The archive of
Lemko radio

Добрый вечір витам барз сердечні на слуховиску і запрашам на наступне оповіданя з книжкы найкрасша приповідка авторства Мариі Мальцовской днесні оповіданя під наголовко Розбиты надіі Хоц я поповідж скупльовал хоц яку всяціну муку цукєр марґарин олій не забывал тиж на <unk> процентний дриґан з котрого робил добру палінку хотіл быти славным обходником высокочестнованым чловіком в селі не дармо мал і на круто підстріжену породу хоц Ани кус не пасувала ку його маленькій поставі крывым ногам ани выпхатому допереду череву Качмар гот я Найважнійша персона в селі позад попа Гордо ся носил і каждий го мусіл слухати Люде в телепнім од пра давна запивали біду палінков Ціто самогонков або купованом Палінку купували уготі бо на свою власну выробу не было грошей а уготі і за яйця купиш і на бурк возьмеш люде ся задолжывали Хоц я ся радовал складовал ґрайцарик ґу ґрайцарику а так росли зладкы з людского поту і моцолів На жнива скоро рано іщы зароси приходил хотя ку єдній із солмов крытых хыж котры позерали на нього своіма маленькыма припертыма выглядачками Ставал на пальці надувал ся як когут і кричал Войдо вставай підеш мі на дівкосити Вайда высунул пелегату голову з маленького в облака і нерадостно булькотіл Не можу собі хочу трава ся мі вже валят Не можеш Я тобі кажу Я тобі дам не можеш і з мого репта жыєш по моім полю ходиш в моій ґорч мі пєш Го лем знаш кілько погарчіків мі долгуєш Але уж шай Жебы м тя завтра виділ неділі інакше студця з тобо буде мати роботу Што было Ланьови робити Тад в нього копа дітей Худоба Не є рівний Жыдови а до того знал свою слабост схыл купалінці Зато покорно схылял голову на знак сходы Я ніч нагварю іду кід треба хотя трюмфувал любил кіт го слухали пригнали перед ним гребты то приносило потішыня внутрішню рівновагу додавало істоту Знал же нихто в селі ся му не може перечіти підняти на нього голос тат має корчму А де корчма Там і грошы А де грошы Там і влада Мусили му робити на дяку і дома Бідна Рухля вытерпіла своє правда За любовжі нима не могло быти ани слова о много старшу Рухлю ся взял про післань Такой по свадьбі ся і счепили обоє а пот мі ся гризли цілий жывот Як псе Хотя ся на рухлі збытковал як міх не раз і был єй як і товды коли ся волы стратили в лісі Слуха не подозерал напил ся та і заспал Была пізна ніч хотя уж і корч му замкнул а худобы нигде Пришол дохыж рухля ся мотала коло пеца лопотіла з ґратьом Де худоба Попросил ся хотя страшно вывалюючі великы кровьов наляти очі Іщы ту неє тихо одповіла рухля і зас ся хопила замискы як выглядала в них опору і порятунок Готя підішол і дній і з сильном раном єй си валил на землю Озвал ся глугий ойк вода ся выляла з горця і серед кухні ся зробила велика колобаня Я тобі дам Я тобі дам айн цвай драй Не заспокоіл ся покы не вытекла кров зженного носа Покы не увиділ на земли выбитий зуб Не роб ся вставай марш за волами Рухля ся помаленькы поставила на ногы поплянтала ся на двір Хот я повтерал рукы потягнул ся і зосумарьозувал Бий не бий мічне помахать жыла ва як мачка Він перешол до коморы попозерал ся ці добрі завішены в облакы вытягнул свою шкатулку отворил єй і стрепнул Перед ним было його богатство назберане за цілий жывот зладкы Дрібных ґрайцарів ту тиж было невроком хот я вшыткы грошы высыпал на стіл Не лічыл іх знал кілько іх догромадиє лем так позерал кохал ся з нима ніжно іх гладил шептаючі Діточкы моі рідны я вас никому не дам вей жывот вымоє вшытко Мушу вас ліпше сховати жебы вас дахто не дай Боже не вкрал Зарычали волы хоц я вытко згріб грошы і поставил шкатулку на місто одтягнул фірганку місяц освітлювала згорблену фиґуру рухлі котра ішла кроком за волами Попри ній ішол колисаючый ся слуха Михайло Чом дзя днес волци не зіли Одплюнул готя і зас затяг фірганґу З рана в корчмі было порожньо Люде пішли до роботы Час од часу зявлял ся хтось із селян просил штам перлик палінкы швидко выпил і пішол сі Не позераючы на то хотя ся вертіл за вычапом втераючы штам перликы або робил порядок втерал лавкы і столы Рип нули дивері Хотя ся обернул на порозі стояла мілена з червеныма ліцями Зявила ся як богыня в його маленькым царстві завертіла тугыма молодыма боками блиснула білыма здоровыма зубами спалила готю поглядом кавейовых очей цукрю попросил ся Готя розставаючый як віск Чукуляду одповіла гордо Жевна собі може єй такє доволити І пообзерала му прямо до очей Хотіло бы было приємно видіти Мілену в довіцю з вышнього кінця Два рокы уж минуло як іх вмер ґазда дехто ся добивал мілениной приязни де она вшыткых од себе одганяла Чекать на царьовіча ці што Подумал тепер Хотя обзераючі жену Є іщы желаня многозначно Джму рукнул подаваючы єй чыкуляду Ємпер палінкы одповіла з істотов Ого з радостьо А про кого то є таць ти не пєш Очі му звогли і заблискали ся тугол І про тебе кєд захочеш одгорнуючі білы неслухняны кучерыкы што єй выходили спід хусткы одповіла Мілена Мільена заперла зо собом двері Готьови як кібы поворожыла він стратил спокій перед його очами ся цілый час зявляли бокы Мільены што вело качмаря донес терпной тугы Єй усміх способ году словом тсіла ся му впила в кров і тіло Подумал сі на свою выхуднуту рухлю і ту гаобні атимілену стала іщы сильнійшом Ледва ся дочекал вечера коли ся стемніло выбрал ся на Вышній конец бо там мал іщы даяку роботу Вырішыл в старім млині свого нянька сховати грошы Закрадувал ся поза плоты помалы поза крячкы як злодій прихнутий маленькій смішний Рано люде будут говорити же виділи нечісту силу в чоловічій подобі Здушений розпелеганий і задиханий ся наконец дістал до желаного дывора Та біда Забрехал пес хотя ся сховал за плит кіт зас хотіл подуркати на воблак зачул як ся з тріском дре міцне домашнє полотно Псови ся не полюбили його ногавіці Хоц я ся выстрашыл Мільено в твор но битно просил Кого чорты несут таку пізну годину вказала ся у в облаці Мільена То я Мільенко Хварила єс мі прийти ци не так Што ті треба спознала готюмі лена Но Я лем так пришол на што єм ті приніс О твори і вижень того заклятого пса геж чурик не рушай згрял чала на псамі лена Тот пустил ногавиці закнючал і зо спущеным хвостом ся поплянтал до буды Мілько натяг ку ній рукы готя усвідомлюючы ся свою превагу Я никого не принимам єм честна в довіця ід собі Выткый єс пришол одсікла му Мілена Якє маєш камяне серце змилуй ся я без тя не годен дам ті што хочеш Знам я такых обіцюют а потіл ся высміют Ід собі Хотіла заперти облак но ту збачыла як ся готя зохнул іщы ниже потім ся вырівнал а в його руках што зацоркотіло тото штось поніс ку облаку Мілена збачіла грошы шумну копку Отворили ся двері хот я до них нерозважно влетіл Рано ся вернул домів легкый як перц веселий по молоді Поспівуючі ся готіл перев болочі і загмер здогадал ся на грошы котры ніс до трезору і вказувал мі лені Де суть Хот я побіг назад ку вдовиці просил молил но вна ся лем усміяла Я Чом бы єм твоі грошы брала На што бы мі были Я ті вже повідала же мені жадных грошый не треба А на конец з кінцьом глядай ся іх де хочеш і розраготіла ся так же готьови аж мороз по хребті перебіг Де ти был Стрітила го на порозі рухля кєд ся готя зявил без цяпкы кровли на твари Ану туркний бо таку ті дам Здбрегал готя позераючий на жену врадженым поглядом Рухля ся наодважыла веце выпрошувати Од того часу ся готьови веце не дарило Мілена перед ним заперла двері але зато внас сама процвітала Люде повідали же і мужа вже собі нашла даякого Василя Пештіка і з сусіднього села хотя різал зубами зробити не міг ніч Судити ся іщы з нього сміха зроблят бо доказів не має ниякых Так му вшыткы тром фы хтось доказал взяти хоц думал же вшытко міцно тримат в своіх руках І вышло так же наконец не він ся сміял але з нього ся сміяли Хот я продолжувал робити што знал Здерал людей де міг і як міг палінку доливал водов люде купували задолжывали ся потім долгы одрабляли Был то войновий час Каждий в телепнім думал же іх село катастрофа обыйде Та де пішли хлопы на фронт Лем сам Ґотя зістал кривых корчмарів не брали Перебыл якос тяжку годину ґешефтів обходів было мало зато жыл в комфорті і в покою За час ся даякы хлопы зачали вертати з фронту домів медже нима был і вайда Як ся дізнал о тім готя обжыл бо на часі было сіно косити І як колись перед войном загойкал під вайдовым воблаком Вайдо Вже с дома Підеш мі під ван косити а же на грабаты Жебы єм вас там мыділ В облах ся не отворил Не вказала ся в ним вайдова голова як колис Зато ся отворили двері В них стоял Вайда операючій ся о палічку Што чую опросил ся Вайда ся здал гоцьови даякым інакшым поменьшал схуд і голос был незнаний Добрий Ты чуєш підете мі і з женом на поле робити Моя нога ниґда веце не вкрочіт на твоє поле повіл спокойнійшым голосом Вайда Ани моя ани мойой жены люде во світі не так жыют знаш Што з такыма котры хотят жыти з людской біды роблят І потяг вказувачім пальцьом по шиі Што ти доволюєш Холодранец Зверещал готя Я Тя заголошу жес з фронту втік Ты Ты мене заголосиш приближыл ся Вайда і до Готьови і выліпил му таку пописку же аж озвеля ся навколо понесла А ну біш мого обысця так жебы ту ани сліду по тобі не зістало А сам спераючы ся о палічку вернул ся водну дохыж Хот я од несподіваня вывалил вочі і не был способний ани ніч повісти Віділо ся му же ся з нього сміє цілый валал Та што там валал цілый світ а найголоснійший ся му чул рехотмілены Запихал вуха бо сміх звучал все міцнійше і міцнійше його одраз захопили Бескіды і о звену втяхли до свого внутра І нахнеска то уж вшытко Дякую Вам барз сердечні за увагу чытала Моніка Тылявска