Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 12
Голосы Русинів Світа #12 - Марія Кузьма (1 част)
Opis odcinka
Голосы Русинів Світа #12 - Марія Кузьма (1 част)
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Audycja jest pierwszą częścią rozmowy z Marią Kuzmą z okolic Mukaczewa na Podkarpaciu, poświęconą jej wspomnieniom o częstych zmianach politycznych i ideologicznych oraz ich wpływie na życie mieszkańców. Rozmówczyni opowiada o nauce kolejnych hymnów i języków pod różnymi władzami, o życiu w czasie władzy sowieckiej i kołchozów, a także o rodzinie, pracy na ziemi i religijnym życiu greckokatolików oraz prawosławnych. Prowadząca zaznacza, że mimo skromnego wykształcenia Kuzma miała dobrą orientację w historii Podkarpacia i interesowała się sprawami wsi oraz regionu.
Automatyczna transkrypcja
<unk> і <unk> Ґорлиці <unk> і <unk> Польковиці Лемківскій голос в Твоій хыжы Лем фм Дорога слухаці сліды годину можете цюти голосы Русинь Підкарпатя коло слуханя вас світат Кері на Мулях І днис в нашій уже традицийній рубриці інтервю з містныма жытелями Підкарпатя представиме Вам першу часі інтервю другу жытельку пані Марийо Кузьмов Наша респондентка народила ся <unk> року многодітньой сіміі сільского урядника Силіно воє Давытково близко міста Мукачева Підкарпатя де ся в роках <unk> <unk> служыл грекокатолицкій священник русиньскій писменник і просвітитель Іван Цільвай А бесідувати будеме якы наслідкы принесли часты ідеолоґічно політычны зміны на жытя простого народа Підкарпатя у першій половці сторо на основі зажытків пані Мариі Кузьмы пані Кузьма дуже добра обознакомена з тогочасныма історичныма реалиями як хвалит ся сама респондентка знає выменувати <unk> політичных дієців од Масарика до Зеленского Бордажыла і Чехословакію і Закарпатску Украіну мадярско регенство совітску Украіну і сучасну незалежну Украіну Каже родина пані Кузьмы што каждий на селі знає цитую шо баба Кузьманя є май продвинуташній інтернет бо знає і то чого там є а останні рокы свого жытя уж не довиджыт но бы ся лишати в контакты зі світом Слухає радийо і словацкой і украіньской Окреме того будеме мати унікальну возможніст послухати співанків выконаню выдовой жытелькы Розговор был записаний у родинному Домі пані Мариі Кузьмы усиліно веде выдатково близко міста Мукацєва Підкарпатя Лемківскє радийо Лем фм реализуваны завдякы дотациі Міністра Внутрішніх Справ і Адміністрациі Ключовыма темы днеснього розговора будут Ідеолоґічно політичні трансформациі на Підкарпаті в <unk>рочци Реліґійне жытя за часів совітской влады на Підкарпаті русиньскоє культурне жытя на Підкарпаті уперше в половці <unk> сторо Я Мария Кузьма говилівна якого року і <unk> октобра А як думате тепер у октобру сто <unk> років А выіздаветкова Явдові жыла і оддолам ся і в цілым ся туй і в куліл на рурным концьо і поступило было у ґімназию і начала ся тота о но украіна тота закарпата резінам два місяці ходила а узлісле на двір у мукаціві по пушкіньскій Улици там пушкы Школя і дужу много люди было на улици і самодоплітів і не товды стильы і каже уж Мы буде не украіньскій най буде президент Волошын І преміністер буде ревай я за нього ницю заребе я не цю до нього зоборол ся нацул А пак пришол другій самольот та звитал листуцькы та каже На листуцьках было был мадярскій Тюльвік Мадяр і наш верховиниц і держали в собі рукы і каже і написано было Я тубі хлеба А тым єй древа а я тубі хлеба так было малости то Мадяре так писали убымо іх приємали і мы пришли професор зо Шліфів клас А проф Дзідуцькій усі думи дід а мам де не знати кули выйдете куди прийти і мы всі прийшли думи о тым Лукачів я прийшла думіл і границя у нас туй была де учысні там была границя там цітьскі солдаты стріли на граници том же были Мадяре а мы были Украінці І коли бы в Кулі были ту ну як вам казати кули слю были чехословацкі Яжновы і низь я усі імняпу він у мене Сізлиньскій наш президент Мулюдий він <unk> умене Я єднав двайціх усін імня пуди вам президенты Там туды були бубы мысарик мысари Кунер співали сме му вічноя память і поклали денеша Дене ся покляли тор пакужак машкалігове лезентажа А што хоцю казати А директор пришол в шкулю то первой буду нам знати р гімн чехословацкє юдскы Наш город буде мей Прага то для то права буде то наш то злотий город і мы Прага ча Прага ну теж ходіти знов і удругі третім клясі то будеме ся вчыти гін мокіть буру даякоє ся то і церкви Топер по спуслуйбі ся уз пубели гымны Ґде домуй то чехословацкій ґде домуй вода гуці єй по Луті най по скалимах ся дуцвіте Ярий твіт земляйці а то є так разна земля Земля Яйценьска Бомуі земе а по словацкій бул на тотром ся на тотром ся близкаром Мадеводиів на тотром ся близкаром Матеводиів Подколей ся братя Бесаонь а нашбу Подкарпатскє Русины Подкарпаньскій є Русины осталте глюбокій сон то мошытку мали успіх од дітицькє Але як пришла Украіна мы пішли до школы я пішол в якій Крах Уцітілька пришла і каже мылжяк каже буде не украіньскій наш город буде головний хуст хусто хуст Но мылжык буде незнає не знати наш гіб того сям року Мыл за місяць ушыткі знала ціла школа знала ся не вмерла Украіна <unk> року І мыхором співали і улюзі червена калина То то сме вшытку співали І ни знову і пісні і гімны ушытку а <unk> року пришли Маяры тыйкы стрілили єден уже пришли Маяренило Били і туті Были і туті Билий туды были і тудых были дилий Чехів білий і Украінців били і Украінців білий Маярив котры мали власті всебили усебыли Но кося політику зо мічом продинець Пришли му до школы ну то же украіньскы гімн ту пришли мар пришли му в школу пришлуш директор Дюцьків Наш буде головный город Будапеще то буде Будапель <unk> буде наш президент гурти Мікруг котры елюк треба буде нам Мадярській буде мадязьку уціти уцілом сяйціску бо при чехах казали Ко буде знати латинику мысял ціли латинику Тот каже буде процітит хоті кімя анґлицьку і вшытку малу трупу альбо мож процітати кіть кітянову лотинику А сісю а букы від лагода се славяньскій славяны кырины не втуди перебудили і дякого на тоту то яку ли урадил і слухову та каже тота А кєд знаєте кырилицю та <unk> ци <unk> яка буква Аз букы Віды Гавель Доброзь брали дожды тіха нику не знал Нику не знал Буницю лезокырицю а му вшытку знолийо крылицю лом дукюцьо аж букы віди глаль добро єй жывіте земля ірже є і какум люди мустити наш он покой ци слово твердо укверт сяты щастя іри єй є Юлия в чоюл вчытко чудом колю пришлим пришли Мадяры Дітуцькє буде меся наш гымн іщы адник Но то буде не іщы альник будеме ся лих іщы нальник у церкви пішли до церкви співає не так но та дета гым наш грумний гороту з ся буду треба Вірите як тот отеперкє кажу Ну то брім уж діти ужы діти такых жу бы лем уєдніл были вець як альбо кізна скільку треба было перевамувати ци нім уже не зрозуміли ся цілы Но пак пришли <unk> рік Пишла советска власт мо то і готово Цибы треба співати тугым Наш голюй Город Москва Красно ів ґрубі своє о Я ма лем говорю Які высы тепер якій буду бульсвіял вшыткых жы Кажу кєд бубыл мі даку кумфету вер укал та бутюн зо мостів а я бы было унал мыле і зіло бы было бо чуду не буду А як ся сувало оснувал колгос алже ся оддоля сірів двах хоснували сме землю О тепер кєд гурят каж Квитять землю ци продавати цишу Той продавайти єй Не треба єй никому робити них уче нику Давуть людям грузіру то не давала совецкому Лажнику му ани купійку І даколи м кітєм робіло ланці і цілий денім робила копаля айбу за труды мени малом трудний бо кажут десят сотників і з копати руками кєндриців медже пустім і з руками бото копатскє небо з руком А як я мыш купали десят они підняли пятнайці то попробуйте <unk> цілий день перекопати а пак тя зробили запишати пак ты ся зробили записа аврик доли них струків Урік і нику ся не в сопротил І нику не крижал уж меб чобати Ні Бо підеш ні драбит ся кому ся совецка власнинра не любит Юй тет нам ся любит то джере свободити наш імві піде світити там де світит а мы знали де світіло Коли пришли Руській окрепу смукатюска была тюрма люті было воєнна покюрма укуле світлю зуляділи І і історию єру повіл вам што не про сю ниґда уж я то не послухала і не зрубила Мені было <unk> три рокы ци <unk> і тых што были новойні люде без люг без рук Тых было дуже много іх никому не треба было унис кустилями ходили по сельови і істи треба было йому дати і бы принуцювал То тіжні были люде Уникого ниць но казому ж іх не треба никому А село розбитує сполену то не могут дейти а той ті хоть будут мати єсти І ядую куру іде то тю не было кіть я в старых амы трыканы куру свою дую велику тайду віде іскусном бізну здешы добрі вицю добрицю жойсте хвили кажу то малю дащо ми достаісти та бангом пуйте му локася напєте Ото пришол хіщы якому туєму молотанкы доліном єст моєм тю віком мудичме шмаргійти был столик был жыт не дава мулока а він мені каже спасібо він по рускы спасібо а ето корова вася а якажну Увас не буде коровы якар як не буде Ніцього у вас не буде Вы той комузьом мы зружна лиш о то кого свідкій Мы не знали шо то кого а можу я у вас перенойцувати як літь буде А я кажу Ну а то знаєте што тотуй версия не малден я і рає пересплю а хлів был куровіцькі были звіні были і два кулоісті былиці калосни брал Там каже я буду спати людиків му там постыліл вынищы єду напил ся молока пішол і дах Вернул ся я йому наражну молька а у мене матька была велика чекаяна Ґалеюкаже екуртал ваш не буде Я кажу так де ві ся діє І цього вам не надо буде Не треба нич я кажу а Вас як збудка Я полому А я кажу ну абы на фронті были де был урвалю А я кажу ну абы не вертаєте ся додому Ока я был розмодыну сьоха та моя жінкы ліє Нам єй тую вас добре бо мы шыті му маєме шокушати о чам єй цього вином дати а мы мали сті своє гі кобыли хібутко ну він каже нам треба осторожно бо нас і малуй пуйтє воль і малуй іть гет лаґєр нас не треба нас треба нич тложыти А я пішол Іду Іду Я до людей не буду іти просити ниц мі ничого не треба Зуміли скусту думбли через двану він пришол Кажу ям кажу Маруся Візьмі ету муку яка рут там і нашу то наш маєме муку іди продай мені Я узялям продоля пішол купил кумфеты поклав на стіл та єсти вин у нас проходил даз місяц бо так разі тыжні раз він пропал Я кажу ну Не єк поля неєшой ся стало Нє раз віче два веліт міся місяц прийде Дє бы діду дядял він такій <unk> діс <unk> ріжний был до <unk> рублів де бы буде О він каже У тюрмі там де світит А я кажу і очак та нас каже лулять наш лулят на поізділу у деревнях Усяды і в тюрму а як нас там буде много та каже нас на поізд і каже нику не науйде на сліду А він каже мі Маруся Я бы хебе шус побусіл а як у камирі у нас было <unk> інвалідів у камирі там де у тюрмі урепустил І коли мене яку штукы упустили і казали бы я уже ішол додому я пришол сбы а я ім уміцял уж я ім зажену тобоку Увас іст єм остати тобоку Я бы Тебе попросил убыти ім понешло камера дията А я кажу ой Павлия хоть не іду ну там іду о він каже Мене го не кажут ті хлопе вудзків то не лежы діти там ухо я молуз зяси внимо ні будвы ты прийдеш на капуру то тым сторожом кажі уж передаєш сысе у девяту каміру так не просил а я ся бояла Опану было мити а як тишу бы же ниґдо ся не вернул Руґым гошы сма видиш рос Но выкажете пришли рускій через си украіньскій гімн і совітскій А люде себе як называли никобы выкобыли За кого Вы просто себе як называли кого тут были Ци Украінці ци мадя самі себе яруській Руській Рускій як ті Рускє шотришы Нє мыкажы выкажыє пришли той кіпирві на двох кунях Москлі перві кулизлия нацяли ся пришу здрастуйте а мостоєме там на пути голколь А вы кальме там рускій того шполи Кокій бы рускій як дітьор то вас не панімаю Гож подзківа шороко спідскє А коли Німці были у нас у сілі полноєсило было літом туды коли шли уту же были далеко Німці айбже на ціли вступати та приготовляле другых Такій культурний нарід яй не виділа ниґде як Німці были То такы были уціны люди в сіль такі были культурны Унина упішли сме на лату ріцю а сидит нади акы пут берегом і картину малює Я виджю і за нього з твоєми позерайме він малює там жоны райбыли діти ся купали коровы мыли коників мыли Він ту вшытку намилювал А мы каже не уж там другій слой уж та нашо іву там ту О він каже уж у нього жона молода дома та Віндіт з гадиб з картины не лем де вуює і де він є як там жывут і бо нато виділ де він є Аж знаєте коли уж як были в Карпатах Та Были у століндовутку Вінці ліницька бура така танкісты боли внижкы но половина з них були Украінці Новіцю слібу нешли в магазины той буде Мадяры мали о своі магазины том і там єс дашо мало погостити ся А мож ухайме они украіньскій спілонкы співалишло іх пятєро батьківку і Красносу біж улицю ішли співалиці туды і гідті устароє добло одкуло І мыраж ся куплеме хлопці і оцюже дівчата дытанкы в суботу Ілни біжутю Беремы ой Німці біжут мы знаєме тоту Німхівы і туті так нам кыжы вы каже чекаєте каже што прийдут русиньскій і вни прийдут ну моіх каже не вытєкає не Вєдети в мене ани одного зуба неє дванадцет років му кіль не был вшюткілдивскій тернопивскій сібы сішой скухіла А бы сте розказали про свою сімю была то багато дідна сімя было у мамы было дівє діти пят умило яйця міла двоє шокулюми Знаєш утуды были усякі хурты такі сутепіркы діти коли маленько єй ся вродит та пак привілкы рубля тід карлатины одци так од усякого А тудын ниякых той дохтор не было лем были двомукальціві то так было скома ся ро діти было много І то на плюмнералю Тяй юмело А знаєш на яку тямлю давнадська была тото у гурлі слой дітині Задобила ся єдина кашляй задобіли ся А были сумарскі кашлі тото іщыма дітьми рано поплютю два у дві годны шлицю попуд Лафрицю бо дітина кашла кєд ся же кашыло ся і кругови дітині по держало і два три місяці то был сумашкій кашель А было ся цірвінька но ну якы як цірвікой ціревой твино безперервну Ішла ісі кругы шла і многі покумрали од такого бо не удержал урганіж Нота маму было мы четверо ущали ся пішла вціти то было вціку уже всі умер брату улуців ся звіжду а єден уничыл ся і встал дома на хазяйстві а я ся доля і той доля совітско власном участ туды так давали Ну не давали але купійку удміріли туди земліты туди сперму по <unk> по два <unk> а пак десять пак сіп І ты рубиш охотіш склянуй суді хоті хюпкы Хіжку убы сте мали і кажда молода ся щырала убы была своя крыша оббыла школу хоц яка маленька была альбо то своє сі другє рос поділі коли уж пак былдесятый рік Коли брежів был то удрукы были і <unk> было добріжети частко чатали сме но можем діял ся зємлі сме мали Жото мені пай за то думуть же то любиты пальты зерой зато усяку норуту так люблю землю І знаєш і того року уже не видю так літиців уж начет уж якы зорали ся Брали ся а я взяла пахаузию вяка цюдовала мі кажу ушану не смій ся я з ювіляжу буру і буду єй цульовати якій уна пльот приносит кєд ты єй убровиш кєд ты єй єй будеш любити Но коли мы пішли вколгож та люди всі знали дублі робити бо то была зымля тіжтиньку было кіндриця крумплі были то вшытку было своє руцонці то ґєрґы то кіґли кібыли альбо каждий убкопал то двараз Популюці штинькує былу вшытко А як же сюди дуже много на нас нагружати вже <unk> сотників треба было з руками і люде наци як купати Так купували гір куплят муди відти взіла відти взілянтивы І земля здицяла земля не врублена Но земля такій плодна є туди кєд ты єй любиш убыты зрубило з неєй добрі посадило бо кєд повіщы правду мы всі і землі жыє не Так уж вшытку з землі іде і дерева і і руслина і пшениця і кєндриця вшытка і в неі підеме І мулити ся треба убытя прияла Убивці не згуріла бы ся не втупила а і вбиці вернули ся вкішла людина Я ся докажу кіть кажу будете єй любити тум на вам даст плот но кіть виця на єві здівати будете бы ницього не будете мати І я з моіх умуцят Скутину треба любити не дити ни матьку ни пса ни кур якій же стукы столі люде Я бую умал <unk> руків я ці курмю єм свіл як прийду Долуіл пахати свою дулою уна знаєш то я єй начыплю у нас што є іст і я єй глядю Я єй глядю я люблі тото То такоє удовольствіє якы удвостві істуі і влися цю нин дотутіст тото нишу єст акіней ґрунтят суд го шкодтину кажу треба любити то полни дюр больово птиці печ был матькє были трузкє были корова была Іщы тю віджу ну купийку нику не думал лемкіз понешла шус продати агуді лем любили єйко курить кумду смертанку шыр ну пюст ся держал Та екунулия была Внесли ся сыгы сметану бы не могло єсти Нес ходило в ранці сона <unk>or Даю нею ци амґіла той сондра Дадковы Ярма свою дородо Ци доннаскат ци нонска сме Ци сонді Нещастливоє без се Тай гумиют ся біля сей сон трапичку Яр Свою долю долю Выбили Хрисяна як грекокатоличка ну і сімя вас была грекокатоликє вси най тішолом пуют Я кажду бу порадиві присы як найцяло ся та я в цільку не гоном же пюті но цільку уношіст православно москувску а Грекокатоликі уділи ся тамде де были жыли даколи ся ся некє там ся молят То мы ся не молиме ни музкускому ни украіньскому То Богови ся му політика за властю Ні ні я ся не мулю неу такы люди як ты омні люди Бшениці увин так спи іну увин так Робит має свою професів іся не іде наше ся улуців так І сяникі як люде сут як сут політиків сякі так і ся сєнникі сут сисєників язноу такє сут сисєнників уден ся сєник был знаєш дом букє там монастырє Там был і в лісі сєльник Кармова Ліцтыл за нього Вельму люди утю ся за грекокатолицку псесєльник молоды давном дону Батькы хожыли убережнові а Лутіл же отиць його продал свою маєток та купил землю і збудувал в монастырі на Домбуках і він там стал в гавны докы не пришла совітском власти Коли пришла Чвецько Лась мы так не ходили ту А коли чвидко Лась прича то треба было домбукы узєти на ті діти одсталі такій тым та усіх усіх мала монахінь і зверли мукатівскій монастыр і ціли Закарпатя А дуті яклис Руські пришли та Німці єден ваґон коло уж гурта рішыли ваґоны там тікали гет а в ваґуні были діти діти булю <unk> іш везли іх діс нику не знає де іх везли а люде розбили ваґон та діти повскакували вонголюні то были у <unk> років до сіщляйці діти а в вінтовцю пішол та попросил воєнного машыну Грузу та нагрузів досіщляйці діти тых І привіз іх у монощырі І там іх пумили і курмили іх бы всі были монахіі другі діти ся уж ішли кутрі куды І я памято уж в нашым сіді худили якій той дідо кєдкі незнакумы му виділи Но то тому і нороцкі пришли то Ов він коли уж як было до <unk> місяці то пришли воєнни то виділи діти та діти упроводили забрали і упроводили іхнугы а його копкали били кагищы і усудили воноші руків тюрмы уж вільн не хоче дати мано батькы його уже померли він похожнил віну а туты діти што його тямили не тимали а як уну были такіше тямили де были та як уж усли тай ся звідали уза такого ся сєника уж вин іх курил і мыл і уж удержал іх Іцюли коли в ней доцюли ся уж вину тюльні ту ды унити двоє хлопіц і дівці на лжек были в згушлі Были і тіж грали писмо і його упустили з тюрмы ібо він фарш уєй не мал там уж як были діти цільку вружбили ружметали вшытку то вшытку ся валяло цірку порозыма Ав він пришол і в нашым цілі был Явсе кажу кєд бы такій сяників всі были як тотю Тотку пику нит кого не хотіл зєти не жыщу што хотіли люде мулити ся то ся молил Были такі кубулісты кіряли выплювали на нього ушутку він вшытко перебычал він на буді і на хлібу жыл і ниґде ся ни на кого не сердил і вшытку простил кажду му І у товду він перли нас повіз у поцяівску лавру <unk> року монопоізді він насубрал <unk> нас на поізді сме пішли у Кі уруві сме тіхали а пок улугу крашлю червену град або в бородах і злізли сме і путьом на грузуві масині наслежли упуцяів Там іх ці люди так не было никого А монахів всі были такі перепуділи тому пуцяів оты кобідну то было о вільно шывіль Они на сусід прияли і ескурсию наш побудили путьому путяйскому монофрови усягды бы туды народа не было так а в нас дванадцет раз у нас было і він там знакому і был і нами худил і пішли сме на чыліціл А тепер уняли його там є укры у тым <unk> руків не а пак унял єдного священника што у тым і тові жыл А я його цінила коли через <unk> ци <unk> років його уняли та несли і того тамку лю Йова того полтам поклали уйдне у подвалту урлавру ідне А я пришла а така ру а яка усь восє сь монаха помнила всіс наш І дне утіниців там же є єден монах Ун хурунил монахів котры вмерали і там жыл у нього была будька із дерева і пустыка было він там жыл і му там примусили істи такій был высокій і цілем удітові были три грубы А коли я пришли сме были бы мы зликало тотынитів о чом з пришной то сами монахіє там лежат А што хоц Вам казати уж Знаєте уж якій ту ды были монахы а тепер опуслінний цяж ужы як вам казати загріли ся Онєкі пішла ся сповідати ти сказала увідат тій якка в яку цирку ходиш Но кутрі яку вель повіляти тілу которичку сповідайле ме спійле і не пустю тя до приця А я кажу гош будемеш ніяк ся перемінил світ Як ся примінишы агресівні злі Отышло од тисячів тисячів знашол сма три автобусышли <unk> <unk> А ціла Русия Крым Кыів Буд Московіє ту вшытку томків то коли пришол был лоґыка не Кирило был алексий был він взял вердну Коли того тєкали Алексия там то зробили кульгорноє поле такой було великой як нашой довудку то блю полнує алтуґу сомишу пришли люде то коли было то коли було ту було діс <unk> вісемдесятым році Діс так было тудыхіма і так было Іды же было так аґресивно О юй то прото пакуль то тя мусіло помінят то музей был то так богдаєш тоту вшытко ся переломнит Як казали люде уж То прийде такоє вреня Хоцю вікю віка ся буде бояти Як ся буде бояти Так кажешу каже буде ся єден другу бояти якож буде бити Не будут ся бояти єден другу якым уж пун люде ся люди боят ци так ся ци боє ся тебе провокуй так штит і ты подумай собі што ідеш і на тебе так позерат дай бы тын врах якій сбыл Уж чы його хочеш убити і мертвых много неє Нє был нас у януарі десят люди нело і в фебруарі десять пузлі Каже ся як господінку так наче люди умерати Но хворі всі были такі хворі люде были том А як ся прийшла сіця хворта уже <unk> місяц николи вмер Ну І мы ся бойли єден друг Я кажу Божы Я помню коли гриб был тыкат шнитку тых на дворі Ідіт лем побжерийте ци бу гриб ходит то ближали і я лежали і ним лежал і цяю нікому было доти і з худоба была хвора цю як требу было курмити устати в ня крош і нику ся не бояло жарожынця І пришли і пили сме і воду діло і ішли сме єдну другій нику не боял ся розиця тільку памятам уж было такыш но приклюдженума пришлай дітину то каже баба так силі тек ой не пусяй єтину буяшусь наш мольк малу не жыть малу та не пуся єтину ро да A<unk> старых <unk> права сла та сам любилсатом зо ами гора гора кєцера Нує села та кєчером підкєровіє селове село вару Ораоля Кєджеран гресила кєджераствали підкєджером єсело як селом де коцерку види война буде война родина Дам особи сама кого мило везы А і людского горя сотана ронядила і <unk> Ґорлиці <unk> і <unk> Польковиці Лемківскій голос в твоій хыжы Дорога слухаці наша програма Голосы Русинів Підкарпатя пришла до свого завишіня Дісі сме могли прослухати першу частину інтервю з доложытельку Марию Кузьмов Гаврилівном Селя Новеде Выдково близко міста Мукачева Підкарпатя та як могли сме чути пані Кузьма має добре політичный перегляд і тогочасной і сучасной істориі Підкарпатя Не позрают ся на то же закінчыла лем вісім класів народню школи і гімназию в Мукачеві а вышу освіту такы не здобила каже сама респондентка цитую Все любила м дашо новоє дознати ся і ходилам на всякє мероприємства в селови Єдным з такых останніх міроприємств споминат пані Кузьма было святкуваня сторіча на теперішні час вже православной і колись грекокатолицкой церкви святого архіянгела Михаіла в рідным усельові де была покликана як гостя А всі більше інтересных фактів і істориі жытя долгой жытелькы Мариі Кузьмы дознаєме ся в дальшым выпускови нашой проґрамы Дякую Вам дорогі слухаці же сте зостали з нами до кінця до новых стріч на нашому радию Лем фм з вами была Керіна Муляр голосы Русинів Підкарпатя лем ефм Сада <unk> іденя і войка том ціла то іденя і лойкы том ціного <unk>ea то <unk> одклека ся то Домідленя діве братя том <unk>or Як мала той пові зарай кованя Зарай кованяток a тото задати задати