The archive of
Lemko radio

Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм понедільок <unk> листопада новембра <unk> рока На любовняньскым граді будут продолжувати в реконструкциях Зачати хотят в літі слідуючого року Автор вісти Петро Медвід На любовняньскым граді лем пару місяців тому на Вщівникам сприступнили зреконструваный Палац Любомірскых і уж рыхтуют на обновліня дальшой части Інформує о тым аґентура Ca<unk>tею в Старій Любовні котрый справує любовняньскій град Подарило ся здобыти <unk> тис евро на оправу северовыходной з стіны котра є в гаварийнім стані Буде і археолоґічна експозиция цитуваня Єдна част впала іщы у <unk> році так само проєкт дотулят ся обновы третього двора єдночасно хочеме награді вытворити першу археолоґічну експозицию Долгы рокы робили сме баданя воєнскых касарень маме одтиль барз много знайденого і тото будеме презентувати в форму діґітальных технолоґій ХХ столітя Повіл про аґентуру директор Музея Далібор Мікулик Частю проєкту є і презентация ремесел вытворіня двора соколярів і про зневыднины ґрупы Реґулярна тзв Австерапія Проєктову документацию вже схвалил Памятковый Уряд Словацкой Републикы зреализували ся і вшыткы ку тому потрібны баданя Музей зато минушый тыжден пожадал о ставебне поволіня такой як го буде мати выголосит публичны обстараваня на додавателя ставебных робот Цитуваня Найпізнійше в юні <unk> року бы сме хотіли передати ставбу і цілкова реализация проєкту врахувано так звягкых активностей потягне ся до децембра <unk> року Приготовлюют конференцию З нагоды реализациі проєкту у віторок <unk> новембра одбуде ся онляйн конференция Партнером любовняньского Музея є в тій справі музей у норвеґійскым місті Бардо котрый має як єдиний в Европі арктичный клімат і справує воєньску кріпост Цитуваня На конференциі де сут запрошены і словацкій а норвеґійскій посол вєдно і з представителями Міністерства Інвестиций Реґіонального Розвитку і Інформатизациі представит архітект Павел Павліні проєктову документацию а публикуєме і окремы важны пункты проєкту пояснил Мік Вшытко плане надашто добре По дакількорочній обнові трьох палаців о дакілько місяців знова буде на граді Дальша Ставба Подля директора Музея бы мал по реконструкциі северовыходной стіны цілый град компактно заперти ся цитуваня Вшытко планы є на дашто добре і кєд част стіны впала такой сме зробили розсяглы археолоґічны баданя і одкрыли сме обєкт воєньскых касарень Звернул Мікулик увагу з тым же в тій експозициі будут на вшлівници годны видіти як собі жыл вояк котрый сторожыл град і цілу приграничну област Музей здобыл на обнову <unk> тис евр з ґранту Европского господарского простору решту <unk> тис даст заряджуватель котрым є пряшівскій Самосправный Край Середа <unk> грудня децембра <unk> ры в Мукачові бесідували о ролі містных еліт і інтеліґенциі в розвитку державы Припомянули Русинів і референдум В рамках округлого стола бесідувало ся о референдумі з <unk> р і вызнаню Русинів Автор вісти Петро Медвід Як інформувал Стефан Сікора на порталі Мукачево нет <unk> новембра <unk> р в Мукачові одбыл ся Округлый стіл на тему Роль містных еліт і інтеліґенциі в розвитку державы Округлый стіл был орґанізуваный голову Закарпатского Одділіня Общества Адвокатів Украіны Ларисов Голногоровол і головов Рады Адвокатів Закарпатской области Олексийом Фазекошом На подіі взяли участ з нами адвокаты з области депутаты закарпатской областной рады журналісты блоґеры і гості Медже участныма были і представителі русиньского руху на Украіні як напр шефредактор порталю Флово Степан Сікора і голова Народной Рады Русинів Закарпатя Євген Жупан Тоты на округлым столі одкрыли і тему Русинів а референдума з <unk> децембра <unk> р котрого результаты доднес не были выполнены Люди голосували за самосправну територию цитуваня <unk> децембра <unk> р буде <unk> років од Всеукраіньского референдуму на котрым майже <unk> процент закарпатців повіло так незалежній Украіні і майже <unk> процент заголосувало за самосправну територию Закарпатя в складі Украіны Парадокс Ні Закарпатці і то Украінці Росияне Русины Мадяры Румуны захотіли жыти в незалежній демократичній державі Украіні і жебы центер то респектувал і дал можливости нашій области розвивати ся з оглядом на специфікы реґіону повіл Сікора на округлым столі Сікора думат же реґіон закарпатской области котрий має границю із штырьома краінами Епской уні треба поважувати за якусь основну базу з котрой почынат Европска Украіна Дальше цитуваня потрібным є зліпшывати економічну гуманітарну інфраструктуру области Не є таємницьом же понад <unk> процент роботы способного і інтелектуального населіня краю робит заграницьом а має робити дома продолжувал Сікора Вызнаня Русинів підниме авторіту Украіны Заслужений лікар Украіны кандидат медициньскых наук і голова Народной Рады Русинів Закарпатя і Євген Жупан звернул увагу на проблему того же Русины не сут вызнаны на Украіні цитуваня Русины як народност сут вызнаны в Европі і у світі а лем на Украіні іх не видят Вырішыня русиньской проблемы лем піднима авторити Украіны як европской державы повіл Жупан Як дальше высловил ся на округлым столі Закарпатя є єдиным реґіоном Украіны де в мірі і злагоді вже тисячы років жыют представителі понад <unk> десятьох ріжных етнічных ґруп Вмерла Ена Фарбанец Лазорчык голос культового джінґля Лем фм Автор вісти Севериян Косовскій Пришла ґу нам смутна віст з Америкы <unk> жолтня октобра <unk> р на прекрасным <unk> році жытя вмерла Ена Анна Фарбанец Лемкыня по роді Тылявы Покійна вродила ся <unk> мая <unk> р в Тыляві в родині Штефана Шваглі мати походила з завадкы Рыманівской з роду парнів Анна Швагля выдала ся іщы дома в <unk> р Покійна не была выгнана вчас акциі Вісла повело ся єй остати кєд же єй перший муж Лазорчык был родженый в ЗША і амал американьскє громадянство Польскы комуністичны власти лишыли з чысленной родины Шлів лем єй а родиче і вшыткы сестры были выгнаны на західні землі Польщы Родина Лазорчыків аж пак сама вышла з рідного села і подала ся на еміґрацию В <unk> р до Америкы выіхал єй муж а Анна з дітьми выеміґрувала в <unk> році В Америці выдала ся другій раз за фарбанця Ена Фарбанец по другым чловіку по першым Лазорчык была голосом єдного з культовых джынґлів нашого радия Лем фм Джынґєль был награный нашым редактором Павлом Малецкым вчас екскурсиі в <unk> році на Фльориду єден з першых голосів перерывників реклямуючых перше лемківскє радийо Вічна і Памят Спомины Анны Фарбанец были награны Владиком Максимовичом в <unk> році Покійна детально розповіла медже ін про рокы жытя на Лемковині обставины переселінь на радяньску Украіну і выгнаня на західні землі Польщы сточку зору особы котра остала в рідным селі бесідувала вариянтом лемківского языка якій характерний для той части Лемковины на котрій ся вродила Дорозлуха приятеле Лемкы нашы зрідных карпатскых гір Я вас витаю Ена фарванец по другім ціловіку по перш Лазорцік з Фльориды родом з Пелявы я з перш року то уж перешло девятдесят літ І дуже не можу забыти нашу Лемковину Слухайте радя Руской Бурсы з Ґорлиц іжы вам доброго повидіня ся ся здоровля і многых многы літ жыти на лемкыздіні Владика Юрий стрітил ся з копальниками вызначыл капеляна копальників Зато тіж каждого рока <unk> грудня децембра Копальникы стрічают ся на спільній молитві в храмі св Тройці в Любіні Автор вісти Севериян Косовскій В звязку з ближучым ся праздником св Варвары яка є покровительком копальничого стану делеґация копальників з Нижнього Шлеска стрітила ся з архієпископом Юрийом владиком вроцлавско Щеціньской єпархіі Польской Автокевальной Православной Церкви Стріча одбыла ся в минулу неділю <unk> листопада новембра <unk> рока в єпископскій резиденциі во Вроцлаві Копальничый стан репрезентувало трьох копальників Лемків Были то Мариян Шкурат Іреней Шпытко і Андрий Прибило всі три роблят на майнах в околицях Любіна Просиме о молитовну опіку Владыка Юрий передал копальникам своє благословліня Єпарха додал што стріча з нима то велика чест і радіст цитуваня Тішу ся што серед копальників єст гідні православных Лемків а тіж вірных православных інчых нацийональности Нашы копальні сут лабораториями людской солідарности кєд же під земльом можеме рахувати предовшыткым на бога а тіж єден на другого бесідувал архієпископ Делеґация православных копальників передала на рукы вроцлавского владыкы гірничу лямпяду З прошыньом як раз о богославліня і молитву за вшыткых копальників і іх родины присутны оповіли о обставинах свойой нелегкой роботы Владика задеклярувал свою духову опіку Архієпископ Юрий дякуючы за світло додал што оген то світло а світло то Ісус Христос цитуваня Каждий хто в своій молитві увиділ Ісуса Христа виділ го як світло Люде котры мают стичніст зо світлом ту на землі часто го не доціняют але копальникы якы роблят під земльом часом в барз тяжкых обставинах а напевно все в небезпечных обставинах до світла мают вынятковий респект завершал любіньскій парох Капеляном Вчас стрічы окрем переданя благословліня і поздраву копальникам архієпископ Юрий покликал православного капеляна копальництва в вроцлавско щеціньской єпархіі Остал ним присутний на стрічы отец протоєрей Богдан Репела парох церкви св Тройці в Любіні В любіньскым храмі до якого приналежыт великє чысло копальників Лемків од років в вынятковый спосіб розношены сут молитвы за здоровля успіхы і безпеку цілого копальничого стану Владыка выразил надію на дальшы спільны стрічы і молитву з нагоды дня копальника Желал штобы каждий гірничий зізд до Лол кінчыл ся выіздом Горі а тіж попросил копальників жебы каждый ден памятали о молитві Ден Копальника Одкрытя руды міди в любіньскым рейоні в марци <unk> р спричынило што вельох Лемків выгнаных з Лемковины на західній землі в <unk> році зачало діяльніст в любіньскым мідьовым комбінаті на ріжных становисках Од того моменту каждого рока <unk> грудня децембра є для них вшыткых дньом особливым вынятковым припоминаючым о людях звязаных з копальництвом і іх трудах нелегкой роботы кєд же <unk> грудня децембра подля григорияньского календаря выпадат праздник святой Варвары покровителькы копальників Зас за юлияньскым календарьом выходит в тым часі праздник ведіня во храм Пресвятой Богородиці Великє церковне свято За вшыткы рокы через ґлоґівско любіньско ліґницкій комбінат перевинуло ся вельо Лемків Зато тіж каждого рока <unk> грудня децембра копальникы стрічают ся на спільній молитві в храмі св Тройці в Любіні В радию Лем фм мали сте нагоду стрітити ся з копальниками Марияном Шкуратом Любомиром Горощаком ци Адамом Гербутом В четвер <unk> грудня децембра <unk> р Богдан Карел і його кресты на епідемічных цмонтерях Автор допису Наталия Малецка Новак Епідемічны цмонтері часто называны моровыма або холеричныма находят ся по цілій Лемковині Часто неє уж по них сліду того фізычного але часто зникнуде тіж з памяти жытелів сел Богдан Карил задумал привернути ім памят на початок поставил пят крестів на пятьох цмонтерях цитуваня Протягом близко рока вырізбил єм пят крестів Каждый єст інакше прикрашений сницарскыма здоблінями якы інспіруваны сут традицийным реґіональным народным взірництвом Оповідат Богдан Карил снисар з Ґорлиц різбом в дереві занимат ся уж парудесят років вродил ся під Варшалом мешкат в Ґорлицях але його родиче походят з Лося Крест Каравака Цитуваня Єдного разу пришол до ня знаємий жебы м му поміг зробити крест до Королевы Руской в ціли упамятнити тамтышній цмонтір Задумал єм зробити наступны кресты і так само упамятнити пару сельскых цмонтерів по якых світ практичні пропал реферує Різбяр Кресты нашли ся в Ропі Перегримці Ставишы Тыличы і Ждыны сут высокы на близко два метры і зроблены на взір крестів Каравака То моровы кресты популярны в Польщы од ст а выводят ся з міста Каравака в Іспаниі зо зламу <unk> і столітя З часом форма Креста зачала появляти ся штораз барже на схід де так само епідеміі десяткували люди а цмонтері означали крестом Каравака Має він два пілперечны рамена Часто вырізбеных было на ним сім малых крестів і вісемнадцет букв з котрых кажда означала першу букву слова молитвы Закінчыня рамен і по долгастой белькы часом прикрашены были напримір квітьом кукілю листьом команиці ци ґеометричныма мотивами Подібны здобліня находят ся тіж на крестах авторства Богдана Карела штовеце сянул він і по реґіональны елементы навязуючы до карпатского взірництва Кресты зроблены сут зо смерекового дерева заімпреґнуваны одповіднім середком а осаджены на бетоновым фундаменті Послідній момент жебы припомнути місця жертв епідеміі Холеричны цмонтері сперед віків орґанізуваны были найчастійше в оддаліню од села Епідемія холеры яка мучыла цілу Европу в столітю не оминула ани Лемковины Парократні дотерла іхел Памятком по епідеміях были цмонтері найчастійше цілый цмонтір упамятняли простым деревяным крестом Лем на некотрых ставляли камінный крест або капличку Дотепер мало де остал по цмонтери даякій слід цитуваня То послідній момент жебы выімати з памяти найстаршых жытелів локализацию бывшых цмонтерів бо фізычні праві нич уж по місцях гребаня т люди не остало Реляцийонує різбяр Богдан Карев По зробліню розознаня в терені бесідах з жытелями сел анализі терену на ґеопортали повело ся окрислити локализацию цмонтерів в выміняных селах Лем в Переґримці не было з тым проблему зато што на тамтышнім цмонтери находит ся окремо означеный гріб отця Льва Пареловича місцевого пароха теперішній парох отец Роман Дубец посвятил Новый Крест В Ждыны Крест посвятил о Ярослав Ґрич ставышы о Ярослав Чухта а в ропі о Станіслав Поремскій присутный на посвячыню был гын і війт ґміны Ропа Кароль Ґурскій а тіж директор Музею Дворы Карвациянів і Ґлодишів в Ґорлицях Здіслав Толь та працівникы мазярской Загороды Голосы якы давали мериторичне підпертя в реализациі цілого проєкту Кресты повело ся зробити в рамках творчой стипендиі яку отримал Богдан Карел з буджету Міністра Культуры і Нацийональной Спадковины на <unk> рік Пятниця <unk> грудня децембра <unk> р вышла нова бесіда з календарьом на <unk> рік послідня в тым році Автор вісти Севериян Косовскій В тот осінньо зимовый час до нашых рук трафлят остатнє чысло часопису Стоваришыня Лемків Бесіда чысло <unk> за місяці листопад груден <unk> В середині найдеме календар бесіды на <unk> рік якій конечно мусите мати в своіх хыжах Посліднє выданя приносит нам жменю реляций з подій якы проходили літом і вчасном осіню в нашым русиньскым світі А діяло ся вельо од ювілею Стоваришыня Руска Бурса в Ґорлицях через Світовый Конґрес Русинів якій проходил в нас на Лемковині по Лемківску Творчу Осінь В посліднім выданю прочытаме м ін статі Петра Трохановского Одновлена Руска Бурса діє уж <unk> років радийо Лем фм шле до ефіру свій голос <unk> років Монікыты Лавской <unk> літя основаня Лемківской Філолоґіі Андрия Ковальского два дописы Євген Габура серед личности рока Польщы та Ластівочка дале нагороджувана Петра Медвідя В Креници одбыл ся VI Світовый Конґрес Русинів Петра Трохановского про <unk> Lеле Петра Медвідя під лавреатом Преміі про арта Руценору остал Володимір Микета і Петра Трохановского Великій забитый до <unk> річниці народжыня Йосифа Сембратовича Окрем спомненых горі дописів очы чытача тішыт жменя вісти в части Новины не новины не лем з Лемковины Найдеме в часописі як все амрозове казаня лемківскы фразеолоґізми ци анеґдоты од Максима і Клима На остатній стороні нашли ся подякуваня для осіб якы жертвували на статутову діяльніст Стоваришыня Лемків Почытаме тіж выімкы з польскых і словацкых ґазет якы дотуляют тем близкых в нашій справі Двомісячник Бесіда то часопис Головного Заряду Стоваришыня Лемків выходит од <unk> рока Присвяченый єст збережыню істориі культуры і языка Лемків інформуючий о жытю нашой і братніх нам соспільности плекаючый вірні надіі прадів і вітців Бесіду мож прочытати в бібліотеці Руской Бурсы в Ґорлицях котра отворена єст в четвергы в годинах од <unk> до <unk> і в суботы од <unk> до <unk> або по індивідуальным договаріню в інчым терміні Ґазета є тіж доступна в локальных кружках Стоваришыня Лемків в Польщы Выслухали сте статіі якы были публикуваны на портали Лем фм протягом посліднього тыжня Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак