Words, identity, emotions
The archive of
Lemko radio
About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.
Ep. 67
Слуховиско #67 - 07 XII 2012 А. Potocki Legendy łemkowskiego Beskidu
Episode description
Слуховиско #67 - 07 XII 2012 А. Potocki Legendy łemkowskiego Beskidu
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Audycja jest poświęcona legendom z książki Andrzeja Potockiego o Łemkowskim Beskidzie; prowadząca mówi, że podobają jej się ich treść i żartobliwy styl, dlatego wraca do tej publikacji. W programie czytane są kolejne ludowe opowieści: o Diablim Kamieniu, Kornutach i zbójnikach, zapadłym mieście na górze Cerkowej/Cergowej oraz o miejscu nazywanym Morskim Okiem. Na końcu prowadząca dziękuje za uwagę i zaprasza na następne słuchowisko za tydzień.
Automatic transcript
Добрий вечер Витам вас барз сердечні на слуховиску тыжден тому мали сме першый раз в нашым проґрамі м Леґенды Лемковского Бескіду під редакцийом Анджея Потоцкого Е І же мі принаймні барз припали В смак тоты леґенды бо і зміст інтересуючий і сам стиль Писаня барз ся мі подабат кус жартобливы з такым помішаньом як бы старого словництва з сучасным то думам же ся не погнівате же іх гнеска зазрю до той книжкы преполненой власні такыма леґендами Так же запрашам Вас сердечні мам надію же і вам ся тото подабат діяблі камінь Над всьом фолюш на стромо опадаюнцым выдоліны жекі клопотніцистоку ґуры Косма лежы порозжуцаных кілька ґлазу на людску міры огромных Без вотпіня сам діябел мусял іх там хыба перенес І єст в тым ствердженю щыра правда Бо же мяла ся мній віней так Діяблом ні в смак было кєди люде цораз вінцей костьолу вбудували і правдівому болґу чест оддавали запевняют собі тым самым збавліня душы Чыніли бшето діяблы віле забіґув бы одвєс люді од побожности Кєдиці Єднак нічым не давали ся скусіть ани омаміть втеды розсердзоне неповодзыньом і малы ся найружнійшых без ацийств з пєкла рода Мешканце в Сіклін положений ньоподальфолюша постановіли збудовать костюл дя бы зразы пригльодали ся тій працы і з недовіжаньом Але кєди здал собі справы же зну в повстані свонтыня і зналезелі Ґжешника котрого душем мож набы забрати ся до пекла бенде сораз труднійше постановіли не допустіть до єй укончыня Зназли прето на Маґуже Вондковскій огромны ґлаз найвякшы якій был в цалым Бескідзє і постановили вспільні умєсті го в ґуре а потем з барз высока спустіть на будованы втекліня костюл Ґлаз был так огромны же ґде бы фактичні спаду на костюл сляд бы наймнійший по нім не зостал треба тылько ґлбока на столокці дзюра в землі Яко заміжыли так теж забрали ся охочо до роботы В кількунасту ледве ґлаз унєсли з зємі і ньосли згодні з заміжыньом в кєрунку цікліна тяжкіло окрутня Пшето пару разы по дорозы спочывало Світа тіж почынало а оні єщы навет до фолюша ґлазу не донесли І кєди по раз колейны выдзвіґнали ґо высоко в ґуры Нараз услышели пяні Куґута Втеды пікєльне моце іх опустілы і нісяны ґлаз выпаду ім з козматых діабельскых шпонув Спадаюч на збочы Космы розбіл ся на кілька мнійшых але претіж і так огромных камєнів В тенут спосіб костюл втекліня зостал урятованы од заґлады Людя кєды зобачыли в лесі ґлазы котрых там вчасі не было одразу домыслили ся скни ся там взяли Бо были на них шляды чарціх пазуру З часом поназывали є по своєму бо каждый сос ім припомінал а то бабы Яґе єнзе діяблі Муры Треба вам вшак же видіть же помідзы тыма камінями мешкали кєдись з буйци бо єст там кілька вцале оказалых язкінь котре давали ім схроніня Але з буйцы то теж діабельскє насінє пшето хвалює собы то уст Тронє доктора ґрудє барзо жадко і то з вельком обавом заґльондалі Корнуты Єст такі місце на Маґуже Мондковскій котре з волскальным лясем В тым же лесі потенжна стяна скальна обшына зостала мя лем корнуту Назва тама волоскє походжыня і означа роґі Єст в ній Споразярно правды бо стіна повстала за причыном роґатых бєсув котре певного разу бендон в злості так за трансвыма ґуром же аж осунело ся в дул єдно з єй збочы І втеды власні вылязли на вішто огромне каміннє і поробіли ся ружной оскільни поміджы ними А бетых дзюр в зємі ніж <unk> В поближу скалы званий пєньстьом єст вейстя до найвякшой Ескіні призвалі Мрочном котра ма праві <unk> метрів долгости Єст в ней кілька саль чли такых камінных комур в котрых давны часы з буйніци мешкали Найстрашнійше з них называл ся так як терас тискали корнут Бо по правде барз роґата чли непокорна то была душа Корнут мял дві выружняючы кыспорю інных цехы был ніялюдско одважны і діябльо спритне Єго банда сяла по страх Не тілько по нашій страні Бескіду але также по тамтий втеды венґєрскій Скарбы огромне згромазі з буйци корнута з тых выправ рапунковых Трималі є в скшынях в єдной з саль мочной єскіні Дотей салі можна было пшедостат ся тылько през студнє чыли такій волзкій отвор котры провадил в дул до мнійшой комнаты серебра і злота камєні шляхетных коралі правдівых і мателі злотом нітком притыканых было там со ніяра Можна бы зато вшытко навет цалы Краку вкупі Кєди вреште Старо Стабєцкій зорґанізувал облаве на банды корнута і впадлі в Єнце вшысты збує Несте скарбу в жадных не зналезьоно А сам герщ хотяж на менкі окрутне взяты місца іх укрытя не видал Занім гарцовні ци пана старости вешли до рочной Яскіні єден з ізбоів здожыл ону студню одповіднім камінєм заклінуват і гроготем для непознакы одповідньо замаскувать никому з шукаючых ані на мысль не пришло же там поцподен може єщы быти В ниякій час по тым быде тему за <unk> лят в ін єдний зо значнійшых язкій мал своє леже збуй сыпко котры сам члі в поєдинкы збуювал Окрутна то была бестія без ціня літости в душы Сільный был натподів і міял як повідали зачарувану шабль з ґловньом высаном брилянтами Лупіл на венґєрскым гостінцу со шедл од Пшеванчы Бескідскій до Бєча кого попадло чы то богатого чы біднеґы походіл з Кмєці з поблизкой Менціны Служон на жміґроцкій Замку Сталіцкій там научыл ся помістовску шабльом владать тектуром мял укратил был спред олтажа в міґроцкым костєле ґєла яковотум при фіґуже Маткі Боскій Сипко през кілька лят збуювал і в Яскіні на корнутах примішківал Там теж в якымсь камєнным заломі ховал своє скарбы Врешт Хтось выпатшыл його крыівкы і скушоны Высоком Наґродом дал знать на замок до Бєча Выслано претів сипце одділ Смоляків бо ціґле ся знакоміце ся орієнтували Ноцом оточыли якы кояскінє і кєди тен ранкєм вышел на зевнотр котрий зо Смоляку єдным ченцьом шаблі ґлове му скарку здюл От і так скончыл свій авантурнічы жывот з буйсипком Поґжебалі ґо одразу там колотый єскіні Тілько ґлове взяли до біча бы на рынку указати людові же выправа закончыла ся сукцесом Цуж з того кєди скарбув згромадженых през сыпка теж ниґы не знали зону Запевне в тей секретний скрытце спочывают подій ді Подобні якіте згромаджене през Корнута А тепер запрашам на музичну перерву по котрій Думам же вернеме іщы до нашых леґенд не Западло място На ґужы Церковой тей то ся так маєстатичні в зносі понад дукльом стало кєдись място Было мяста джереві бывало власні на скалах будовану Домы в ним были мурованы з каміня і камінныма мурами было обвєдзіне Люде жыли в нім достатньо врянч в збытку і хыба на свій спосіб щестливі Аж певного дня място западло ся поземє І певній єстам то дісяй І віцецо по нім зостало Тылько джві пожондне дем бобе желязем окуте Ставляно є потем до Косола в Ясонце Място тото повстало барз давно Венцейнійшы тисяц лят тому пшето його мешканци жыли в поґаньстві бо єще втеды жадна віра правдіва ту не дотарла Безценством ружным ся оддавали же і в Содомє і ґо може не было свого часу гожей І втеди тото място завітали обци прибызше Зразу не здрадали ся кім со доперо по ниякым часі Оказало ся же сон то учньові свєнтых меж цириля і Методеко Місийонажы цо хрестияньство в словяньскым обжонт кукшевю Люде в місце приєли іх Не повім гостінні Але кєд ці почали ім злы постемпі выпомінать мястові односит ся до них зачелі тораз барді уфні Хетні слухали кєди тамті о Боґу мулі або з ксенґі о нім чытали Тамовинца словом Божым ксєнка выдала ся містовым барз дівна бо оні першы раз світаго виділи Огльондали ю на вшыткє строны але ніц не могли зрозуміть Бопше ся нікц ні чытать ані писать зні уміл Таксєнґом як уж певні ся домыслятся было писмо святе Тыле же цирлицом приписане Місийонаре місвым видалі ся барз мондры бо в вілю справах потрафіли ім добре дорадіть І ці дошли до внюску же то певні з поводу посяданя той ксєнґі Ктомак Ксєнґы Тан єст мудры Старшызна місска ураділа за тем собы місийонажы з міяста Выпендіть упшедньо забравшы ім ксєнґе Як постановіли так теж учынілі І втеди стала ся же страшна бо кєди місийонаже мінелі браме міста наґле поднім розварла ся земя і похлонела вшыткы будовли радом з мешкаючыми там людзми Ґде місийонажы обижали ся за себе Дострегли насюд Лесни полянє лежонце в рота о бержы в котрій мешкали На вротах нібы на столе лежала ксєнґа завруцівшы Взяли єм зо собом і пошли далей перед себе Чыніт свою повинност Ґди зашли до Поднужа Ґуры там в єдней з війскых осад оповіделі людям о своій пригоді і о місце котре як ся выдає похлонили моце пєкєльне Вєсняци де ся упевнили же Місийонаже му правды приєлі іх віре а тетжві яко довут дане од Бога і купше троце потомных ставіли до свойого косцюлка Морскє Око Добже вім цо хы повіді Морскє око єст і овшем в Татрах І никт ниґде не слышал жебы было ґє інді Може і не слышал але то не значы бо єст так же на ґуже церковний Туж поніжей тей яскінь коло котрой в часі остатньой войны спадал самольот Як з свого часу на церковей было мясо то претіж люде з коньс мусєлі воды черпат Втеди єщы не было зрюделка святого Яна Бо оно повстало значні пізній доперо втеди ґы он спраґньоны ляском оскале удержу а з ней волда тріснела Отуж то Морскє Око на ґуже Церґовий повстало барз давно тем ні жебы само з себе але през люді зостало учыняне Тыле же были они трохи вянкі од нас і называно іх в звязку з тым вельо колюдами Были теж по кілька крот сильнійсі од нас Ту ді тераз єст Церґовскє морскє око была кєдись щеліна скальна Разу єдного сідало обок ней двох млодзіньцив і грали в злоты кулькі бо втеди злото было вшынді певно Так як тераз в каміні Не раз єдна кулька впадла ім до обой щылін Пробували єм там ружны способы выдобить але ніяк ся не давало Шкода ім бы головий кулькі од так зоставіт Бо была ладні обробльона і така поренчна Постановіли затем овом щеліны розкопать так жебы ся чловек Значы віль колюд до ней змістіл Копалі цараз ґлбій і ґлбій а кулькі на дальнішло достать хотяж там доле полысківала злотым блязкєм Выгльо на то же сам діябел вдал ся в справы і зводі овых млодзіньців в тігаюч кулькы со раз глбій Врешті докопали ся до якій зводы Гм ну цуж студня ім ся зробила з тій дзюры Пжешукаме єй дно помыслилі Напевно єст там злота кулька Пробую весь до той воды а ту як не вынужы ся з нейс огромной грыбы Писк розздзявіла а в тым писку поблискує злота кулька котрей шукали Страх іх облецял бо претіж такы вельґахны рыбы то тілько в можу жыю Ніц тілько през хцілост і ґлупоты докопали ся до якого поземного хыба можа Зоставилі те дзюре в зємі но бо нібы чо мілі з ньом зробить Кєди пришли ту по кільку днях оказало ся же цала дзюра зроблена в зємі выполнила ся водом Не таком спокойном але таком рушаюцьом ся як бы фаля біонця обжак йом взбужала В часі пелні Ксєнжыта воды прибывало же навет вылевала ся ст і по збочу ґуры сплывала до Ясолкі Якож была зслона никт не мал вонтплівости же та дзюра сяга аж до можа у ставек названо Морскым Окєм І так уж по вше часы зостало тилетылько же з часом кєди забракло вілько люду а потем также място на Церґовей западло ся зьорко заросло шуварами засыпало є лістя джерев Ідіс тылько ніклый сляд по нім позостал Дякую Вам барз сердечні за увагу На слуховиско запрашам уж за тыжден як все осмій вечером Бесідувала для Вас Моніка Тылавска