Архів
лемківского радия

Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм понедільок <unk> марця <unk> р Высокопреосвященный Іона передал Чірчу ікону богородиці Квіт нетлінный Автор вісти Петро Медвідь Як інформувал Інформачный Центер Пряшівской Архієпархіі в неділю <unk> марца <unk> року одбыл ся вызначный момент в духовным жывоті віруючых грекокатолицкой парохіі Чырч Высокопреосвященный Йона Максим пряшівскій архієпископ і митрополіта в тот ден передал парохіі котра є архієпархіяльным одпустовым місцьом ікону пресвятой богородиці з назвол Квіт нетлінний Віруючы хотіли свою чудотворну ікону Торжество почало процесийом з іконом од Фары до храму По приході до храму Покровы Пресвятой Богородиці была ікона кірьоном посвячена пак наслідувала торжественна літургія Владыка в проповіди бесідувал о істориі зявлінь котры одбыли ся в селі Чырч і припомяну тугумістных віруючых мати Марияньску Гору і чудотворну ікону Матери Божой жебы особнійше могли учтити єй Кірийона дальше підкрислил же церков посередництво Мікона оддає пучливост при святій богородиці як тій котра дає жывот зато має і імя квіт нетлінный Высокопросвященный припомянул і то же віруючы в селі Чырч мают скушенност з приятьом віры од своіх предків а зато мают і одповідност тоту віру передати дальшым поколіням і привести своі діти ку Божой Матери По Божескій літургіі підчас молитвы акафісту ку Пресв Богородиці віруючы приступали ку новій посвяченій іконі котру цілували На задній стороні іконы котру голова грекокатолицкой церкви на Словакі передал чырчу є ным руков написаны по церковнославяньскы Радуй ся цвіте нетліня Так само по русиньскы латинком є там написане Пречыста діва котру народ Божый в Чырчу любит і прославляє най николи не залишыт місце сіє Під текстом є дата і підпис митрополиты Істория путницкого місця Чырч Одпусты в селі Чырч сут повязаны з ділами в році <unk> о котрых в Кроніці парохіі о Мірон Водгаєцкій написал цитуваня Двом чырчскым дівкам котры пасли коровы під углисками появил ся якій старец котрый ім дал вопрос ци бы не хотіли жебы ту приходило вельо люди на одпусты По зголі ділок старец запхал палицю до землі і на тым місци вытрісло жырідло воды і злічывыма силами Старец жадал жебы там была збудувана капличка Конец цитуваня Коли дівчата в селі повіли што ся ім стало стрітили ся і з непорозумліньом од того часу в селі были погромы котры завершыли ся великыма злывами Аж по них село вырішыло збудувати на місци зявліня капличку котру присвятили успеню пресвятой Богородиці Люди почали там приходити і одбыло ся там веце чудесных выздоровінь пак там люди збудували іщы єдну капличку Ур была до інтерєру капличкы наінсталювана ікона од майстра Крижановского і капличку товды наново высвятил пряшівскій помічный єпископ священномученик Василь Хопко В році коло головной капличкы было прибудуване місце пробогослужыня в екстерєрі Уыл зреконструваный цілий ареал Віторок <unk> марця <unk> р Вігорлятскій Музей одкрыє карпатску писанку <unk> Автор вісти Петро Медвід Вігорлятскій Музей в Гуменным у Спілпраци з Окресном Орґанізацийом Унін Словакі в Гуменным приготововил вже <unk> річник музейной презентациі писанкарской традициі кумшту карпатского реґіону карпатска писанка <unk> Вернісач медженародной конкурсной выставы Карпатска Писанка <unk> одбуде ся <unk> марця в Ґалерийній Салі Ореста Дубая Вігорлятского Музея В рамках одкрытя выставы одбуде ся і выголошыня а нагороджыня переможців конкурсной части Як інформувал Вій Горлятскій Музей в рамках <unk> Річника Медженародной выставы писанок буде выставленых <unk> експонатів До актуального Річника приголосило ся <unk> змагаючых ся із Словакі Польщы і Украіны Найвеце колекциі єст з реґіону выходной Словакі В вісем колекциів репрезентує Западну Словакію заграничных участників конкурсу заступают дві колекциі з Польщы і дві колекциі з Украіны Цитуваня Представленых є майже <unk> найпознатійшых творчых технік крашыня яєчок од стародавных по недавно розшырены Інформує музей Писанкы буде мож видіти не лем з яєчок од куркы але і од качкы пулькы гузкы ци такых еґзотычных птахів як емо Нагороджены колекциі писанок як і решту писанок будут годны на вштівници Вігорлятского Музея видіти до <unk> апріля того року В рамках карпатской писанкы <unk> Музей приготовыл і супроводный проґрам В штырьох термінах будут в Музею проходити творчы варштаты з писанкарства Музей рыхтує і ярмарок писанок Театрі Александра Духновича одпреміруют щастну выгру Автор вісти Петро Медвідь Татр Александра Духновича в Пряшові рыхтує на пятницю <unk> марця <unk> р премєру пєсы Щастна выгра котрий автором є Василий Сиґарєв За Театр Александра Духновича о тым інформувал Йозеф Юрчышын Од Сиґарєва сучасного росийского драматурґа котрый жыє в заграничу має театр в своім репертуарі і пєсу Детектор лжы котра ся успішно грає вже од <unk> р Щастна выгра є за словами Юрчышына як бы продолжыньом попередньой інсценізациі хоц не є з ньом звязана діл Но є женрово подобна як ситуачна комедия і з звязом на сучасны реалиі Такє подобна Нову пєсу на дочках русиньского професийонального театру режійно приготовил гостюючый режысер Святозар Прушаньскій котрый в Пряшові вже зробил <unk> інсценізаций Вшыткы были од росийскых драматурґів ци класиків або сучасных авторів но як сам повіл черят пєсы одыховійшы з тыма котры мают важнійшу тему Центральныма героями є манжельска пара надєжда і борис Щастна выгра є шаленом аналізом того ци є обычайный чловік приготовлений быти щастливым В споминаній парі подарит ся выграти велику суму в лотериі але по тым щастю стрічат іх сама завист гаміжност приятелі іх оговаряют і так приятельства пропадают цитуваня Істория має свою простоту але в єй одказі є так само моральност Через сміх приходят слезы Автор в тым напрямі признал свого інспіратора Ґоґоля повіл режысер Спрушаньскій котрый є і автором костюмів сценоґрафіі а купєсі выбрал і музику В новій пєсі з репертуару Театру Александра Духновича грают Людомила Лукачыкова Євґеніі Любезнюк Владиміра Штефанікова Данієля Либезнюк Йосиф Пантлікаш Василь Русиняк і Володимір Рогач Переклад на русиньскій язык робил Валерий Купка Щастна выгра є в <unk> сезоні театру за порядком <unk> дремєрав Середа <unk> марця <unk> р Становиско Ґміны Устє Ґорлицкє в справі будовы вежы на Ґуже Яв На внюсок Вуйт Ґміны Устя Ґорлицкє Евы Ґарбовскій Ґури публикуєме в целості становиско Ґміны в справі будовы вежы на Ґуже Явор котрого цитаты зостали выкорстаны в артикули Подля ґміны Устя Рускє вежа на Горі Явір то барз добра думка З дня <unk> лютого <unk> року Устя Ґорлицкє лютого <unk> року Вуйт Ґміны Устя Ґорлицкє Пнаталия Малецка Новак переводничо Стоваришыня Руска Бурса в Ґорцях Шановна Пані В одповіді на скєрване до мі запытаня в трибы уставы право прасове дотиче становиска в справі будовы Вєжы Відоковий в Высовой Здрою упраймі інформує же проєкт будовы Вєжы Відоковий і стривничо археолоґічной єст вспіраном през місцевы самож ініциятивом Надлесніцтва Лосє котра плянує реалізация Предсєвзінця на теренах бендуцых свойом власностю Надлесництво Лосє вспільні з партнерами польскій ґміна Ропа і Креніца і Словацкіми лясами Словацкой Республикі і Ґміном Зборов аплікує осородкы з проґраму Інтерреґ Польска Словация в рамах проєкту Подтриманя традиций історичных і свідомости Дзітства Природничого на поґраничу польско словацкым Одповіданьс на пані питаня представлям наступуюце становиско в предметовій справі Єден Чы в опініі ґміны на обшыри котрой віжа ма быти выбудувана властивым єст жебы взніс туристичны обєкт в місцу котрый для дужой части мешканцив той же ґміны і реґіону єст місцем реліґійного культу місцем до котрого пільтримуют вірні не тых сталый Польскій але і шырий Одповід Інформация повше повіляна же вежа выбудуваня ма быти на Св Ґужы Явор єст певного родаю упрощыньом і не полега направді Назва Св Ґура Явор єст ужывана і зарезервувана для місця обявінь котре ведут подань історичных мало ся доконать в околици істнуючой древняной церкви грецкокатолицкій о выбудуваня котрій в тым власні місцу попросіт мала вчасі обявліня сама Матка Божа Мато засадніче значыня в аспекті локалізациі проєктуваной до будовы вежы котра плянувана єст не в місцу культу але в значным выношонцым праві <unk> метрів од ней оддаленю ма быть уситувана в околицях ґеодезийного щыту Ґуры Явор одношонт ся до назвы Ґуры яко обєкту фізиоґрафічного не сут поніжей самого єй щыту Така локализация вежы і направды просты барз традицийны выґод древняной конструкциі позваля на єй гармонійны вкомпонувані в отачаюнцы крайобраз і обецни зжевостан Значне оддалені вежы од істнуючого місця культу реліґійного Лемку зостало выбране цельово власні з увагы на захованя сакрум того місця Яко вуйт той вельокультуровой і вельовызнаньовой ґміны котрый специфіком в тым закресі яко самож ся щыціми была бым останьом особом котра позволіла бы на діланя котры могли бы то сакрум в якійкольвік спосіб заклуціть чы трвале нарушыть Тым самым зданьом саможоду Ґміны плян будовы вежы при всказаній выжей арґументациі в жаден спосіб не нарушат духового характеру місця обявлінь на св Ґуже Явор Пункт д Чы властівым єст жебы місце святе властіве для духовой контемпляциі рефлексий замініло ся в центрум туристикі Як всказалам повыжей реализация заміжаня в жадным выпадку не ма на целю перекшталценя св місця Лемку в Центром туристикы Нікт такых жычы не плянувал і не плянує Інвестиция злокалізувана в значным оддаленю од того місця з одрембным і незалежным дойстім до обєкту вежы без конечности інґеруваня в терен В околици обєктув сакральных ма характер чысто туристично едукацийный і зостала заплянована так абы не вплыват на функцию сакрально істнуючых обєктів Місце культу позостає неткняте натомяст вежа і товаришо єй стіжка мают служыть розвойови зрівноваженой туристикі природнійший і історичний Не зміняют функций духовых місц о щеґульным для нас вшыткых значыню обыдва місця могло згодні з перезначеньом для ніх привідяным функцийонувати зупельні од себе незалежні Пункт Треті Чы ґміна партиципує в проєкті будовы вежы враз зо стіжками едукацийными котрого інвесторем єст Надлесництво Лосє Ґміна не партиципує вправді фінансово ані орґанізацийні в тым обєкті єднак не укрываме же саможод виді сенс і потребы його реализациі Цалост інвестиций будовы вежыв ораз стіжкі едукацийно історичной реалізувана єст чез лясы Паньствове Надлісництво Лосє котре позыскує сродкы на тен ін в рамах проґраму Інтереґ Польска Словация Ґміна Устя Ґорлицкій не анґажує своіх сродків ани не одповіда за кошты передсівзєнця IV Чы ґміна уважа за стосовне упамятнять конфедератув Барскых єдна з стежок приплянуваной вежы Від <unk>o<unk>yскы ораз ґенерала Пулаского пропозиция улици в Высовій в ситуациі де в памяті автохтону в Лемку Конфедераці записали ся в болесны спосіб тым баржей же уж кєдис высофано ся з помыслу будовы помніка ґу Пулаского в Высовій зо взгляду на істнуюце контроверсиі В рамах проєкту перевидзяно єдині удокументуваня історичных фактів дотичночых обецності конфедератів барскых на тым терені Стіжка Археолоґічно <unk>eма в замыслі помыслодавцу представлят выдажыня історичне в формі інформацийной без жадных елементів ґлорифікациі конфедератув Варто зауважыть же консультациі з локальном сполечностьом в тым з представітелями Средовиска Лемковского допроваділи до зміны перватной концепциі Пірвотны замысл повстаня стжкі упамятняньой ґен Казімєра Полаского власні з увагы на зрозуміні і шацунок для болесной пришлости бенцей удялом Лемків зостал зміный і в його місце повстал проєкт Парку Археолоґів <unk>r<unk>e<unk>y в Высовой Зтрою Квестия евентуальных назв уліц коребы навязывать до тых постаті то оддольна ініциятива ґрупы мешканців высовой Строю відонцых в тым цікавосткы туристичном ани формы упамятніня чы ґлорифікациі коликольвік Поза тым назвы тены сут назвами офіцияльными не обовязую як назвы ужендовы і в замыслі помислодавців мают причыніт ся до лепшого розызнаня в терені особ приєздных до уздровиска Тым самым ґміна стара ся заховат рівноваґы медже фактами історичными а шацункє для болесных вспомнінь локальной споєчности Подсумовуц інформує же з перспектывы саможоду Ґміны Устє Ґорліцкє проєкт інвестиций реализуваны перез Надлесніство Лосє одбераме яко заплянуваны в целю вспіраня розвою туристикы природничой і едукациі історичной при єдночесным захованю шацунку для місц о щекульным до вшыткых характери маюч на уважливост локальных вспільнот О такым подойстю до вшелькых діянь котре ініциює обецні і бенде ініциюват в пришлості яко вуйт т пикный богатствем культуровым ґміных це запевніт З поважаньом вуйт Ева Ґарбовска Ґура Семінар Карпаторусиністикы о польскій меншыні на Тєшіньску автор вісти Петро Медвід Інститут Русиньского Языка і Культуры Пряшівской Університе в Пряшові на віторок <unk> марця <unk> р приготовал <unk> научный семінар карпаторусиністикы Тот раз на семінариі і зо своім рефератом выступати буде дц Ірена Боґочова кандидат наук і з катедры славістикы Філософічной Факульти Остравской Університи в Чешскій Републиці Реферуюча выступит і з рефератом під назвом Ситуация польской меншыны на тєшыньску в Чешскій Республиці Едукачны і общественны інституциі языкова політика леґіслятыва теория і практика локальной доязычности Ірена Боґочова є чешска лінґвістка славістка і высокошкольскій педаґоґ у своій роботі занимат ся психолінґвістиком социйолінґвістиком і білінґуальныма студиями Проблематиком польской меншыны на тышыньску занимат ся долгодобо на тоту тему написала уж веце стати в зборниках і дальшых публикациях Традично по рефераті семінар буде продолжувати презентацийом найновшых выдань із карпаторусиністикы перш научный семінар зачынат о <unk> <unk> годині і одбуде ся в просторах Інституту Русиньского Языка і Культуры Пряшівской Університе четвер <unk> марця <unk> рока Омбудсман опубликувал інформацию на тему нацийональных і етнічных меншын Автор вісти Наталия Малецка Новак <unk> марця <unk> р Заступця Омбудсмана Адам Кшывонь представил соймовій Комісиі Нацийональных і Етнічных Меншын інформацию на тему скарг і внесків якы тыкали меншын в роках <unk> В засіданю участна была тіж директорка Ґрупы до справ Рівного Трактуваня Бюра Омбудсмана Маґдалена Курусь та Яґна Кротоска правничка з той ґрупы Попередню інформацию Омбудсмана на тему скарг і внесків котры тыкали нацийональных і етнічных меншын в роках <unk> представил товдышній заступця Омбудсмана Валерий Вачев Інформация Омбудсмана Заступця Омбудсмана своє выступліня зачал од підкрисліня важной ролі Омбудсмана в охороні нацийональных і етнічных меншын цитуваня Омбудсман пильнує прав і свобід чловека і громадянина в тым осіб котры належат до меншын принимат скаргы веде поступуваня робит внескы опрацовує рекомендациі котры сут адресуваны до орґанів публичных власти Сутьовым елементом нашых діянь є тіж едукацийна і представительска робота так жебы в вельокультуровым соспільстві формувати поставу пошаны і недискримінациі бесідувал Адам Кшывонь Пак представил коротку статистичну інформацию о зголошынях котры выстосувано до Омбудсмана якы тыкали нацийональных і етнічных меншын В роках <unk> вплынуло <unk> новых внесків котры тыкали охороны прав нацийональных і етнічных меншын а <unk> зголошынь тыкало примірів дискримінациі нерівного трактуваня насильства і языка ненависти з огляду на нацийональніст расу або етнічне походжыня Векшына з них тыкала чужынців а некотры польскых громадян будучых членами меншын Обшырний фраґмент выступліня Заступця Омбудсмана посвятил ситуациі ромской меншыны Як підкрислил є она фурт наражена на выключыня стереотипы і дискримінацию што перекладат ся м ін на тяжкы социяльно мешкальны обставины а што за тым іде здравотны проблемы проблемы в інтеґрациі з локальным соспільством і проблемы з роботом Заступця Омбудсмана припомнул значыня урядового проґраму соспільной і громадяньской інтеґрациі Ромів в Польщы на рокы <unk> вказал тіж на даякы ограничыня звязаны з проґрамом і обшыри до поправы Черговом темом была квестия права до едукациі Серед звязаных з ньом проблемів были зменшыня середків на вчыня языків меншын котре тыкало выключні німецкой меншыны в роках <unk> Проблемы з орґанізацийом занять в школі в котрых вшыткы ученикы вчат ся языка меншыны доступ до підручників і едукацийных материялів особливо в контексті словацкой і украіньской меншын Заступця Омбудсмана однюс ся тіж до переступств мотивуваных ненавистю Вказал же представникы нацийональных і етнічных меншын фурт зголошуют припадкы зневажаня горожыня ци нищыня маєтку Найвеце справ тыкат языка ненависти в віртуальным просторі В роках <unk> заобсервувано тіж діяльніст тзв громадяньскых патролів котры Омбудсман моніторує Річник Руской Бурсы <unk> Автор вісти Наталия Малецка Новак Кінцьом <unk> р явил ся дальшый номер часопису Річник Руской Бурсы Є то найстарший бо печатаний од <unk> р істо науковый часопис лемківской меншыны Головном темом посліднього річника было підсумуваня стану лемкознавства русинознавства в столітю Річник Руской Бурсы находит ся на списку пунктуваных науковых часописів Міністерства Наукы і Едукациі Є тіж індексуваный в базі <unk>r<unk>o<unk>rature<unk> Окрем того річник Руской Бурсы піддаваный єст до річній евалюацийній оціні через індек <unk>r<unk>etini а тіж має свій ідентифікатор доі Річник Руской Бурсы єст одкрытым часописом што означат же єст доступный в діґітальній версиі безплатні без конечности реґістрациі в сервісі часопису Доступ до публикаций найдете за мотузком поданым в дописі Науковым редакторком Річника Руской Бурсы єст доктор габілітувана Олена Дуць Файфер проф Ягайлоньского Університету бадачка м ін лемківской літературы языка культуры істориі і достоменности Часопис єст спілвыдаваный академіцком книгарньом як єден з посеред <unk> науковых часописів печатаных том офіцином Річник Руской Бурсы єст науковым выспециялізуваным інтердисциплінарным лемкознавчым часописом о медженародным засягу Дово публикуєме вводне слово найновшого выданя науковой редакторкы проф Олены Дуць Файфер Вступ Хысло Річника Руской Бурсы є ювілейне І тема як то при ювілеях є свого рода підсумуюча Не о підсумуваню самого річника його змісту обсягу характеру тем розвитя сме подумали лем о пізріню на тото в ціли чого річник был основаный о пізріню на стан лемкознавства русинознавства в столітю Період што остал вызначеный як основный для рефлексиі яку маме гев жыскати є лем о пару років долшый од того в якым выдаваный єст сес науковий періодик основаный в <unk> році адже і наш часопис творил тото чому хочеме ся присмотрити Треба єднак зазначыти же ювілейніст то не єдина а може і не головна причына што влияла на проблематику якій посвячене єст все чысло річника Руской Бурсы Сутьовым імпульсом при єй выборі была книжка Ігоря Любчыка о якій споминам в своій статі што довершыла нарастаюче вомі од долшого часу переконаня же треба зробити оціну критичні ся однести до того што актуальні проходит в просторі лемкознавчых студий вказати іх осягніня стану розвития але тіж не молчати о планных явисках якы лишены без критичной оціны шкодят не лем в науковым але тіж моральным і соспільным аспекті Явила ся рефлексия же по такой тридцетьох роках вартало бы зас провести своєрідный реконесанс лемківской проблематикы в досліджынях і публикациях што односят ся головні до лемкознавства в Польщы хоц невыключні В рамках активности той самой што і в <unk> р посіджыня Комісиі на тему лемкознавство в ХХ стритичний реконесанс Выступили зо специялистичныма доповідами о актуальным стані лемкознавчых досліджынь др габ Олена Дуць Файфер проф Ягайлоньского Університету Языкознавство і Літературознавство Др Богдан Горбаль лемкознавчы досліджыня за границьом і іх однотуваня в Нюйоркскій Публичній Бібліотеці др габілітувана Ева Міхна проф Ягайлоньского Університету Антрополоґія і Социйолоґія Деміян Новак істория штукы і реґіональны студиі др габ Анджей Зємба істория і студиі опамяти Публикация текстів опрацуваных на основі тых выступлінь през іх авторів мала становити основне змістове ядро ХХ чысла річника Руской Бурсы Єднак двоє з выступуючых з доповідями в <unk> році Ева Міхна і Богдан Горбаль з ріжных причын не опрацували своіх тест до публикациі што поміняло в даякій ступени первістну концепцию плянуваного ювілейного чысла часопису Перекладаме го чытательом в кус інчым може меньше спійным але не меньше інтересуючым і вартістным виді Дві подіі што проходили в <unk> році в просторі розвитя карпаторусиньскых студий в Америці Внесли барз великій вклад до текстового обсягу сесой публикациі Тексты і ілюстрациі якы односят ся до першой з них торжественной целебрациі переданя безцінной колекциі Карпаторутеніка Павла Роберта Маґочыя під опіку і активне заряджаня бібліотеці рідкых книжок Томаса Фішера єдній з Бібліотек Тронского Університету выполнили част документы Тексты Ксені Кєбузіньской Едуварда Касіньса і Ніка купиньского не лем документуют тоту так важну для продолжаня тырвалого розвитя карпаторусиністикы подію але тіж вказуют значыня величезного бібліофільского труду професора Маґочія для дотеперішнього розвитя карпаторусиньскых студий не лем в Америці але і на цілым світі сут доказом формуваня ся внутрішнього русинознавства завдякы спілпрацуючому зо собом середовиску вченых більшіст з якых мала змогу корыстати в своіх досліджынях з унікальной колекциі Маґочія Інституцийональне забезпечыня колекциі Карпаторутеніка ґарантує што ретельны джерельні документуваны студиі будут ся розвивати незалежні од політичных обставин в Карпатскій Отчызні Русинів Тексты што односят ся до другой подіі остали опубликуваны в специяльній секциі яка є для них выділена в части дискурс Секция названа <unk>eature<unk>o по сороковых роках специяльна секция переносит на страны річника текстовый ефект подіі што проходила на <unk> конвенциі Асоциі славістичных Східньоевропейскых і еврозиятицкых студий в Філядельфіі США проведено товды панельову дискусию посвячену книжці Vo<unk>pie Нор <unk>a<unk> Нашы люде Карпатскы Русины і іх потомны в Пілнічній Америці Павла Роберта Маґочія в звязку з явліньом ся в <unk> р поправленого єй выданя В дискусиі взяло участ пятеро вченых Патришя Кравчык Річард Кастер Роберт Дзекер Богдан Горбаль і Николяс Каіль Купеньскій Вельопляново однесли ся они до представленой Маґочійом істориі русиньской діаспоры в Америці підкрисляючы выняткове значыня посвяченой і публикациі так для шыршого знаня о тій соспільности як і головні для самых Карпатскых Русинів якым довязала она однаходити і розуміти себе в комплікуваным вельоетнічным піддаваным домінуючым ідеолоґіям в світі Выповіди мают специялистичный характер Книжка підносит інчый аспект в пізріню на характер і значыня АPu Веде ся дискусия о культурі економіі расі реліґіі і соспільстві підкрисляны сут зміны о окремых едициях книжкы Важне достосуване до проблематикы сесого чысла річника Руской Бурсы єст критичне пізріня на текст Маґочыя в контексті актуальных досліджынь в обшыри культурознавства студиі над діаспором міґрацийных студий трансналядовых студий студий над робітничом клясом Заслугом Ніка Купеньского є обведіня стисло односячых ся выдань книжкы текстів наррацийном рамом што ставлят тоту канонічну публикацию в шыршым контексті сучасного стану розвитя карпаторусиньско американьскых студий Специяльна секция як дакус автономічна поміщена остала на кінци части дискурс якой початок вызначат текст мойого авторства основны переміны в обшыри лемкознавчого дискурсу за остатнє <unk> років Старала єм ся в ним навязати до спомненого реконесансу проведеного в <unk> році через східньославяньску Комісию Польской Академіі Знань але не ограничыла єм ся до філолоґічных студий і не доконала єм перегляду лем концентрую ся на даякых симптоматичных явисках лемкознавства по <unk> році Старам ся вказати характер тых змін іх причыны і влияня на стан теперішнього лемкознавства як наступны заміщены сут тексты двох інчых авторів што были запрошены і выступили в реченым реконесансі Текст Анджея Зємбы концентрує ся на досліджынях веденых через істориків хоц выходит поза стислый круг історичных наук і односит ся тіж до декотрых прац повязаных з минулым і памятю о ним яком занимают ся напр антрополоґы социйолоґы літературознавці Зємба критичні принимат постмодерний дискурс паметолоґічний вказуючы на його маніпуляцийніст і брак методолоґічных основ Достерігат потребу розвития започаткуваных уж історичных студий веденых з лемківской перспектывы през лемківскых дослідників Натоміст Даміян Новак представил характерный для власной дослідничой кондициі докладний перегляд досліджынь і публикаций З выділеной обшыри церковной архітектуры на Лемковині в якым сігат рефлексийом меджевоєнного часу але перегляду доконує за період од <unk> р доднес Маючы так міцно репрезентувану в Річнику заокеанну карпаторусиністику рішыли сме ввести до сесого чысла пізріня на розвитя науковых студий тіж в інчых реґіонах де становлят они динамічне явиско в якым мож обсервувати зазначаючы ся тенденциі ци напрямы Пряшівска Русь што якій єдиный русиньскій реґіон ма своі інституциі в тым самодільный Інститут Русиньского Языка і Культуры на Пряшівскым Університеті і Музей Русиньской Культуры якій мася розвивати тіж як досліднича єдиниця є презентувана в статі Петра Медвідя Автор концентрувал ся на языковых і социйолінґвістичных квестиях в контексті проголошыня <unk> рока на Словаках роком русиньского языка в звязку з <unk> літьом його кодифікациі Натоміст статя Михайла Фейсы презентуюча русинознавчы студиі в Сербіі зосереджат ся на даякых языковых і языкознавчых проєктах што стремлят до введіня русиньского языка і культуры в інтернетовы ресурсы побільшаючы його активніст і розпознавальніст в понаднацийональных транскультуровых обшырях Павел Малецкій і Маґдалена Пєтровска приготовили для Річника специялистичну статю профілювану в подібным напрямі то значыт в сторону вказаня можливости схоснуваня модерных технолоґій і домен застосуваня штучной інтеліґенциі в досліджынях над ріжныма вариянтами русиньского языка В тым припаді дослідникы тестували языковый модель <unk>e в ціли отриманя даных до аналізы і клясифікациі вариянтів русиньского языка головні під оглядом іх близкости до домінуючых языків в даным реґіоні З цілом певністю сут то отворены на будучніст досліджыня што мают шансу розвивати ся в контексті сохраніня і ревітализациі загороженых языків і культур Дискурс завершат спомнена уж специяльна секция з критичныма текстами пятерех авторів і одповідю на них автора коментуваный книжкы Вчасти переклады заміщене остало тлумачыня на лемківскій язык статіі Юсепа Лєрсена і Маґолоґія о застосуваню етнічности до надаваня світу сенсу Як правило наступном частю річника сут інспірациі а в них два барз інтересуючы основаны на рефлексиях тексты Лемковщына Полемковска Богдана Горбаля і критичны авторефлексиі на темат проваджыня бадань і Лостьовых в споєчности лемковскій Юстины Олько і Анны Масляной Оба односят ся до нарраций і досліджынь здомінуваных центровым дискурсом в якых нияк не брана єст до увагы лемківска вражливіст і травматичне досліджыня В кінци вчасти рецензиі і справозданя заміщена остала в анґлицкым ориґіналі і в тлумачыню на лемківскій язык рецензия мойой книжкы IV уактуальненый переклад моноґрафіі о лемківскій літературі I половины ХІХ і початку ХХ столітя Єст то змодифікувана версия выдавничой рецензиі приготовленой през Ніка купеньского На самым кінци як все находят ся лемківско і польскоязычны записы о авторах Зобраны в ювілейным ХХ чыслі Річника Руской Бурсы тексты вносят мож некомплетне але вельоаспектове підбудуване вникливом рефлексийом підсумуваня такой <unk> років розвитя Лемко русинознавства в столітю хоц не мож забывати о його специфічных умовах симулях і ограничынях треба тіж достеречы як оддзеркалют ся в ним явиска діаґнозуваны як типовы для сучасной гуманістикы Неостали тіж споминены важны для лемківскых студий тенденциі до выражаня внутрішньой перспектывы власного до світу і пізріня на культуру і історию Олена Дуць Файфер Краків <unk> грудня децембра <unk> р Выслухали сте дописы якы опубликуваны были на портали ЛЕМ фм протягом минулого тыжня Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак