego refleksję nad krzywdami wyrządzonymi rdzennym mieszkańcom Ameryki oraz w porównanie ich losu z losem Łemków. Pod koniec narrator wspomina spotkanie z panem Leontym, który ofiarowuje mu złowioną rybę.
Автоматычна транскрипция
Добрий вечер витам на слуховиску ХНЕСКА Семон Мандзелян з циклю Смак долі Запрашам барз сердечні Рыбы женят ся в освіто Минуло горяче америцкє літо минули тропікальны бурі з теплыма злывами Холодний вітер з Канады пригадал людям же уж найвысший час помысліти о долгій і неконечно приємній зимі Збурил піном велькы озера потанцювал посвистал на присталых полях кукуриці звершків дерев поздувал пожолкле листя і як молодий збыточник скрыл ся деси на пілночы жебы зас ту за недолго вернути але уж з векшым правом природы Над могавк і Хадсон вернуло зас літо Але уж не тото спекотне парне лем приємне лагідне хоц кус пристаране як рідна бабуся Недармо тоту пору звали в нас бабыне літо В гамерицкій термінолоґіі тот час зовут індияньскым літом в памят тых люди котры колиси были ту правовитыма ґаздами Тотепер дерева красуют ся найріжнійшыма кольорами під блакітным небом громадами перелітуют неспокійны птахы сухе листя шелестит під ногами і кортит вандрівника загадочий світ все чудовой природы Хоц на коротко хоче ся втечы од нудного телевізора од манливого холодыльника в котрым звычайно сут заказаны зо взгляду на здоровля присмакы През тыжден якоси мусит ся терпіти але як приде вікенд То терпеливіст ся рве і хце ся втечы як найдальший закуток природы Старш люде Звычайно з малыма іщы внуками тупцяют до найблизшого парку колишут іх на колысанках стережут кормлят Голубы і іншы парковы птахы або смотрят на звинны вовірхы як на вершку дакотрого дерева з голузок будуют хыжку на землі Дехто сідат до авта і без окрисленой ціли же не перед себе жебы потім вертати домів Хто любит самоту іде за місто на фармы і в дакотрым переліску го динами чаіт ся на дорослого уж дикого індыка жебы злу канадіти го на остру стріл Што кому єден любит гарбуз другій дыню Цуды в Америці іщы такы люде што не забили приємности збераня грыбів котры так само ту роснут але треба знати де то переважно нашы запопадливы Лемкы Полякы Італияне Але найбільш цікавым чловеком єст рыбак котрий не узнає вікенду завданый як пару годин не помочут в воді Кыя Часом і я люблю посідити над дакотром молаком і посмотрити на жытя водных птахів і інчых зівірят Але до рыб то уж не мам ниякого щестя В жолтньову суботу полным автом летиме під Канаду над ріку Освіґо котра впадат до озера Онтарийо ловити рыбу То лем <unk> миль што на тутешні варункы цілком близко бо далеко то на другій беріг того величезного краю Богода чудова Аж ся хоче співати На похідному блакіті сірий шнурок журавлів Автострада задбана автоідеяк Європлян рівно тихо як по ницці Хоц і так по двох годинах ізды старому терпнут ногы молодий хоче закурити напити ся кавы перекусити або піти там де цисар ходил піше бо ту уж давно забыли слова Панове в лево пане вправо Скручаме на короткій час до заізду Достаток вшыткого выгода усміхнена обслуга переходит уяву тых што недавно приіхали ту з серця Старой Европы а може з єй східнього боку За таку выгоду на заізді платите лем <unk> доляры Остало нам іщы <unk> миль Нич не гіршой хоц неплатной дорогы На паркінґах по обох сторонах рікы полно аут але якоси нагодиме вільне місце А што было тале Дознате ся по перерві о воса воса Na Не собі в темі голосом та зо Сходиме над ріку по похыльнях якы по плямени рыбном кырвю Миняме усміхненого рыбака котрий в страну паркінґу влече з смыком на жолтім мотузі три великы рыбы Більше невільно такє право По обох сторонах рікы сотні люди в рядах всмотрены в свій сплавик Высше на скалистім розливиску під дост высоком запором так само бородят по чепери воді і саками вытігают пяну весільом терлом рыбу То лосось котрий чысленныма лавицями тягне ту з Атлянтику ріком святого Лаврентия знальом тіж яко ріка тисяча островів а потім уж коротко през Озеро Онтарийо і входят до Устя О Свіґо складати ікру і вертают назад до моря жбы в ним вмерти Така іх врода Знаме же рыба то лотерия і не каждий має щестя Хоц жаден гоноровий рыбак не верне без ней Рыбом не вільно ту гандлювати Право правом А чорний рынок ту тіж квитне як всяди на світі За <unk> долярів можна ту купити <unk> фунтового лосося за три і на пивок почыстят вам гогарді запакуют домішка обложат ледом што в дома без клопоту можете з нього істи вечерю решту заморозити В склепі за таку рыбу треба дати што найменше пят раз тілько Зараз під Слюзом єст водна електровня дале стация бензинова склепы ресторан поліция банк домы фабричны комины поротовы елеваторы з словом звычайне гамерицкє місто О свіґо з його дост добрыма янкесскыма жытелями Давно в тым самим місци о тій самій порі року кочували ту могікане Стояли чубаты іх віґывами горіле огниска і пахло будженом рыбом котру Індияне рыхтували на долгу зиму Потім пришли ту цивілізуваны колоністы і пукали собі до них з Вінчестерів як до дикых качок і передчасно выправляли іх докраіны Великых ловів Писали о них грубы томы пашкывільной літературы якы то дикуны котры не повинны жыти на світі Нич неінакше писали о нас польскы історикы по ІІ світовій війні а і дале пишут якы то сме бандзьоры різуны молойці кабаны дикуны Подібной на нашій рідній земли пукано до нас палено нашы хыжы бито гарештувано выгынано Індияне гнескы кус сут в ліпшым положыню як мы Лемкы Мают они своі резерваты котрых ім можеме заздростити бо там можут продолжувати своє істнуваня А мы веґетуєме в страшнім розсіяню і хоц повільно Але Неминучо зближат ся наш конец згідно з планом якій приготовлили нашы ворохы Недавно был єм в Музею Індияньской Культуры виділ в нім туристів з цілого світа але ани єдного Індиянця Был єм колиси в Каліфорніі в іх резерваті в дозволеным през них місци і виділ єм іх камінны лиця якы з погордом смотрили на мою білу твар За зроблены ім страшны кривды Не знали же зо мном нашым народом цивілізувана Европа поступила подібно Мій сын знакомит ня зо своім приятельом з роботы котрий так само ту рыбачыт То пан Леонтий сын Петра Гойняка з Нововілси коло Крениці Знаний він в нашым середовиску в околиці Ліґниці як культурний діяч музик співак дяк член славной Юж Кычеры Вчыл ся разом з моім братом Миколайом музикы і співу в фльориньскым монастырі отців Студитів Николи не забуду іх музично Співочный концерт з мандолінами на різдвами свята <unk> р котрий свойом красом очарувал Лемків з Фльоринкы Білцаревы Полян Вавкы Може Вперше нашы західні Бескіды почули композициі бортняньского Лисенка Кошыця Слонова Было минуло Остал лем спомин Коротко стоял єм в задумі бо пан Леонтий вытяг на беріг понад <unk> фунтово голу сося і повіл То для вас семан за добру памят мого няня котрий недавно ня одвиділ і в тым самім місци сме стояли штохы днес Аж ня заткало од такой милой несподіванкы і ледво здобыл єм ся на скромне слово Дякую Не было медже нами хваліня выпилкы закускы Попращали ся і розышли Остал малий спомин рыбалкы в устю рікы Освіґо Променисте Жолтньове сонце топит ся в водах Онтарийо А на мою рыбацку банду приходит час вертати домів В шнурі соток авт З рыбом в баґажниках вертаме шыроком автострадом Нам домів недалеко бо лем <unk> км О <unk> <unk> годині вечером отварам двері вношу до кухні аку рыбу Нагнеска то уж вшытко Дякую барз сердечні за увагу бесідувала для Вас Моніка Тылавска Останте здравы