Skip to content
EN

Words, identity, emotions

The archive of
Lemko radio

About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.

Слововиця #7, 2022 02 14
Ep. 7

Слововиця #7, 2022 02 14

•

Episode description

Слововиця #7, 2022 02 14

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Audycja Słowиця była kontynuacją poprzedniego programu o łemkowskich słowach używanych obraźliwie oraz o ich możliwych etymologiach, z odniesieniem do komentarzy i próśb słuchaczy. Prowadzący wrócił do wyjaśnień dotyczących słów белей i маляґа, przedstawiając je jako określenia ludzi w negatywnym lub ośmieszającym użyciu oraz omawiając możliwe pochodzenie i znaczenia podawane w książce o łemkowskich etymologiach. Na końcu zapowiedział dalsze rozmowy o znaczeniach słów i zachęcił słuchaczy do przysyłania własnych propozycji.

Automatic transcript

Тот проґрам повтаряме слововиця проґрам о словах нашых і нашых для пяных словами і слів жаждаючых О языку і на языках Словиця Так то слововиця Демко Трохановскій стоі з стороны вита витам тых што Доперо тепер зачали вучыли радийо і зачали слухати а витам тіж тых што уж слухали попередній проґрам Добрі вечер кєд слухате нажыво з підвышовского студия радия Лем фм ци добрі ден як будете слухати повторіня того проґраму тішу ся же ся засчуєме Мушу такє водне слово повісти поне же словиця з заложыня была такым проґрамом якій мал быти о словах і такій він буде так мам го заплянуваного Але што мя найбарже тішыт же Так як при нагоді мойого попереднього проґраму якым был языковий гокус покус барз часто ся одзывате по тых проґрамах даєте своі пропозициі коментуєте або даєте інче пізріня на тоты темы якы якы представлям в своіх проґрамах што є тото тота хыбаль част Вам повім і дякую за ню Мя найбарже з того вшыткого тішыт то значыт по перше же слухате а знам же слухате бо пишете на лемко ЕТ ЛЕМ крапка фм што м я барз тішыт же уж памятати тот Емайль по другє же по другє же то тіж нагода на верифікацию моіх даякых моіх опіній з котрыма не все ся згаджате і тото єст іщы найліпше І дякую за єден майль по остатнім проґрамі бо мали сме о образливых словах о такых словах як бы дакого погнівати І за тот єден майль я бы барз розсмішыл і мам там приміры такых такых Слів котры ся до радия не надают але то тіж богатство языка Памятайме же язык то барз велика обшыр котра мусит обслужыти абсолютні кажду сферу нашого жытя Як лиси памятам то іщы барз добрі хотіл єм почути ци Молодшы люди од мене чую ся іщы аж такій барз старий як ся сварят по якому ся сварят і часом ся і ображают часом ся такє єст жытя І малым пару такых примірів де єм чул де де ся сварили по лемківскы Зато сварте ся як найбільше значы ні може як найменьше але але кєд уж ся сварити то сварте ся по лемківскы То сфайде то так може як сту Але вертаючы до попереднього проґраму о нашых образливых словах ся мі здає же раз же зрыхтувал єм за вельо слів то по перше Не вшыткы єм так суцо омовил зато днес до них вернул Хоц єм вшыткы хотіл омовити то єм омовил лем част а декотры як єм достал єдну опінію же якоси так не до кінця хыба тото добрі вышло же за скоро єм хотіл вшытко тото зробити но і уж так само само з того вшыткого Якоси так чудат сін тотовусу зато днес іщы поясню вернуй ся до тых слів котрых етимолоґію єм представлял тыжден тому назад але зачынеме все нашым джінґльом Зато і тепер тым же джынґльом зачнеме А я знам азбуку Уж познали мы а звуку а як авто бе як буков В як ватра ге як гора ґє як ґазда де як дора е як екран є як гєлин Жет як жето зет як зелін І як ігла І Чудачне бо на і ся нич не зачне ы є тиж зманеруване серед слова заховане або зас на кінци стоіт і початку барз ся повіт Дале буква і отяк Йосиф ка як коса ев як лоси м як мало як о як орел як пані р як руснак С як слуга до як терка о як угель Ф як файка як хыжа ци як церков че як чыжык пша як школа ща як щавій Юяк Югас я як Явір єд <unk> і знак два знак мягій з твердым знаком Знакы сут два знак мягкій з твердым твердым знаком То як раз добра тема на днешній ден Зато же зато же кєд слухате гы кєд слухате премєру нажыло того проґраму то дата смерти святого Кірила но як раз ґрафіка каждого языка буквы то суть того што мышто чуєме і переливаме на папір Думам же даколи зроблю о тым такій більший проґрам Но Альзабріочы сме бесідували тыжден тому назад Ословнику Ні не ословнику бесідували сме о книжці бесідували сме о кни хоц словник тіж з книжком але і о книжці професора Адамафаловского і др Вікторий Горсак Гойсак Лемковскє етимолоґіє на скоро лем припомнул проф Домфаловскій з Університету Гайоньского славіста і др Вікторий Гойсак тіж з катедры украіністикы Університе його Йагайлоньского Барз цікава книжка товдже єм о тым бесідувал до котрой мал єм пару такых зауваг але сама в собі барз цікава файна барз вельо приведеных слів і барз вельо пояснінь одкале они ідут і як раз выбрал єм тоты Тоты образливы слова тоты тоты якых ма можеме дакого розгнівати погнівати Але здає мі ся же як раз выбра єм іх за дуже полетіл єм но і тепер зато буде іх меньше і буде кус помальше Ани зачал єм од такого Можу повісти теоретичного поясніня то значыт такого же одразу буду давал приміры возвести такій такє слово баран Но кєд поіме дакого Ні до барана кєд поіме баран то він ся не образит бо він єст баран так значат же кажде слово можеме схоснувати в ріжных обставинах Кєд повіме до барана ыы баран До быка бык хоц быка ся не хоснує аж так дубыкатора чы великого хлопа але але баран но то і з порядку неле як на чловека пойме же він бараны ци збаранів або дашто такє то знаме же то уж тото уж буде пейоративне окрисліня люди нале треба тіж повісти же часто называме люди звірячыма ци названями ци ци ци прикметами жебы іх погнівати жебы іх образити жебы іх згнівати жебы ся до нас не одзывали або Ци тото зробиме часом свідомо ци несвідомо Подібні єст то тіж єм тыжден тому приводил такій примір бы слова беба якій іде з дітячого языка і так мож назвати хлопа без темпераменту так хы тот примір котрый єм привюз книжкы з книжкы Лемковскє Етимолоґє Но то єст другій примір коли можеме схоснувати язык дітинячый называючы дорослу особу то значыт тіж можеме погнівати тіж образити кєд Называме же ты як дітина не лем як звірина але як дітина і тото дорослых барз але то барз нервує Але здає мі ся же достал єм звіданя по посліднім проґрамі А пропо слова котре і од котрого я зачалы глядати тых етимолоґій тых пояснінь то значыт слова белей белей так белей тото белей котре котры я недавно чул і так мі вошло вуха же мусіл єм якоси якоси погубити своє знаня на тото на тото на тото слово І ту як раз достал єм просьбу о поясніня того белея іщы раз бы певно за скоро єм і якысий якоси тыжден тому о тым бесідува Белей як поясняют авторы словника то експресивне названя чловека котрий єст не до кінця справний в наголові і тіж мож ам пояснити як дурний як больван як хы як такій мали сме інчы приміры дурбака ци бортака котры єм котрый єм приводил і одкале іде одкале іде тот белий Як пояснююты Як пояснююты авторы той книжкы то белей може із іти од блондина од такого барз яскравого аж і білого блондина ци то посеред звірят ла барз такі звірна білой масти ци кін ци песцияк але Ту і труду барз помалу бесідувал жебы было зрозуміле тота пожычка з румуньского языка найправдоподібнійша же то єст баляй же і о звірятах такых сивых білых але тото могло змінити своє значыня до Альбіноса до чловека котрий єст барз барз білий такій аж і білий же же же же ясний такій дочыста білий Но і ту зато зато тото што певно не до кінця єм пояснил же Альбіносів ся боят же ониже єс якысы такы юродівы як бы сме могли повісти они такы інчы но одкале мают такы вшытко біле і предпереважні може і сині очы ґутому такы аж аж сині такы женатым білом барсы іх видно но і Як раз оддале тот на тот белей значыт такій котрого ся і боіме і котрого ся можеме выстрашыти Але ту тіж єст тот аспект як поясняют поясняют авторы лемківскых етимолоґій же Так называли так называли зірята барз білой масты Но і маме тот примір котрий м єм мы перше повіл же кєд хочеме дакого згнівати то береме даяку лексику ідучу з світа природы ци зрівнуєме чловека до до додос дозвірят і тото має знерувати того кочы котрого мы хочеме образити І на велею на разі скінчме зробиме собі музычну перерву а специяльні хотіл єм до нього вернути на Вашу просьбу заточуєме ся о хвилю там том том том том тем том то там там да Дя ішол през тоты ішол пристоплі сколі оры рос під того камыня О спиого кампеня голотицкови Напися єй моя мила Напися єй моя мила Кєпис праведлива Кєпис як бы ся єй напила су вездра бен ради A <unk>m о ту A<unk> <unk>n<unk> Мі ся здає же я вучу хыба найдолшу співанку Миколаів але добрім того Летме дальше о летме дальше і то фурт так з тым єст же мусиме фурт летіти дальше іщы єдно сте звідували бо Бортак был зрозумілий кєд іде образливе слово Дурбак был зрозумілий і пару інчых хысів котры єм привюл тыжден тому было зрозумілых а як раз і Белей і Маляґа якоси єм дост за скоро полетіл з поясніньом того того слова То поясню так і дам іщы свою опінію опінію на тото Маляґа котру котру тото оно тото слово знал уж Іван Верхрадзкій ге якій в своім в своіх працах на німецкій тлумачыл як лянґзами вайпер зон або лянґзами патрон тот што робит помалы В словнику Прекрасным словнику лем кусзабідженым Петра Пиртея ачы забідженым уж неп через Пиртеє лем Ну через тых што потім го забідили Маляґа то мы повільна людина но і тіж Ярослава Горощака маме Маляґу тот хто помалы робит І ту авторы прібуют глядати з інчыма Пробачте з інчыма такыма часословами напр з боковиньскыма малягаты маляґаты што бы значыло так недбало писати ци маляцаты маляцкати базґраты мазати брыдко малювати і так дале Хоц я бым ся в тото радшын не ішол Маляґа то тіж можеме можеме геы мати мати од помалого што тіж зазначают авторы лемківскых етимолоґій але маляґа маме в словнику села Тыличы Панітурчын маме такє як маля значыт мала робота або маля тіж молода особа і маляґа напевно ту іде од якысой маленькости то значыт хоц в языку Іверхрадзкій і Пиртей Ігорощак дефініцию далі як тот што помало робит повільний чловек тот хто помало робит тіж о Вирхрадскій Ігорощак тото само то єднак том може з роботом быти мати тот хто мало робит так хоц Очывидно помалы дак дахто робит або мало робит то сут досты значыня но але треба тіж тото повісти зато тіж запамятайте Маляґа то єст тота особа што робит помалы Но і ту очывидно не мушу припоминати же Маляґа то не лем она Маляґа але він може быти Маляґа то значыт так так ся одмінят хоц бы сме хотіли даякого пана мужчыну называти Маляґом то одміниме так якы так як бача ци староста хоц мают женьску одміну то ы То в залежности од того ци бесідуєме до хлопа Маляґа ци до бабы Маляґа то кєд хлопа буде то слово мало буде слово мало буде мужскы мужского рода але але єднак буде буде маложыньску одміну Ну і што ж думам же запру тоту тему хоц до книжкы до книжкы проф Рафавского і др Вітарий Гойсак іщы напевно верну бо там вельо такых цікавых слів котры з котрыма вартат ся запознати але тойси секундку по музыці ся будеме іщы пращати і повім може дашто більше Тот проґрам повтаряме Высовя до кого сме таме вас стояла так єм ся завсти далже мны малґрайцары А пісол я то ні пісол лем ся мапи Стак лем ся зазурил лем худобний хлопе Ой ля бля ойля бра бра гамля фм ка ой дам ля комолого дайме ду і вина дамай ся мапиє молода дівчыны дам але лем лям айлям алейля лем але лям лем лем лям лям Як інчу помалу словиців але скінчы што тото нескінчене перед музиком то значыт тото же то не конец етимолоґіі іщы будеме дуже дуже словици о значынях слів бесідувати але очывидно присылайте вы своі пропозициі на демко <unk>r<unk> <unk> ЛЕМ крапка фм і разом будеме думати надто То была словиця Демко Трохановскій дякує в сердечні до наступных стріч Словиця Проґрам о словах нашых і нашых Для пяных словами і слів жаждаючых о языку і на языках словиця