Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 118
Перегляд тыжня
Opis odcinka
Чытаме дописы порталю ЛЕМ.фм з тыжня 5 02 2022 – 12 02 2022
Automatyczna transkrypcja
Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм Субота <unk> лютого фебруара <unk> рока Допис з Устя Руского повіту ґорлицкого замістил Севериян Косоцкій Тым разом наша підредакция сконфіскувала допис єдного ґазды што ся мудрує і хоче жебы інчы были такы просвічены як він Задумуєме ся ци добру принял тактику бо Лемкы не люблят як ся дахто Лем кус выхылят бо то пак смотрят на него спід быка ліпше тихо сідити Єдно треба признати пану за гоморі Дбає він на пулярисы своіх єдносельчан В корчмі треба лишыти ґраєцаря а так бы си люде могли посідити на своім і выпити А окрем того чудує нас што Славне Устя Рускє доднес не має свого народного дому Допис з Устя Руского повіту ґорлицкого Я Лемко з Устя Руского хочу помудрувати і звернути увагу Устянам а в першій мірі старым і даякым молодым ґаздам Єст в нашым селі чытаня імени Михала Качковского але мі єст жаль же єст она така бідна і має барз планний будинок Сходит ся до ней лем меньша част молодежы і тота робит што може а больша част старшых і молодшых нич не роблят а в додаток іщы шкодят Не пасує Устян на Вас бо Устя Рускє єст село центральне і повинно давати приклад другым селам а у нас як єст противно Волустяне берут примір од другых сел і то од тых што нич не роблят В селі Ганчові зачынают будувати Народный Дом В Квятоні так же а в лімковці мают уж выбудуваный А у нас што Я думам так же як <unk> процент селян потрафило выбудувати два будинкы то <unk> процент може выбудувати один будинок Мали бы мы де посідити і поговорити о своіх справах господарскых і не поперали бы стін лейбы Не ждали бы мы на него коли Вам в ліє содовой воды задармо догорняти То єст стыд а ви того стыду не видите так устяне час уж пробудити ся і подумати о тым што нам найблизше Може я Вам за остро пишу але мусите выбачыти бо є такій простий хлоп як і вы Долшый час думам я над тым Застановте ся устяне самы Добре Вы робите ци све Лемко і за Гомолі В понедільок <unk> лютого фебруара <unk> рока Стара Любовня приготовлює біциґльову стежку аж до Орябины Автор вісти Петро Медвід Сіт біциґльовых стежок в Старій Любовні поступно розшырює ся Як інформує аґентура ТаС по тім што є окресне місто споєне з сусідніма селами Гнєздны і Гмельниця тамтышня радниця приготовлює дальшы трасы Місто Стара Любовня на своім вебсайті інформувало же глони подарило ся докінчыти цикль стежку в місті котрой прямым продолжыньом бы мала быти траса аж до Новой Любовні з напоіньом на уж істнуючу біциґльову стежку до любовняньскых купелів Но Стара Любовня бы мала мати біциґльову трасу і до русиньской орябины Цитуваня В спілпрацы з селом Орябина котре здобыло фінансы і з Выльвы про реґіон Пряшільского Самосправного Краю на проєктову документацию циклы стежкы Стара Любовня Орябина зачали проєктовы роботы на тій трасі Інформує самосправа з тым же зачаток стежкы бы мал быти при вступі до Старой Любовні од Попраду Траса долга на нецілу три кілометры пак продолжує тополово алейов ку мультімодальній станици в селі Орябина котра є близко орабіньского перелому Рябиньскій перелом є хранену природном резервацийом котра находит ся у выходных полонинах і є інтересным туристичным місцьом з каньоном Місто має цикло стежками до сел Добрискушености Як інформувало траса Стара Любовня Гнєздне стала барз популярном і є хоснована вшыткыма ґенерациями людей На ужнуючых цикльостежках приготовлює дальше выліпшыня і розшыріня місто рахує і з выбудуваньом скєйт парку ци помтраку про біциклистів Віторок <unk> лютого фебруара <unk> рыск Крок ближе ку Інфраструктурі про водовы і канализацию в окресі Снина Автор вісти Петро Медвід Хоц в окресі Снина є великій водный резервуар Старина вдяка котрому скінчыло під водом Сім русиньскых сел і котры додават воду напитя про велику част выходной Словакі села в тым самым окресі не мают доднес інфраструктуру про водоводы і канализацию Ситуация бы ся в будучности мала змінити Депутаты Пряшівского Самосправного Краю на своім засіданю <unk> фебруара <unk> року занимали ся і жадостил о фінансну дотацию без потребы навернутя у вызві інтеґруваного Реґіонального Операчного Проґраму про забезпечыня основной інфраструктуры про села в ниньскым окресі Єдночасно як інформувала Леа Гайльова з одділіня комунікациі і пропаґациі канцеляриі Прецеды Пряшівского Самосправного Краю схвалили депутаты <unk> процентне спілфінансуваня проєкту котре має быти в сумі <unk> тис евро Забезпечіня воды ближе ку реалізациі Забезпечыня воды напитя і канализациі про <unk> сел в окресі Снина є подля уряду ПСК крок ближе ку реалізациі Депутаты на фебруаровым засіданю схвалили поданя жадости о дотацию на предпроєктову приправу потрібну на забезпечыня основной енвіроментальной інфраструктуры в тым окресі цитуваня Вклад Пряшівского Самосправного Краю є головно в тым же селам додаме проєктову документацию кєд же самы не мают фінаншны ани персональны капациты на тото жебы собі єй самы забезпечіли На основі той проєктовой документациі будут давати жадости о фінансуваня выбудуваня водоводів і канализациі в <unk> селах окресу Снина повіл прецеда Песка Мілян Маєрскій з тым же то перша того типу активност яку край реалізує і котра не мат аналоґію ани на Словакі ани в сусідніх краінах Очекує ся же на тот проєкт буде треба <unk> кома <unk> мілийона евро з чого <unk> процентне сфінансуваня як представлює <unk> тисяч евро заплатит край Робила ся вже сондаж Як повіл ведучый одділіня проєктового ряджыня ПС Ян Котак в окресі сніна вже вертіли жебы зробити сондаж і выбрати так місця котры бы были добры про додаваня воды напитя в рамках тых сел Того часу роблят оцінку з робленой сондажы Ци сут выбраны місця добры ци уж з хемічного боку мікробіолоґічного або з погляду того кілько воды дане місце може давати Сондажы котры не были зроблены добрі будут іщы подля шефа проєктового ряджыня Котака повторяти Проєкт на котрий ся жадают грошы обтягує і вытрати на моніторінґ Проєктову приправу Екстерне забезпечыня службы маєтково правного выспоряданя фундушів як і дальшы з будуваньом водоводів і каналізациі повязаны урядны процесы Активности Цілом Активности Пряшівского Самосправного Краю спілпрацы і Світовом Банком Европропском Комісиюм і Міністерством Інвестиций Реґіонального Розвитку і Інформатизациі Словацкой Республикы в рамках Ініцитвы є забезпечыти <unk> селам окресуснина котрым бракує основна енвіроментальна інфраструктура оптімальны альтернативны технічны рішыня розвитку управлюваня і дистрибуциі жрідла воды напитя Так само ім хоче край забезпечыти збераня очыщыня і ліквідацию одпадовых воды Выслідком активности Пряшівской жупы так буде зроблена проєктова документация про водоводы і каналізацию Водоводы і канализациі ся будут робити на териториі на котрій находят штырі долины сниньского кресу Пчолине і околиця убляньска долина Улічска долина ізбойска долина Інфраструктура про забезпечыня додаваня воды на питя як і дальшы службы будут доданы про <unk> сел з Веце як <unk> тис жытелями а інфраструктура і службы одпадовых вод про <unk> сел з приблизно <unk> тис жытелями Пряшівскій Самосправный Край одгадує же до кінця <unk> року бы мали мати споминаны села ку диспозициі і водоводы і каналізациі Середа <unk> лютого фебруара <unk> рока вышли приручникы ку вжываню меншыновых языків Автор вісти Петро Медвід Не вжывайте Ваш язык лем дома возмийте харту за слово і выхоснуйте вшыткы можливости його вжываня і мімо Вашых обыст Позыватку вжываню меншыновых языків уполноченой Влады Словацкой Републикы про надности меншыны і Етнічны ґрупы Лазло Буковскій Як в середу <unk> фебруара <unk> р Буковскій інформувал Уряд уполноченого о спілпрацы і з Секретарятом Европской Карты Реґіональных або Меншыновых Языків Рады Ропы в страсбуржі приготовил приручникы о языковых правах про жытелів Словакі котры бесідуют по мадярскы ромскы русиньскы і украіньскы цитуваня То добра новина про членів найвекшых народносных комуніст на Словакі Говорит уповномоченый про народносны меншыны Буковскій о публикациі котра на основі европского документу вказує на можливости і інструменты як охороняти і розвивати історичны реґіональны або меншыновы языкы Буковскій вірит же популяризачны проручникы принесут на стороні вжывателів меншыновых языків і орґанів верейной справы очекуваны ефекты Европска Карта Реґіональных або меншыновых языків є договор принятий дакотрыма краінами Рады Европы на охорону історичных реґіональных або меншыновых языків Европы Словацка Республика підписала харту о <unk> році і оголошыня Міністерства заграничных Діл Словацкой Републикы было пак публикуване в збірці законів харта має подля конституциі Словацкой Републикы пріоріту перед словацкыма законами Русиньскій приручник можете найти за мотузком поданым в дописі Меджілябірці хотят обновити влакы на Украіну Автор вісти Петро Медвід Підпорити розвиток туризму в приграничным словацко польско украіньскым реґіоні бы представителі містных самосправ хотіли і посередництвом обновліня влаків на штреці першой угорско галічской желізниці Меморандум о спілпрацы за словацку сторону кінцьом <unk> фебруара <unk> тыжня <unk> р підписал приматор міста Меджебірці Владислав Вышньовскій Інформувала о тім аґентура Тар Ку обновліню желізничного споіня медже Польщом і Украіном ся міністры обидвох держав завязали до кінця того року Як повіл Вышньовскій Украіна ся посередництвом свого міністра завязала заінвестувати до свойой части штрекы і дати єй до кінця року доходу Обновлена штрека буде на трасі од польского міста Устрекы Нжі через украіньску Зміницю Хырів Нижняковці до Перемышля Словацка сторона чекат на зліпшыня пандемічной і ґеополітичной ситуациі Споіня і Словаків буде через лупківскій тунель до Меджлаборец На стрічы представителів приграничных самосправ і меншын територияльных циклів ся мали сиґнатары доєднати на тым же буде дана доходу ціла штрека од Меджляборец до Львова За словами Вышньовского місто Меджелабірці хоче быти до того закомпонуване і од обновліня влаків очыкує головно розшыріня можливости про туристичний рух цитуваня О тім замірі мы вже з польском стороном дискутували но актуально о даній темі неіднаме з причыны коронавірусу і напруженой ситуациі медже Росийом і Украіном повіла про аґентуру Мірияма Швікругова одділіня комунікациі Міністерства Транспорту і Будуваня Словацкой Републікы з тым же по выясніню ситуациі єзорт приготовленый вєдно глядати рішыня на запроваджыня такых вляків Пятниця <unk> лютого фебруара <unk> рока Рада Европы критыкує Польщу Іде о німецку меншыну Автор вісти Наталия Малецка Новак Рішыня жебы ограничыти вчыня німецкого языка непокоіт представників Рады Европы обвиняют они Польщу о занедбуваня німецкоязычной соспільности Комісия експертів до справ записів Европейской Карты Реґіональных або Меншыновых Языків высловила в середу <unk> лютого фебруара того рока в Страсбурґу занепокоіня редукцийом чысла годин вчыня німецкого языка для представників німецкой меншыны в Польщы Комісия попросила уряд в Варшаві пояснити справу Представникы Рады Европы припомнули што Польща котра є членом Конвенциі о реґіональных і Меншыновых Языках зобовязала ся хоронити тоты же языкы і підперати іх хоснуваня в приватным жытю і публичні В опініі експертів моментально Польща не дотримує своіх зобовязань што до можливости вчыти по німецкы Комісия обвинят польскы власти о тото же штораз барже ослаблюют позицию німецкого языка в шкільній едукациі Привертаня рівновагы минулого тыжня в дненнику устав опубликували розпоряджыня згідні з котрым од нового шкільного рока чысло годин вчыня німецкого языка для школярів якы належат до німецкой меншыны в Польщы є зменшены з трьох до єдной годины спосіб в якій вызначено текст розпоряджыня не лишат ввантпливости што є то діяня направлене конкретні на німецку меншыну Ініциятором змін є походячий з Опольщыны посол Солідарной Польщы Януш Ковальскій котрый переконує што в тот спосіб привертана єст симетрия в справі ситуациі Німців в Польщы і Поляків в Німцьох подля него польскы ученикы якы ходят до німецкых шкіл были дотепер дискримінуваны Одкрыта дискримінация Бернард Ґайда шеф Союзу Німецкых Соспільно Культурных Стоваришынь в Польщы оцінил што новий перепис творит нацийональны меншыны двох катеґорий цитуваня Ждеме правного скасуваня той зміны не уявляме сой жебы в демократичній державі міг фунґувати такій принцип бесідує Ґайда Дальше цитуваня то перепис якій одкрыто дискримінує громадян Польщы подля нацийональной критериі Бесідує Григорий Куприянович спілведучый Спільной Комісиі Уряду та Нацийональных і Етнічных Меншын Цитуваня То безпрецеденсова ситуация буде означала ріжне трактуваня державом і громадян якы находят ся в тій самій ситуациі Єдным словом розпоряджыня закладат отверту дискримінацию Шокує што підписує тото правник конституцийоналиста спостерігат Григорий Куприянович Німці сут в Польщы офіцийні узнаном нацийональном меншыном в часі повселюдного спису в <unk> році веце як <unk> тис осіб задеклярувало німецку нацийональніст Рахує ся што німецкоязычна меншына в Польщы є о вельо векша Выслухали сте дописы опубликуваны на портали Лем фм в минулым тыжни Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак Болюкує