The archive of
Lemko radio

Шторока в обшыри лемкознавства лемківской русиньской літературы зявляют ся тисячы записаных сторінь Хтоси колиси вшыткы тоты буквы записал принимаючы як основу два принципы Усталений традицийом столітями порядок записуваня букв слів і речынь жебы з того початкового безпорядку зявила ся смысель сенс выповіди зміст доказ знаня а не рідко і емоциі і одчуваня самого автора А коли уж тоты рядкы сут записаны В такій подобі жебы міг іх дахто зовнішні прочытати авторе переконаны про вартістніст свойой дітины вказуют єй цілому світу жебы тот записаний папір набрал новых значынь жебы поділити ся тым над чым автор долго робил з дакым веце з тыма котры сут цікавы світа Головны знаня З тыма котры знают доцінити труд Проґрам печатня має приближыти лемківску русиньску літературу книгы выдавництва і часописы Проґрам печатня є перезначений для грамотных Проґрам печатня то чытальня радия лем фм Витам вшыткых слухачів в програмі Печатня Рівно рік тому робили сме програм котрий был посвячений Річникови Руской Бурсы <unk> а днес будеме бесідувати про Річник Руской Бурсы <unk> єст уж <unk> чысло надзвычайне не будеме го тепер думам прославляти лем оповіме о чым Оно єст якы сут головны темы якы сут найліпшы дописы Чому єст посвячений І на початок може такє М такій спомин Річник Руской Бурсы <unk> тос перше чысло вказал ся барстоніцькій Тепер маме о вельо грубший Веце єст дописів науковых дописів Веце єст по лемківскы Як головна редакторка Як редакторка Річника оцінят поступ в тым просторі Річниковим Добриден Во вшыткым хту зазначыти же тішу ся же сме дале рады выдати уж десят чысел бо то вказує же можеме цеме є потреба і маме з чого выдавати тых десят чысел Поступ Є то річник є то часопис котрый ся розвиват але розвиват ся згідно з принятым модельом як науковий етнічный часопис і то щы повіджене же є побільшыня ся участи лемківского языка ны як языка печатаных статє очывидно од початку был тіж ведучым редакторскым языком котрым звертали сме ся до чытателів во вступах во вшыткых приписах во вшыткых редакцийных в частях того часопису Але тепер так ся нам повело же і статий є щыраз більше бо то як бы был тот простір котрий початково был в єдній міри лем польскоязычний Зато же авторы котры пишут науковы статі а такы статі за міщами в Річнику бы той науковый часопис такых авторів котры были бы в силі писати по лемківску было на початку барз мало а тепер як видно іх чысло росне бо декотры бы одважыли ся писати по лемківскы тіж науковы тіж в дискурсі науковым тексты декотры дошли нови котры скорше не писали а тепер пишут уж од початку по лемківскы своі науковы працы так же поступ єднородныци будуючы достоменніст то тото саміст же тот річник сам себе розпознає як часопис якій был замірений в <unk> році а припомну в <unk> році Таком такым імпульсом ци таком причыном для котрой рішыли сме же треба выдавати такій часопис было збераня ся такых документів якы сме хтіли удоступнити уприсутнити людям котры бы хтіли могли і мали заміз зрозуміти тото што ся діє в лемківскым середовиску і чом так ся діє І тотачас документы доднес остала тіж як єдна з основных штырьох части Річника Нич перейдеме і до той части документацийной і до бесіды про цілий зміст ци зміст цілого Річника то хтіл бы м іщы таку малу диґресию же долгы рокы писали сме внескы жаданя до міністерства О признаня ґранту на річны Руской Бурсы і фурт підкрисляли сме же то єст же то єст єдиний меншыновий етнічний часопис о характері науковым котрый єст выдаваный през будяку меншыну А так уж не єст О того рока видю єм же і наша улюблена меншына караіньска выдала тіж властиві науковий ци популярно науковий Том Най так буде лем єст тіжку з ріжниця бо ту бы м повіла же повіджыня же єдины выдаваны през етнічну ци народову меншыну часописы не є актуальне бо татарскій річник котрый тіж выходил і выходил до здавна тіж є науковым часописом лем же ани караімскы ани татарскій не сут часописами котры схоснуют етнічный язык бо они не сут писаны в тым языку то тіж єст ріжниця натоміст не бесідуючы про про таку формулу же то єст єдиный науковий річный татарскій тіж має аспект наукового і він тіж оддоздавна выходит Ту ходит про тот язык же для нас писаня по лемківскы і писаня но так як ся пише в науковым часописі стосуваня хоснуваня го в науковым дискурсі тот языкы розвиват тот язык вказує як тіж еволюючий маючий шырокы можливости і щыро признам же для мене нормальне єст тото же пишу по лемківскы чытам по лемківскы в тым річнику а думам же для авторів і для тых што помагают в редаґуваню то тіж ся стає Нормальне зрештом і інча причына побільшаня участ лемківского языка то значыт Од якысого часу тлумачыня на лемківскій язы якійсо інтересуючый котры статіі польско ци інчоязычной єст тіж привычком можна так повісти выдавничом Маме такых тлумачыч ци ци хоснуєме ту головні єдну тлумачку І в увагах бо я слухам увагы якы ся появляют якы ся рецензиі ци то устници ци писаны річникы появляют єст звертана на то увагу же тіж є специялізация переводили статус з простору істориі штукы з простору етнолоґіі з простору реліґіознавства на лемківскій наід і то ся дає то ідеі і то єст барз як бы добрі чычыняче ся добрі творяче ся тото тлумачыня і сідит в просторі того річника Так Річник як уж сме повіли ма окрислену концепцию окрислений ци усталений уж традицийом зміст Десятьлітній період уж традиция гей Ней допущанча допису І так Напереді Окрем тых редакцийных найбарже інтересуючых некотрых інформаций єст воґмысловы ступ Редакцийный вступ І што в тым вступі Во вступі в тым році хтіла єм підкрислити тото <unk>літя то ювілейный аспекты выдавничий якым єст період десятьолітнього явліня ся уж того часопису і десят чысел якы тото Якы маме за собом Подала єм кус статистик в звязку з тым і подала єм кус такого малы о лят мериторичний што там ся явило Предошыткым тоты статистикы о кілько сме добрі порахували бо можут там быти якысы невеликы буды але здає ся же сумуючы вшытко што сме За тото <unk> років были в силі ци могли сме переказати То маме напечатаных <unk> сторін чым єкстів розбиваючы тото на окремы части то дискурс значыт стисло науковы статі Маме іх <unk> през тото <unk> років інспірациі То єст тота част де половні ся анґажували студенты лемківской філолоґіі Молода наша Лемковина то єст <unk> статя они сут недолгы І чысло єст дост великє рецензиі справозданя ХХ ступны і дедикацийны статіі Бо тіж як річник был дедикуваный а праві кажде чысло было комуси ци чомуси декуване то сут одавторскы статі то єст іх тых ступных декацийных <unk> і сме тіж провели статистику якым языку тоты статі Были но то на <unk> текстів маме <unk> тексты по лемківскы Що вказує же і гідні понад половину причын єст така така динаміка же на початку тых темів была меньше тепер іх чысло ся побільшат Іщы дальше протистатистику маме разом беручы <unk> авторів І звертаючы увагу зысмотыч на тото з якых середовиск они были репрезентували науковы середовиска <unk> університетів ту сут університет Но і польскы і заграничны то єст важне Напевно підкрислям тото же як ходит про авторску участ то старала єм ся анґажувати што звящом видно по назвиска особы якы сут узнаныма фахівцями специялістами в просторі лемкознавства узнаныма і в Польщы за границьом особы котры выміняючы гозбытати назвиска як проф Робоці Былдан Горбаль Ева Міх на Анджей Зємба Яцик Брускій Маложата Місяк Цемислав Мазур Штефан Дудра то сут особы котры сут узнаны сут знаны в тым просторі як найвыдатнійшы специялисты і іх статіі дискусиі маме в нашым річнику Можна ствітувати же то сут люде котры сут компетентны в просторі лемкознавства Ногей то сут то сут такы особы котры як памятам єм помагала і то бы мож повісти в великій мірі формувати тот том котрый посвяченый был Ламкам в соймовым выдавництві пані редакторці Баці Магуль Телюс Част ци більша гідні більша части авторів є запропонувана през мене і старі темы і рецензент оцінил же направду зобране зостало там середовиско найвыдатнійшых специялистів і тоты самы специялисты практичні тіж публикуют Вырічнику так же під тым оглядом думам же єст то барз такий значучий ци репрезентативний для лемківско лемкознавчонауково і лемкознавчонаукового середовиска Часопис то з речом єст підкрисляне тіж в медженародных середовисках зато же то є тісту звернути на тото увагу быти може ци такы таку мам амбіцию котра зрештом уж є заміром якій ся зродил не днес уж скорше жебы тот наш часопис Річной Руской Бурсы Бурсы переформувати в медженародный і науковый часопис не лем в значыню же авторы сут споза Польщы але ціж в значыню же редакцийный склад ци редакцийна колеґія буде медженародна так як ся то практикує буде в формулі того медженародного часопису товды тіжку з языково мусіл бы ся пошырити і то сут декоты даны здилемы як хоснувати лемківскій язык жебы він был а рівночасно розшыряти тоты пропорциі жебы ся не змінити Але од доздавна тых добрых пару років оціна його Медженародным науковым Соредовискі єст така же то єст де факто уж тепер русиньскій не науковый часопис і такым остатель його формула мусит ся новасні розшырити до тых формальных вымогів жебы была рада редакцийна жебы была рада наукова зложена з Медженародного Середовиска Науковців Річник Руской Бурсы єст як уж неповілий річником Руской Бурсы І єст такій обовязок то што сме бесідували же Руска Бурса в Річнику все старала ся поміщати документы котры тычат ся Лемків ци сут звязаны з темами лемківскыма ци окололемківскыма в тым як раз Річнику за <unk> рік Єст заміщена перша част документів котра тычыт ся репрезентациі лемківской ци репрезентациі Лемків бо ту уж бы м хтіл жебы сме єднак ся затримали до Комісиі Спільной Уряду і Нацийональных і Етнічных Меншын Цым ся ріжнит ци єст якыса ріжниця в значыню тых двох термінів В законі про народовы і етнічны меншыны єст написане же тота Комісия спільна має мати двох представителів лемківской етнічной меншыны так теж записане Приняло ся в нас же дотля до <unk> <unk> рока ци <unk> рока так <unk> Ты насвячали разы того зачали ся в брелериі жебым так і якыс іх ефект ся закінчыл Міходит на тото же дотля през од <unk> рока Лемків в Комісиі репрезентувал Лемко ци Лемкыня І Украінец з Лемківщыны Чы то мало якысе значыня Што мало значыня Ци тота бреверия мала значыня ци тото же дві особы з котрых єдна не была репрезентантом лемківской етнічной меншыны лем была репрезентантом єдной орґанізациі явні декляруваний Нацийональный приналежности ци тото мало значыня ци тото значыня же штоси ся з тым стало Ні Дак же міх іде о тото Ци тот стан котрий был од <unk> р Был нормальным станом Но был нормальным сме од початку протестували Документы протестацийны тіж были заміщены в Речаша але треба было ся іщы раз затримати хто мы Хто протестувал товды І роти в чому Взагалі для Лемків повоєнных бо не вертам ся до часу меджевоєнного де самоурядовіст благ гідні высша Ак ДП але по тым великій мож одповісти деструкциі Лемків яка наступила з выселіньом і загалі чудо чудес же Была можлива якыса реконструкция тіж мож повісти політичного світа Бо як бы сме інакше не назвали тото же творит япису структуру котра репрезентує котра дозвалят само рішати протикотры справы то єст аспект політычного бытя даной ґрупы же были сме в силі і сконструювати мало того же были сме в силі на тілько Істнувати коли формувала ся устава же навет што было тепер припомнене на <unk>літя той уставы же превеликы опозициі яку середовиско украіньскы головні ставляли жебы етнічна меншына Лемків могла войти до склад для нацийональных і етнічных меншын так звычном підкрисляно же тота катеґория етнічных была попокликана з озгляду на тоту дилему ци на тоты проблемы якы зголошено взагалі до узнаня Лемків же были сме в силі і ту несу повідати Дякуючы чому чы кому сме перетырвали бо мусіла бы м выміняти і припоминати головні ансам Лемковина інчых діячів так дальше Прото то ні натоміст же в <unk> заістняла така ситуация то уж было великє осягніня для нас то было то была сила для діячы для люди активникы в <unk> році велика мобілізация і товды міністерство як такє вертаюче ся до нас гідно з уставом о покликаня репрезентантів Односило ся до даякых лемківскых орґанізаций даякых написало та написало до девятьох лемківскых орґанізаций але там написало іш до Обєднаня Лемків котрых де факто згідно з уставом повинна быти тота орґанізация зарахувана до украіньской народовой меншыны і незалежні од того мы сме ся заховали демократичні сме выберали то лем припоминам бо тото вшытко єст написане выберали сме двоіх репрезентантів было спільне скликане в Рускій Бурсі Была стріча і товды так ся вказало же пропорциі были такы же на девят підметів на девят особовости орґанізаций якы были Брали в тым участ <unk> занимало подібне становиско Обєднаня Лемків опустило тоту стрічу З таком деклярацийом же міністерство і так ім забезпечыт репрезентанта што очывидно ся стало і тоту політику Міністерства про забезпечаня репрезентанта орґанізацим ци середовискам якы сут мож так повісти деструкцийны ци преберийны в однесіню до лемківскых етнічных цілів єст продолжане так ся дальше діє вязку з чым видиме якы су консеквенцию тых документах з рештом мам надію же то буде ясне же єст якыса така політыка де етнічна лемківска меншына зостала признана ци узнана натоміст бльокує ся деякы єй основны Етнічны ціли єй розвитьови цілі єст то <unk> дост характерна політыка амбіваленций жебы творити даякы позоры а рівночасно жебы мати контролю влады надзорувань Єст то політика жебы то вызвучал учыя Політика державна державна політыка я здає ся зо шом тото єм повторювала же Польща як центр як політичный центр якы тіж моделі формуваня достоменности соспільной має в собі як раз тоту амбіваленцию професор Ганна Кос написала же то сколонізуваний колонізатор Колонізатор такій котрий мусит ся односити до аспектів меншыновых бо меншыны як такы сут і він ся до них односит як домінуюче як домінуючий цент як тот котрий рядит котрий вызначат котрий ставлят цілі то єст хтоси хто но має домінацию намітує має своій концепциі колонізатор бо в однесіню до інчых меньшых підрядных як бы соспільности він має рішаня і рішат натоміст же сколонізуваний сколонізуваний зато же і польска істория вказувала же комплекс меншыны то значыт неможніст підниманя такых рішынь свобідні підниманя іх так жебы они давали ци не бояли ся не бояли не мали фобіі в однесіню до тых інчых головных властинь центральных стремлінь ци інчы центральны стремліня в одту інчы центра тіж діют ци выкликуют якыше почутя же єст сталый порядок якій не можна жебы ся деструвал як бы дати право розвитя тіж інчым альтернативным ріжным проґрамам то свідчыт о сколонізуваных умах якы сколонізуваны умымают структуры слабы слабы по <unk> боят і в польскым центральным центровым дискурсі то як раз єст видне а в однесіню ци в політиці до Лемків Тепер очывидно і ту не су о тым споминателе то барз явні видно в однесіню в політиці до Шлезаків в однесіню до Кашуґів то барзі зявне Ясне і ту блогідні повідженых барз основных властиві і інформаций і опініі з тым звязаных І жебы тото вызвучало іщы раз міцно і так як оно єст м през нас през нас достерігане в якысий спосіб то я прочытам тот фраґмент котрий прямо односит ся до тых слів котры сме тепер повіли зо вступу Тоты документы дозволят достеречы напрям діяня деструкцийных чынників котры од часу коли лемківска спільнота зачала маніфестувати свою етнічну підметовіст старают ся тот еманципацийний еманципацийний процес дестабілізувати гамувати домінувати опозицийныма проґрамами Але Ци тоты проґрамы мож дастеречы Бо я часто мам вражыня коли прібывали сме ся контактувати з ріжныма інчыма орґанізациями котры гейбы діют на тым просторі лемківской культуры то они не чули звіданя на писмо одповідают уж <unk> рік а обіцяли одписати попросту они іґноруют напрям Етнічний чы еманципацийний Дозвалят то достеречы жовны Нияк ся не ідентифікуют з тым напрямом еманципацийным Ні то єс значы ні то так выникло же не цілком ся як бы з тым згадам што амусьок інчы думаня ци ся ідентифікуют ци ся не ідентифікуют здає ся мі же такых поставах якы обсервуєме там єст тот страх То єст так як бы страх дітины о одлучыня ся од матери малы ґрупкы ци такы спільноты як наша мусят мати одвагу жебы быти самодільныма в звязку з чым страх же якыса мама до котрой ся чуєме ближе ци дальше нас од чмарит чы одділит поводує тото же Єст неясніст ци власні тота амбіваленциі амбіваленциі стремін бо хтіло бы ся быти Лемком і мати тоты лемківскє як бы достоменностьовы тіли а єдночасно ся воіт же но але як ся од украіньского якысого там аспекту котрий Уявні нам вказує же то може быти аспект того векшого сильнійшого дохотий бы нам іх помочы того такого брата котрый нас буде охоронил то все як бы в чловечым думаню і зато повідам такє такє по польскы бы смы од пем повінє то значы ту од Отынаня ся обых страх перед тым же як уж не будеме мати никого хто бы был за нами хто бы был кымси векшым в рамах котрого ми ся будеме могли выповісти но то но то уж нас не буде І то єст думам же така головна перешкода тых структур ци тых орґанізаций котры сут такы хійны Боят ся того еманципацийного дозначы такого котрый іде допереду і маніфестує свою достоменніст Од одорваня ся ґенеральні од вшыткого што нам ся видає векше і сильнійше і останя самодільным ци останя такым свідомым свойого невеликого мож дав повісти чысленны але богатого і можливого до утриманя потенциялу культурового якій маме і я свідомости Вказуваня того Думам же єст велика великій і наш обовязок і велика наша великій нас хосен Е жебы тым котры ся боят ци котры не вірят в тото же наш потенциял єст для нас як раз одповідній для нас як раз старчаючий на тото жебы сме были собом і не треба ся того бояти натоміст Я в тых стремлінях так виджу же то сут неусвідомлены бо найчастійше такы тенденцийоны сут неусвідомляны так як навет бесідуючу психолоґі в індивідуальных стремлінях то є тото само не усвідамляме собі чого ся боіме же боіме ся того жебы сме часом не остали самы Без того якы сого там заплеже почесові уявляне сім уявліньом добізнаме жеы такы дискурсы а ту головні думам про украіньскы як бы політычно державно культуровий дискурс Він Лемкам потенциялу великого недало сам єст слабый і сам єст міцно як бы борючий ся зо своіма комплексами зо своіма зо своіма фобіями і вшыткым інчым загрожынями якы ся там появляют так же то не єст Для нас колиси Ярослав Горощак в своій цінны в брошурці зо Щоми барз голосний такій котра вельо зробила Лемковє дісяй повіл Маме єдно єден выхід іщы єден котрий прилучати ся до Украінци ци прилучати ся до Поляків маме єден выізд по польскы годны хоц не бы годны то нашому треба было то повісти честний хот невыгідний хоц нелегкій честний хоц нелегкій остати собном Іс На мою думку а думам же на думку каждого хто хце быти собом хто хце лишыти ся і остати єдиний выхід котрий остає нам быти собом софати ся до свойого потенциялу ани думати же нас чыйси інчий потенциял збудує ци створит а тот потенциял Єднак єст дос великій што зрештом а я хтіла бым вернути загальным до річника што в річнику Руской Бурсы за каждым разом стараме ся вказати же він єст і же мы в ним ся розпознаєме же мы в ним можеме найти поступові же мы в ним можеме найти консеквенцию і фурт І фурт не перервали сме Я єм горда з того же незалежні од тых вшыткых катаків знякє наша спільнота Ерешла Не перервали сме того нашого продолжаня спільнотовой памяти спільнотовых вартости творіня спільнотового символичного універсум а не перервали сме по <unk> років по Талергофі Дальше тот Талергоф мятаме перетваряме го свойой памяти актуалізуєме го свойой памяти і того річний річник Руской Бурсы як раз єст дедикуваний Талергофскым подіям памяти про траґедию Талергофа Но власні перешли сме уж до той другой части основной квестиі річника Так повім як єден священник кін якій єст каждий видит і в сумі неє што ся зосереджати слухачы нашого радия знают добрі про тоты м Тро тоты еманципацийны цілі і другы брак тых еманципацийных цілів Но і особливо заперечаня ци тіж єст така Малоприсутны стремлі але они сут фурт і они функцийонуют фунґуют і сут під през тоту опцию Міцно підпорюваны лянсуваны запрашают іх слухают і так дале Но добрі єст там якыса увага Мы переходиме до части ІІ Дискурс Річник Руской Бурсы за <unk> рік посвячений єст головній темі то єст <unk> річниці Талергофу Єст зас ваш пані професор перший допис котрий має наголовок влияня подій Ісвітовой войны на формуваня ся лемківской достоменности при спілучасти літературных текстів Звертам увагу же вы сте не історик але вы все аналізуєте як літературознавчыня тексты писаны нашу літературу Талергоф то єст така подія котра переорала я си думам на поколіня лемківскє наше я То буде в Іщы зазначене в Іщы дописі котрий зробил пан примысло в Мазур тіж буде тото видно Але я бым хтіл єднак зосередити ся на тых літературных на тых літератскых текстах Што нам остало по Талергофі Но як як як як як як як як як як якысий баґаж котрий несеме як як як як як як як як як як якысий тягар альбо не знам може віно котре нам тоты люде котрых формувала формувал табор лаґєр австрийскій што нам они можут повісти днеска Моя увага до коментаря то ви звучал медже істориком а істориком літературы істориком штукы історик істориком культуры то тіж єст істория котра слідит тексты Чом літературны тексты такы важны сут Прикликую барз часто выповіджыня професора Ягліцкого котрий бесідує же Векшіст теоретиків народу є згідна з тым же народы сут твором переісториків перелітераписателів переетноґрафів котры формували своі візіі етнічных народовых отчызны так само єст в припадку лемківской спільноты може навет в векшій мірі по інституциі якы інчы народы творили Лемкам тяжко было на декотрым етапі створити зато література полнила функцию такых такых інституций про тото з рештом єст і в інчы статі того річника уж в однесіню до сучасности як Петро Мовянка пером актуальні формує тіж тоту достоменніст але то єст не кус інча тыма вертам до Талергофу і до того самого звіданя якє было гев сформуване голово перетворене ци нине при Талергоф як єст наголопом фільму як писм актуальні стосували то єст тіж моя формула котру єм в своій выповіди як бы дала зато же тото як нас Талергоф перетворил нас наз як спільноту Вказала єм в ты статі бо то видно по цитуваных обшырні в ній Выповідя якы нам остали як віно як тото як тото придане як тото дідицтво є заповід якій нам лишыли лишыли нашы предкы тоты якы были в Талергофі То была наша інтеліґенция наша інтеліґенция голомі ся пером выповідала бо Хлопы котіш том были вязаны они нам не оставили записів такых до якых можеме тепер сігати якых можеме фурт одтворювати записувати памят змаґазинувана в літературных текстах і што они нам як бы лишыли Налишыли нам тото же входячы до Талергофу за руску ідею за ідею за ідею рускости руснацкости русиньскости уж так можна єй розуміти были якысом формацийом котра сама себе розпознавала для м я явне єст а видно то Як раз в тых текстах котры товды ся творили поставали першым такым текстом котрый глубоко аналізую єст Дневник Лемка з Талергофу Теофіля Курилы в якым то дневнику уж сама на головку Лемка з Талергофу видно же понятя Лемко писаня як не я Теофіль курило Лем яяк Лемко і писаня за нас Лемків мало того в дневнику в каждым записці видно же то было писаня так як мало служыти нам Лемкам зато же там сут нотуваны однесіня пишы до мене карев і хтоси там другій выміненый непамятам з назвиска І бесідували зо мном же треба продолжати моі ґорлицкы запискы по вгордит ся в Гарешті курило юж такы записы Вюл і вюл не для себе не для свойой для свойой особости ци вказаня што пережыл лем што ми сме же вюл в інтересі нас вшыткых жебы лишыти памят До того навязую в Річнику Руской Бурсы же публикуєме бото документы пото реєструєме подіі нашых часів жебы они остали в памятю для тых котры маме фурт надію же іщы останут по нас і будут дальше продолжати тото як якы суленію Запискы терофіля курилы мали як раз таку вартіст сам посвідчат тым же То была они як бы йому іх рекомендували жебы іх творил жебы іх писал жебы нотувал вшытко то што ся діє то єст усталене і він в тым напрямі писал горицкій запискы на жаль мусіл знищыти бо ся боял гадащуваня о чым пише Дневник Лемка з Талергофу перетырвал і інчы записы творены в Талергофі тіж перетырвали медже Інчыма спис Лемків вязаны в Талергофі якій створил його няньо Василий Курило свиный Василий Курило на котрого то клебаніі во Фльоринці в <unk> р было знане Думам же вшыткым чытаючым і знающым Лемкам віче во Фльоринці котре започаткувало но тот уж зорґанізуваний лемківскій політичний рух для самостановліня для самовызначаня себе звязку щы такы тексты про котры гел пишу і котры аналізую але мало того тексты якы Поставали в Талергофі так як в спомнений дневник димка з Талергофы як спомнена дальше поезия Михала Михала Нестерака яка тіж свідчыт же уж товды якысы візы образы медже інчыма розстріляня Максима Есандовича в вершах Нестерака вказувало го уж як святым Практичні девят <unk> років перед канонізацийом формально він в потребі в духу в перцепциі тых якы тот акт траґічний акт розстріляня безсуду за ідею завіру за завірніст мож так повісти тому в чым ся вродило і для чого ся жыло уж його ставляли котя вказує як святого як такого котрий котрий вюл себе як святый і был святый то вказує же формувало ся там вельо ідей То был час коли зобрали ся люде коли выділи ся як спільнота до того навязу і то підкрислям же коли треба было в вельо тых текстах вказує же мы Лемкы підписаня чест ся Лемком альбо творіня лісты Листы Лемків бо пришла якыса материяльна поміч Америкы од Лемків Родаків в Америці Але в Талергофі сідили ци были заперты не лем Лемкы Ци м тот рух назвийме тоталергофскій рух Народовий лемківскій Ци він формувал ся в опозициі до даякого інчого конкуренцийного руху ци лем формувал ся в однесіню дой власти котра іх заперла за ротами Тяжко в самым в самых текстах якы возникли в Талергофі найти тото однесіня же была якиса опозиция зато же там понятя Східньой Галициі як такой де были Русины Істнувало натоміст сут тексты котры но спомну головні єден знаний нам певно было іх більше але не вшыткы як бы перетырвали Василия Курилы де явні вказує ци споминат о тым хто ся причынил до траґедиі Талергофу і ту тоту опозицию котра єст знана котра єст видна напр вчасу бесіданко з <unk> рока же ідеі рускій зочом є скорше видно видно з текста XIX літературы хоцкій бы Амрозия Поляньского якій вказує же Украіньска ідея украіньска народова ідея яка ся формувала украіньскій проґрам опозицийні ся односил до тых стремлінь общерускых загальнорускых якых в якых просторі розвивали свою достоменніст знаны нам лемківскы діячы знаны нам лемківскы активісты і Талергоф вказаний єст в тексті Василия Курилы як спричынений доносами денунциюваньом тых украіньскых украіньскых діячы якы Были присиланы ци приізджали на Лемковину і вели уж в цитувальнику бесідуючы усвідамляючый але з тіж пункту виджня усвідамляючый фри велюсвідамляючы діяня серед лемківской інтеліґенциі і они вказаны сут як доносителі як денунцияторы А так правду речы може не безпосередньо але на ранці текстів в самым лаґі в Таленгофі якы возникали вказуваны сут тіж такы особы денунцияторы медже інчыма в поезиі нестарака тіж єст сказаний такій котрий Збаламутил і ся наложыл на себе рукы зато же не міг пережыти того же він денунциювал люди То як бы прикликаня тых денунцияторів З причыны ідеових хоц часом были і барже примітивны навет особисто якысы там уразы але головні ідеови Тых опонентів котры што в інчы документы зазначены доносили на Русофі єст вказане они сут тіж прикликаны І тото же доднес єст такій переказ же вельо осіб трафило до Талергофу з озгляду на тото же хтоси на них донюска додал но вказане єст же барз часто то были як раз опозицийо ідеовы опозицийоністы якы собі не могли порадити же не мали попертя в селах бо попертя не мали што єст як раз вказане з речом про што свідчыт дотепер перетырваня того лемківского руху нездомінуваня го през украіньскых попертя не нашли зато же нашы інтеліґенты своіх голова своіх думка своі сумліня формували уж інчу достоменніст усвою властну як бы на основі того консервативного старорусиньского ци староруского проґраму формували свій початкы того еманципацийного проґраму котрого просторам міся не знаходиме до котрого ся одвикуєме і запотрічуєме ся одповідальне Талергоф нам вказал дорогу Наступным поколіням в меджевоєдным періоді ци в літературі котра вказувала ся в Америці барз часто тоты талергофскы подіі ци лемківскы терпіня сут припоминаны Я лем тепер ся поділю таком інформацийом з нашыма слухачами же прібувал єм зробити інтервю зм з сыном Талергофця не повело ся до гнескы Так емоцийні він односит ся до тых подій котры котры были понад <unk> років ци сто років тому же не єст в силі про тото бесідувати Так же то єст подія думам найважнійша ци єдна з основных для модерного нашого лемківского бытя Я іщы ху навязати до того сормуваня як повідам свойого перетворены през Талергоф што ся змінило в тых людях найбарже і безпосередньо явні бесідує то своіх своім ґорлицкым бурсаку котрый вказує як тексты тіж споминів Талергофця бо Симен Пиш был та в Талергофі был взяный і взятий як єй гімназиста молодий хлопец Зо чом то офіркурило товды тіж был варт молоды малы два <unk> рокы то были тіж і молоды люде не лем старшы Але Семеон пиш в своім ґолицкым бурсаку котрый котры доспомины пише ост факт Не в самым Талергофі але уж з перспектывы пізнійшых часів подій в пізнійшых часах Талергоф ходит як єдна част з тых з того думаня і явні написал По Талергофі медже уж были і інчыми уж были не тыма самыма людми Він свідомо і барз як бы самоодповідальні піднимат рішыня же піде на фронт прото же з Талергофу Австрия пола слаба Брала тых вязнів ци пропонувала ім же можут быти іти на фронт і бороти ся по австрийскій стороні што тіж єст свойорідным парадоксом Вязнены през якысого гнобителя пак мают быти в арміі того гнобителя як його воякы Не чудо ся і не мож ся чудувати же од початку Симон Пиш знал же здезертерує то значыт же звільнит ся од цийой арміі была то для него свідомий підхід чловека котрий уж владі не буде служы він написал Мы сме были змінены бо перестали сме вірити справедливіст перестали сме вірити жей записа влада котра буде за нами стояла знали сме же справедливост мусиме глядати самы же самы мусиме глядати свойой дорогы бо на жадну на нияку владу не мож ся обзерати І то уж было тото реформуваня З патріархального старого мітміфічного моделю же єст білий цар же з якыса влада же хтоси сильнійший і векший хто нас охоронит перешли до моделю мы мусиме самы за себе одповідати самы собі порадити і думам же консеквенцийом той свідомости абсолютні великом консеквенцийом была Лемківска Република і іщы раз підкрислям консеквецийом того єст Тіж факт же і днес добрі знаме же нияка влада не заступит ся за нас же нияка влада не буде діла на нашу корист же мусиме сме самы бороти ся по своі права в однесіню до того якы маме можливости ци що можеме правні таком дорогом ани інчом силом Молонпиш тіж припомну был пабюристом был правником в Празі ся вчыл наюристу пак єдным зознаных діячів в Америці його тота свідоміст про коту споминат явні в тым урывку якы цитую в своім тексті єст ту формуване для мене то єст тото перетворіня присталергоф перетворіня самосвідомости і самоодповідальности Необзераня ся на даяку справедливіст котра нам дозволит жыти но і тото тіж же Лемкы Лемкы як спільнота зачала ся формувати на своій базі лемківскій але тіж карпаторусиньскій карпаторускій што в меджевойню як раз тіж в писаню в творах інчого талергофця то значыт Іваня Гуянкы димитрия Висловского тіж як раз Видно припоминат той днес професор Маґоці же то Лемкы были першы котры на покойову конференцию в Парижы де мал ся новый порядок світа устанавляти привезли мапу Карпатской Руси цілу мапу они єй першы як бы зачали пропаґувати і тоту ідею руси карпатской котра стремліня з <unk> р як раз міцно формувала были і мы днес коли ся розпознаєме в русиньскым руху загальні русиньскым тіж не сме днес вроджены ледз невроджены Уж дост давно в народжены што найменше XXIX стеквенті розвивало і розвива Переходиме до наступной статіі до наступного допису Богдан Горбаль і власні про службу Русинів в цисарскым войску не лем в цисарскым бо властиві він сігадіщы до старых документів з XVI ст про службу калемів што што в каждым вой Егей королівска наприлады єст владом іначе єст през владу покликане Зыґмунта лем вазы Зиґмунта ІІЗы Сизиґмунта А якого Ніч Як одповідам на Зиґмунта Лсиґмунта вытовма Сизыґмунд Най буде гей гей історик Богдан Горбаль зазріл до акт Біцкых староства Біцкого і там вычытал з якых сел выводили ся як бы воякы Королівскы ци пізніше цисарскы кому служыли як были формуваны м як долгом бы тота служба іх тырвала но і якы якы взагалі як тот асентерунок выглядал на якых фронтах они воювали ци воювали ци невоювали і так дале То єст тот допис не знам ци пані Розповіст дашли Хороціцько Бо там вербальнажне заступлений документалиста так м повіла ретельной клясы історик котрий документує прикликує з архівів сы ріжных джерел документы якы нам дозволят тіж видіти минуле През факты факты як такы котрый цитує котрый приводит і то єст того рода зас допис На ранті лем спомну Богдан Горбаль написал для Річника і пришло скоро скорше текст про І світову войну Звязану з орогофом але пак была конференция я єм згодила ся на тото жебы тот текст пішол на тамту конференцию бо Богдан не мал за вельо часу жебы писати Шосинови а ту єст выімок з книжкы великой якой Богдан Горбаль приготовує про село Бортнек і зато ся концентрує на Бортняна але примір Бортнян може односити ся тіж до інчых сил то значыт до того До оціны ситуациі до вказаня фактів якых условіях Лемкы і што ся з тым вязало служыли в ріжных арміях в ріжных войсках Домінация єс на І світовій войні бы такє така така была потреба такє было замірюваня жебы то тіж была статя котра припомина тоты подіі спред <unk> років Не єст то інтересуюча В такых власні докладных дрібницьово вказаных фактах удокументуваных хоц бы навет списком ци листом тых осіб котры в войску служыли а служыли того типу статя Бодана Горбаля На тото це можеме рахувати за што авторови дякуєме Дякуєме І наступна статя Чемислав Мазур політолоґ з Педаґоґічного Університету в Кракові і його статя під наголовком Успіхы русофільского і старорусиньского напряму серед Лемків в контексті теориі елит Вільфредо Прето треба тепер зазріти до енциклопедиі Хто то был Вільфредо Парето і як звучыт його теория еліт я лем повім же фурт властивій Тото історичне знаня наше про напрямы ци прополітичны напрямы фурт єст спроваджане лем до двох напрямів І то в жадным з тых двох про котры думаме не містит ся не єст умавляний нурт русофільскій ци старорусиньскій бо вшытко єст до єдного міха то єст неправильні Напрямы політычной діяльности Лемків были хоц якы як іде про період як іде про сам зміст того выполніня змістом того політичного напряму пан Пшемыслав Мазур прібує дотерти до тых нуртів в тот спосіб же прібує пояснити основы політичной діяльности нурту котрий можеме назвати старорускым ци старорусиньскым І нурту Про росийску Може єдно речыня про історию самой той статі пан Чымислав на основі свого докторату якій оборонил рік тому запропонувал мі навет штыри темы котры мігы розвивати на тодишніх выбрала єм тоту в інчых ры думам же выкорыстаме тоты тоты пропозициі пана Пшемыслава натоміст про саму пробу зрозумліня тых напрямів натискы ци тото жебы аналізувати жебы інтерпретувати жебы розуміти чом так а не інакше ся доля Лемків розвинула чом мы смер ся не засимілювали в украіньскым руху бо так было то перевиджене ци так бы та таке было очыкуваня же украіньска ідея обняла вшыткых тых Русинів якы были не Поляками не Німцями не Мадярами не інчыма нациями на просторі полудньовой і полудньово західньой части руси загальні Беручы єст очывидно том дилемом яка фурт стрічат Ріжна інтерпретация час них єст міцно ідеолоґізувана і як раз примініня ци призасосуваня той теориі Вільфредо Парето хтіл теоретичні ту пан Мазур выкорыстати вказуючы же сут процесы Як то єст з каждом теорийом яка єст там якысом концепцийом зрозумліня чогоси то сут процесы якы мают свій модель свій характер і еліты підкрисліня того же мы знимали лемківскы еліты то жем все Я підкрислям коли ся мене звідуют На добрі а чом бойкы не еманципували ся в подо подібным направі а Лемкы ся еманципували Повілям то справа еліт то справа того же нашы условя рішыли про тото же мы сме м уж мали свою свідому і звязану з нашом територийом і одповідально за інтеліґенцию уж В XIX ст она зачала ся формувати і коли пришол час будуваня проґрамів нацийональных наша еліта была в силі уж приняти своі становиска і м ін в тым напрямі же такы еліты і якы они мали выборы в однесіню чого ся односили такого могли ся обзерати а на што могли рахувати про тото Підпараючы ся як рази теорийом Парето бесідує ся в статіі Вшемислава Мазура Думал же то буде заохочыня до того жебы річник придбатель тоту стацю статю з том статьом ся запознати нобо інтересуючы там зуб Гей гей маме мало часу зато наступна статя Анджей Зємба Професор історикы з Явоньского Університету з Кракова і наголовок з котрым же будеме мати дей веце проблемів Кляра Пакта фасийонт Кляро СаМітос Же ясны уклады ясны щыре може а так повісти щыре одношыня творят щырых приятелів Лепше не маніпулювати не удавати барз барз добре пересланя єст недокінчена недокінчене оповіданя священника Андрия Оршака з Русина з Ванівкы Ванівка то припоминам село на пілніч од Коросна Барз великє з великом бы там єст велика церков богате то было село там добывали нафту такій осередок нацийонального жытя Лемків То было єдно з головных місц де соспільне жытя Лемків Было барз міцне явне выразне маніфестуване і богате Тепер треба было повісти хто єст священник Андрий Оршык Яна повім чом тота статя статя з такій причыном і вызникла взагалі Просто професор Зємба стал ся власником листів якы до него тот священник писал в роках осемдесятых писал про своє жытя писал про тото што пережыл і як деякы справы видит і професор Зємба практичні не знал што з тыма листами зробити а мал такє почутя же Они по штоси были му присыланы і як раз інформувал Такє одношыня ся до тых листів опубликувал Мамежніст опубликуваня в тым році в Річнику <unk> мали неможніст Священник грекокатолицкій якій был В часі істнуваня апостольской адміністрациі Лемковщыны бо така была єй офіцийна назва был вчыл ся был єдным з выхованків якы вчыли ся семінариі в Тарновій зато же тоты власні факты не до кінця все пояснены чом так ся діяло він до них навязує а професор Зємба інтерпретує іх іщы в шыршым лемківскым контексті як то выглядало якы были опозициі і явні вказує же тото што было причыном думам возникніня Апостольской Адміністрациі Лемковчынчо значыт протиставліня ся великій ідеолоґічны роботі яку вела грекокатолицка церков в напрямі усвідамляня вшыткы своіх підданых усвідамляня народового украіньского усвідамляня тіж мала опозицию серед Лемків велику тіж серед священників і як раз священник Ольшак был противным тым усвідамлям пак парадоксальні з рештом то єст парадокс котрий фус фурт як бы стрічаме в громадскым жытю же нашол ся на Украіні нашол ся на Украіна Жусенко нашол ся на Украіні Гунянка і так дале люде котры там ся нашли з такыма реалиями ся стрічали і зм Украіны тоты листы присылал в осемдесятых роках пану Зємбі і священник Орша котрий Товды очывидно уж был по інтернуваню уж был по Сибіри де был в копальнях копал уге і так дальше і працувал в інчых просторах ним быти священником а єдночасно фурт ся чул священником і фурт Писал про тоты опозициі якы в однесіню до його до його уформуваня до подібного рода священників стрічат в тым світі ідеолоґічным ідеолоґіі і комуністичны ідеолоґіі нацийональны тото вшытко єст в дыстаті заміщене з інтерпретацийом пана проф Зі Загочам особливо Бо статю чытат ся надзвычайні надзвычайнію там єст барзі такых інформаций про котры не знаме або Они сут в інчых працях пояснены інакше Зато треба бы было все односити ся до фактів ани до самоінтерпретациі котра відомо може быти ріжна коли ся не бере до увагы джерел Наступний допис професора зас Тронцкого Університету Роберта Павла Роберта Маґочього Карпатска Русь Меджеетнічне Спіл Як тото привест спілісніня спілістнуваня істніня істнуваня мимаме з том формом проблем ци істнуваня зістніня спілбытя мож поісти на спілспілжытя Але власняльмі ходит властиві обшазначыньовых барже того слова Того наголовка і до чого ся односит саме закінчыме без насиля Без насиля то значы без ґвалту без натиску без домінациі Єст такій модель же погранича єст такым таком формом де може быти вельокультуровіст госло як расы модне тепер котры дем волю діснути ріжны народы ріжны концепциі без насиля і єст в однесіню до Карпатской Руси проба вказуваня такого та такой формулы бытя же попри собі Жыют ріжны нациі ріжны народы ріжны ріжны етносы і они жыют і формуют своє бытя І так прібує ци таку як односит ся до замовліня бо практичні єст о ступі же замовліня на таку статю жебы вказати тот реґіон яко власні вельоетнічний достал І єдна конклюзия з той статіі єст така же на Підкарпатскій Руси на жаль не было той формулы без насиля а домінациі ріжных проґрамів формы ґвалту формы елімінуваня декотрых но становисци декотрых формул етнічных были фурт підниманы і то як раз тота статя вказує же модель міжетнічного істнуваня меджеетнічного істнуваня без насиля не зреалізувал ся туж в такым вымірі як бы тотеоретичні очекуваны Но так чого сме Свідками на Лемковині Для наше насиля уж предовшыткым з самым выселіньом єст звязаным Бо як бы найсильнійша форма того насиля максимальна ле мож так речы Мали сме того доказ І хочу з помовити про статю Марти Ватраль про котру уж єм там скоршы навязува то єст тіж молода в тій хідо дослідниця докторанта яка занимат ся лемківском літературом головні свою ліценцийну і маґістерску працу на польоністи на компаратистиці писала з лемківской літературы а тепер в рамах свого докторату тіж хоче ся тым самым занимати вказуючы моделі будительства якы істнували в ріжных епохах в лемківскій літературі а творчістю музиянкы занимала ся в рамах свойой маґістерской працы і гев вказує єден з аспектів той творчости в едукацийній в сфері де мож вчыти в школі діти де мож перекозувати лемківскы вартости через літературу і тот модель Мурянкы як іх учытеля яко котрий написал лемківскій буквар котрий написал вельо і опубликувал вельо творів для діти і антолоґію дітячой поезиі і властівочків в бесіді жеваня формуваня вчыня молодого поколіня єдин з пріоритетів жытьовой діяльности Морянкы а творит то в літературным моделі той поета то єст духовый чловек богатий жебы так речы котрий котрого свій інформуваный єст в красный літературі в красным слові же то выкорыстує тіж до і в якій спосібы корыстує до діяльности едукацийной дотіка діяльности Формужы свідоміст молодого поколіня інтересуюча статя тіж рекомендує за охоче Гей особливо през тото што мі вдарило же ты пані Марта Ватраль софат ся до часів коли не мали сме зорґанізуваного шкільництва на жаль не так але споминам же товды штоси такє як вчыня лемківскости лемківского языка лемківской достоменности з тым можна было ся стрітити Найчастійше ци з такыма пробами в часі вчыня реліґіі Без ріжных патріотичні наставленых священникы Повім такы Тото же през вчыня реліґіі завдячаме головні Петра Ворянці не розшыряйме того барз то єст чловек інституция для нас і тото што він вчасах форці не мали затверджены можливости то значы пред <unk> другым де факто зачали сме вчыти формальні в <unk> першым в школы в школі Мурянка робил так як ся дало то на такых великанах жебы так речи мож вымінити інчы особы трабы припати Ярослава і Стефанівского вымінити і Ізволіньского і Іґоча на такых великанах Творила ся товды як бы неформальні наша континуация наше продолжыня достоменности лемківской хоц она была формальні неістнуюча формальні і не было А же при реліґіі новому рянка вчыл реліґіі Як бым собі мала інчы священників вспомнути з того часу котры вчерез реід лемківского тяжко было мі таку листу творити єсли вдяче може для деко Єскы вдяче зато же я мам на думці часы іщы ско передні і я памятам принаймні я зо свого жытя двох священників заслуженых грекокатолицкых котры тіж прібували вчыти того о чым ми ту бесідували сме гнескым тотра бы ме тото переслідили трави было тото переслідити бо певно так єст зато бым не хтіл ту давати акта Тяжко ся чудувати бо претіж наша інтеліґенция была священича і нашы священникы мали мисию нашы священникы тото продолжали і тяжко бы было повісти же <unk> роком они ся скінчыли Церковы в просторі церкви наша достоменністнили ся охоронила заховала і очывидно Як єм повіла за барз єдну сторону же ні Тут барже бо свідоміст так натомісчыня языка же же мовянка і языка прібувала учыти Бо інформуваня такого ци підтримуваня нашой свідомости напевно священникы переказували тоту не мам найменшый банпливости натоміст як уж провчыня самого языка як раз барже го виджу в типасиі Петра Муряна де він фактичні на реліґіі ци в рамах части лекциі реліґіівы вчыти язык Но е Наступна част річника інспірациі і інспірациі в тым в тій части все находят ся якысы тексты котры власні вчыню языка Значы они выникают по перше з вчыня языка і мают до вчыня языка мати якысы одношыня Но тота част інспірациі в Лічнику тіж возникла ци была заміщена зрештом то єст част котру я хтіла бым з Річника уж выпровадити на іх самодільну дорогу зато была пропозиция жебы выдавати оддільний молодіжны лемківскій часопис зато же інспірациі нашли ся в Річнику зо взгляду на студентскы тексты якы студентскы студенты лемківской філоґіі головні студенты лемківской філоґіі бо не конечні быту на приклад ся нашла тіж учениця ліцею котра своі тексты в інспірациях публикувала нашли ся тіж особы поза той філоґіі котры пишут мож повісти такы тексты літературны дидактичны творчы конструючы невеликы формы якы пак служат тіж учытелям то знаты щы языка выникают они сут пробом іх писаня лемківскым языку ефектом вчыня ся того языка і такого творчого підходу на занятя лемківского языка же он не лемчат ся пасивні але тіж активні прюбуют формувати тоты літературны ци літературны но на якысы темы темы котры сут посвячены якысому там проблемови ґраматичному ци то першы одміні ци то писаню гыгыкы і так дальше якыма ся стрічаме на занятях з вчыня лемківского языка на філолоґіі А пак тоты самы темы можут учытеле котры вчас на основі тых текстів робити Але в тым році буз інакше Єст єден текст Но маме меч інчый чысто текст в інспірациях маме навязаня до ці літературного простору Але уж то не сут тексты котры творены сут през нашых студентів лем все мала єм думку я єм великом любительком дискурсу якій оформувал меншынового дискурсу якій оформувал свойой творчости білорускій писатель уж нежыючий Сокра Дянович котрий має Барз добрий модель провокацийний провокацийный модель тзв зачепок навет єден з його збіров ся назват зачепкы і зачеплят центры зачеплят поправню думаючого Поляка затраплят е думаючого згідно з домінуючом візийом представника меншыны конвенцийональны та конвенцийні зоставлены зоставным порядком же так має быти і так повинно быти він фурто тото перевертат він має власні такій модель Іронізуючий модель постколонияльный бым такє повіла значыню постколонияльный в опозицию до антиколоніяльний То значыт не творіня інчого нацийонализму проти єдному нацийонализму очывидно то слабого дзеркального нацийонализму Але творіня пародиі нацийонализму Творіня пародиі ты вшыткы структуры <unk>rNє мож так повісти патетичны структур котры формували сильне бытя Очывидно они сут в меншыновым просторі лем оддзеркаліньом того того прагніня жебы тіж быти сильны Е Но і то пародиює він то окреса неє в перекладі бо то сут тексты переложены на лемківскы языкы през нашу сталу уж тлумачку текстів з чужых языків в Річнику през Варвару дуць проблем перетлумачыня Біарускє бенцарство котре єст зєдных з Найбарже подабаючых ся мі сформуваня Новича як она сис тым порадила не порадила си бенсальство слово бенсальство по лемківскы тяжко Найти прибывала найпше як ся дало і і декотры в тлумачыню декотры міцне сормуваня новича кус муси мусіли змінити ся перетворити бо не маме такого тако такого языка котрий бы вшытко оддавал але оддає так само нашы комплексы як лемківской меншыны так само як Янович вказує тоты комплексы білоруской меншыны котра во святы студзеня Йоха не перетлумачыт за нич на лемківскій язык і зостало перетлумачене як сельскіст але сельскіст том не єст тото само што бьоха Но гей не єст Ходит о комплекс свойого походжыня Так комплекс великій комплекс меншы вартости котрый в нашым середовиску єст такє саме і в білорускым середовиску Но гей Сократкы Нагодят ся ту перетучыми такы короткы кексты пару Сократов пар така форма єст писана я знам таку форму барз коротіцькых властиві філософічно алеґоричных сентенций але кус розбудуваных в такого мадярского писменника Родом з Кошыц котрий тіж односит ся до русиньского простору етнічного Шандора Марая Так же вшыткых тіж заохочам до чытаня і ем сократа Яновича його сократок і власні того другого автора барз цінний теавтор Котры бы сте так нам пропонували до радия прочытати з тых Кількоси текстів короткых сократок жебы сте выбрали То сут выбраны самы перлинкы так же вшыткы так русинкы моя жена то бісер як хвиляка повіда м бісер то су такы самы бісерны Е Творы Янович не пущал світи чого си іщы не было Стиснены так як дорогоцінны каміня ґвасінь тоты тото тото та тот бісер тот тоты перлины но і такі алівкы сократкы ділю на тоты патетичны такы де выражат ся та велика любов до єдного в такій формі Поетичні просут прото же то сут сократкы деспозия прозом але навязаны они свою назву жанрову завдячают іменю самого Сократа а якоси так ся щестливі зложыло же тот Сократ достал такє імено як мал грецкій мудрец філософ якій слынул з того же з люди мудріст выбавлял способом Акушерскым способом роджыня той мудрости дозначыл бы доходжыня до того же люде самы з себе робили тоту мудріст власні такыма формами і в тых сокрадках тото видно нагідний про сократа Яновича пишу в своій габітацийный книжці де вказую тот вас меншыновий дискурс і то єст тіж консеквенция же хтіла єм дати і лемківскому чытательови безпосередньо Тото Што Янович переказує с Там з того світа котрий є закомплекшаний сколонізуваний здомінуваний а котрий мати окрасы в собі І ты о тыльо чести ты мож так повісти родовой думы як повідат родова Дума жебы жебы ся не дати не дати або або його окрисліня карліня заниканя Білорусина в Білорусині ци не можеме тож само повісти про нашых Лемків Карліня робіня ся карліня Лемка в Лемку І остатня част Річника рецензиі справозданя в справозданя справозданя тепер попросиме паню професор о рецензиі жебы зрецензувала нам рецензиі нич цілий річник Зрецензуют нам Цічытальникы так інчы рецензенты бо каждий може Каждий може Кажде не заохочаме жебы рецензували рецензию замавляну проф Фонтаньского але каждий чытаючий найрецензує Гей ІІ текст Авторства знаного з радия ЛЕМ фм редактора нашого студиі в Пряшові Петра Медвідя під наголовком Денник мі ся тото не подабат утопія ци реальніст Штоденник был бы м за такым Терміном але Не ві Повім так по штырьох роках фунґуваня радийо Лем Фм діждало ся і рецензиі діждало ся оцін на што давно заслужыло жебы го представити в річнику Руской Бурсы як фаґак подія як з чосы што в нашым світі уж стало ся праві же штоденністю як штоденных штоденністю а то снадзвычайна подія што треба было підкрислити яка выполнила зас наступний простір такє маме щестя же Попри Рускій Бурсі реалізуют ся започаткуваны певно і де інде ци де будучы в мрія ріжны концепты потребы того лемківского простору потреба выдаваня штоденника публици котрий бы інформувал котрий бы был Не Нок як Інчы спільноты мали своі ґазеты інформацийны і для нашого простору то было потребне Петро Медвід вказує то в просторі загальнорусиньскым же практичні в каждым реґіоні русиньскым Русиньскым така потреба істнувала Она была припоминана вказувана і было вказуване же маме до того право але потенциялу якого такого не было і Петро Медвід має опінію же радийо ЛЕМ Фм выполнят як раз тоту потребу і то для цілого русиньского світа не лем для того нашого лемківского простору но то є вказаня той величезной роли котрой може до кінця і самы творці собі на початку не усвідамляли але то ся стало радийо евалює то мож уж самы зо свойой стороны повісти А в такым інформацийным просторі чого мі кус може на початку бракувало жебы тоты лемківскы подіі были солідні ретельні нотуваны штоденні і голошены інформация жебы ішла же гев а гев тото мало місце а Г єст гев припоминаю такой ци інчой річниці і тото стало ся Петро Медвідь котрий спілпрацує з радийом В своій рецензиі Вказує тоты факты якы свідчат же радийо Лем выполнило ци выполнят што не значыт же неє можливости тіж на інчы подібны ініциятивы тіж друкуваны як такы але правдоподібно з озгляду на технічны ограничыня можливіст друкуваня Е печатаного періодика якій был бы штоденником єст неможливы Стало ся то можливе в просторі електронічных медий Гей І наступны восі дві рецензиі котры тычат чого чест актуальні реалізуване то тепер прошу нам пояснити што то за ідея што то за думка жебы зреконструувати штоси преціж што так добрі функцийонує і ся так барз добрі розвиват і котре єст А што єст а што ся довід розвивати зреконструувати ревіталізация но барже тотослов нереконструкция рем ревітализация то значы ожывліня чогоси што є уж дефектуване Має просторы слабы і просторы як бы такого за заникаючых натуральных механізмів фунґуваня ґісні для нас заниканя щезаня Карліня оласні ся лемківского языка як такого в його функцийных сферах на лемківскых культуровых аспектів о тутів бесідуєме уж про музику хоц стояци при лем при нагоді лем єст додане до тых языковых діянь выникат з того же то єст оціненый но през скалях загально принятий барз міцно загороженый язык Загорожений зато же корчыт ся як бы чысло його ужытковників корчыт ся традицийна сфера переказу то значы родинный меджепоколіньовий переказ і діяня ревіталізуючы стремлят ґу тому жебы ожывити жебы може заступити Або привернути тоты традицийны переказы але може заступити інчыма формами котры зас языкы приводят в іх ріжнорідні сфер Я з обовязку бо єм того не повіл треба повісти о чым мы ту бесідуєме взагалі то бесідуєме о рецензиі ци о тексті то єст рецензия То єст правозданя то єст представліня то єст представліня стары справы охорона і ревіталізация языкового дідицтва і лемківской культуры реконструкция рідной лексикы і музыкы Анна Масляна лексикы і музикы як то леклексикы і музыкы Єднак не будеме акцентувати як по польскы реконструкция рі охорона і ревіталізация языкового дідицтва і лемківской культуры реконструкция рідной лексикы і музыкы текст Анны Масляной Анна Масляна то єст наступна докторантка яка ся занимат лемківском проблемом котра ся ту посвятила цофірувала в просторі лемківского языка То є реализация ґрантового проґраму якій Тепер на три рокы єст розвиваний по то жебы створити голові словник лемківского языка но і записаня і одтворіня в традицийным виді тіж такых іщы фурт єдна находженых серед люди іщы фурт фунґуючых але уж нефунґуючых В сценічным просторі і то добрі може бы они як бы заховали тіж таку форму неперетвореной музыкы а єй треба записати бо недолго єй не буде То сут тоты два аспекты з чого головнійшый єст очывидно тот Языкови зним зыщом і другій ся тіжучый бо там тіж очывидно заховали ся языковы формы в якысым там значыню в співанках жебы не лем заховати язык але тіж го ревітализувати то значыт споводувати тото жебы він был дале жывый жебы был дале хоснуваний Бо то не єст запис так як ся робит діалектальный словника же записуєме штоси жебы схоронити та ся робит в Сансена лем жебы то ввести на новожытя і надати му нове жытя прикликати стары формы але в такій в такій можливости яка буде давала тіж ім діяня жыве І такій словны контекстуальний де мы не лем громадиме слова і громадиме лексику але вказуєме єй в контекстах в ріжных нюансах і він має тіж в наступным етапі быти інтерактивний жебы з него могли корыстати тоты котры сут хоцнувати язык має ціль головну жебы прикликати тот світ давной лексикы але тіж ціль яка з ньом ся вяже жебы она творила днешній стандард днешню норму языкову в котрый ся будут безпечні чути хоснуватели же мают выстарчаючый лексикальний засык котым ся можут послухувати і в теперішнім світі і в теперішнім ночым мусят мусит тот засіб лексикальный вказати можливіст обслугуваня вшыткых жытьовых сфер де треба бы было по лемківскы бесідувати І такій єст плян і замір того словника барз тяжка задача барз величезна задача котра як повідам зас перекрачат можливости Але в нашій спільноті сезме ся з такыма проблемами во роли котры прикрачают можливости Ай так собз мам симе порадити І на конец остатня рецензия уж тым разом текст Ярослава Мазура знаного музыка з ансамблів ріжных але в нас в радийо найчастійше з ансамблю Худакы Удацы і з авдиций Вшытко єст фольком котрий вельо разів выступлювал і на лемківскій творці осени і на ватрі в Михалові подабал ся там ірнові і в ріжных місцях В ріжных місцях так же єстнай творця артиста творця музыкы Ні Як на тото творця я бы м барже повіла ревіталізатор то значыт вірний слухач традицийной музыкы оту тоту музыку чує котрий знає єй одтворити в такій спосіб жебы она звучала Колінно жебы она звучала заховуючы характер і модель то традицийного звучаня бо творці они перетворюют штос або творят штоси нове Натоміст явим ролю Ярослава Мазура в його ріжных проґрамах бо то не лем тото што дає на сцену на сцену дає по то жебы люде ся бавили і слухали але він має проєкты стисло такы науковы дослідничы як хоц Коцірба де в своім реґіоні прібує записати отворити і реконструувати ци ревіталізувати тоту традицийну музыку бо він ма добрий слух на тоты формы давны ходит і знає розріжнити ріжны реґіоны і лемківскы реґіон тіж для него єст добріодчувальний жебы так речы Што єст тото міцне зіля Но то в рамах того проєкту якы представлено такій проєкт покликаня діянь проґраму проєкту ревітализуючого традицийну музыку же мы ходиме до люди заохочуєме іх до того же бы нам співали такы співанкы якых уж ся не співат якы сут незнаны якы не сут популяризуваны на сценах І жебы заспівали по свойому дописуєме тото одтваряме ци по тым записуєме слова маме таку ґрупу непрофесийных співачок сто чути престо же то не єст уставляне піды форму досконалости звучаня спілграня і так дальше натоміст єст близше такому звучаню як ся люде зыйдут і собі співают по то жебы собі поспівати жебы быти в тым музиці жебы єй творити той фолькы то фальбы то спонтанне творіня Зато кажде е оброблене уж Удосконалене додовершене мож так повісти артистичні твір єст противником фольклору Бо основом фольклору то єст власні такє співаня спонтанне котре не єст реґулюване єст єдна перешкода нагрываня самонагрываня студиі од такой музыкы уж є як бы протидіяньом тій спонтанности зато наступны платні маме замір награти кус барже Натуральні а не перетвораня за Словансу жебы они барже навязували до того традицийного співаня І річник Руской Бурсы <unk> За <unk> рік про котрий днеска сме бесідували і Платню Першу платню міцного Зіля Міцного зіля то єст в ансамблю Не ансамблю то єст проєкту той з якы ефоцо єст групка співача і гудацка котра отварят тото што є ціло цільом єст На т не єст ансамбль нач ансамбе ансамбль так іншыше значыня лем жебы не асоциювати же то єст ансамбль до выступуваня на сценари так і же хтоси запросит міцне зіля же данце співал Співало Міцне зіля співало співало на іновици де тіж єст медже інчыма подібне як і замірюваня Іст такє штоси же я ся чудую же в нашым лемківскым сердовиску єст же зачудуваня каждий нарід кажда ґрупа еци Полякы ци Мадяре такы формы реконструкциі натуральной музикы на оброблены артистичні мают І такы формы вертаня бы до джерел де ся штоси неуставлят і артистично обраблятлят м інновиця мала в просторі театральным штоси такого Зато сме выступували міцне зля выступувал в іновици выступувал на в мадярскій Загороді в Влоси выступувало на стрічы з американьском ґрупом котра хтіла власні Познати такій фольклор то єст тота народна глубока музыка Он выступує лем тіж в одповідніх просторах не там де ся высокоартистичны творы музичны оцінят і в якысий спосіб і квалифікує лем там де люде хут слухати такого граня якє єст выникаюче зо спонтанного музыкуваня Так єст І як наконец можу собі позволити ци я можу собі позволити на рецензию прошу Вас Але не свою Лем хочу одказувати же по дорозі наіхали сме собі в авті і не было уж чого слухати ци было чого слухати і оддал єм тото це де міцне зіля знаний нам вшыткым ци знаний слухачам радия лем фм Мартін Караш з Камюнкы лідер ансамблю Барвінок Повіл же барсфайны співанкы Же барз гідні інспіраций нашол в тым материялі але бесідує же чути інчу ноту Іщы правильне бо мы сме были оточены таком ани інчом музыком і они тіж были оточены таком ани інчом музыком на зациноты мадярской навеце чардашовой на зациноты польской Но тоты то ж бым ся не згодил але то мы попе то думу музик то повіл то уж тема на чысто інчу дискусию Мартин Караш одказує же платня ся му подякує Матинови Карашови бо думам же зрозумліня такого рода діянь музичных єст дост тяжкє при нашых вшыткых комплексах жебы вшытко было доскона довершене і такє як в центрах ся діє гей і на конец співанка буде артисткы на жаль котра не жыє уж котра мала голос нешколений але коли вышла на сцену як заспівала то так вшыткым по гербеті Мурянкы слі водили дякую а не Навка найка нарканай не ям то Як я терти дати то прийдом тим ти новати ей ку выдай дайте поганьом