Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 13
Анна Маґела, 9 10 2024
Opis odcinka
Голосы Русинів Підкарпатя #13 - Анна Маґела, 9 10 2024
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Audycja jest rozmową z Anną Михалівną, pochodzącą z Turia Pasiki, o jej drodze od pracy z językiem ukraińskim do świadomego używania i opisywania języka rusińskiego. Głównym tematem są język rusiński Podkarpacia, prace nad gramatyką i możliwą kodyfikacją, doświadczenia korektorskie oraz potrzeba wydawania rusińskich czasopism i almanachów. Rozmówczyni mówi też o własnej poezji, wojnie oraz życzy Rusinom jedności i pamięci o języku macierzystym.
Automatyczna transkrypcja
В люсурусы был Подкарпатя Нижнє густя програмы Голосу Русину Пудкарпатя Анна Меґеля Анна Михайлов народили ся в селі Туря Пасіка Перечыньского района многодітну симі Кульгознику Катерину і Михаіла Йолиць Учыла ся в Туряпасіньскуй восьмиручній шкулі і Перечыньскуй Середній Шкулі Інтернаті Уроці поступила на Філолоґічный Факультет Ужну якій закончыла у <unk> році робила учытельку украіньску языка і літературы і заучку з І сімильску школі пізнійше Переціньску служтіх ступенів Уперціні вела урокы во русиньской недільной школі Пишы стихы сі і з школы спершу по украіньскы а тепер по русиньскы Печетало ся в номерах журнала одсузнена за <unk> рокы в збірци айманасіднишньой русиньской літературы за <unk> р Урці выдала граматику русиньску языка змінний і дополненый вариянт яку єй плянує напечатати в найблизшым часом люхыте голосу Русину Подкарпатя Анна Михалівна Добрідин Добрідинь Вам радам Вас цюти і видіти Анхалем на де выродили сы є ся родил на Туряньской Дуліні Усиліє Туря Пасика у нас є сім сел ша почынают і з словом Туря Туря Востра Туря Пасіка Туря Поляля Туря Ремета Я ся радила у <unk> од того ідут назвы А само слово Туря од слова походит Е разні версиі і кажут же Тут ка были быкы туры та зато ся называт туряньска долина у нас є тепер какою році ся воєводин та там і такого быка туро великого зробили кєд приходят там люде та позерают кажут што то там такоє а то кажут туры быкы котрі ся у нас коли сту водили в нашых лісах а згідніч ним складом якій народы жыли на культуриі туряньской долины мені ся видит што я буду казати перед нашым сілі а по тому у обсягу нашой туряцькой долині Знаці у нас найбольше Русины то переважно Русино І было такоє там кликали копіня там жыли циґаны Но были в нас і Жыды із Порошкова дуже переселяли ся до нас і Волохы Але іх было немного і тепер ковни ся лишыли але іх не много але вусувному циґане Але найбольше то ясно Русины по тому они ся записали дакотрі з них уже в паспорті коли писали м же в метным паспорті та казали Украінці Але мы не чуввали себе николи Украінцями а лем Русинами Уту ясну си траґє нашого народом заказали нує Дотепер мо не можеме своі права навернути полністю новукраіньскій філолог як упішли в русиньску одвіяня бо як правило о украіньскій філогы рахульшу ни на тойку грамотнішу дирус даве бужый быти А отво іменно будут ся заочом на колько зналово робили будут ся украіньскым філолоґом і такєм украіньскым філологом якого признавали якы файного специялиста файного Фахівця як вы одик раз признали себе Русинів Добрі але перед тым я Вам повім же є в цілым школі інтернаті з <unk> класу єс в цілым школі інтернаті бу там говорили цілком по украіньскій Знаєте кули є приходила думу то почыналам говорити по украіньскій а моя сестра старша Ільона каже Слухай Ганю то міні рот не перекрывляй то говори по нашому так як ту люди говорят Там в своій школі можеш говорити як хочеш ци по украіньскій ци по рускій то є твоі діло а при шлязскій а х А прийдеш у село то говори по нашому по русиньскій Я то дася не дуже на тым задумувала по тому я поступила о університет поза тото якым закончыла школу Інтернат Ложе пять років ся влуціла і ясно што тамо почали сме яка жытя Не лем чути украіньской слово як нам казал а цюцька старший казал так Вам Украінцям слово має вы маєте його не лем чути а оно вам має пахнути І вызнайте то тото выраз я дуже так затямила і коли вже я пізнійше почала аналізувати наші русиньскы слова то повіла м же дакутрі слова не лем цву і вговурю а о ним міні пахнут і пахнут о ни дуже прият А коли я перейшла но як Вам казати І ціле долгє час я робіля в школі я сой в школі на уроках я говорила по украіньскій Даколен мі давали і урокы із руской і я памятам же як мі было тяжко нараз із украіньску єй переходити на руску і наоборот а по тому я ся задумала на тым коли вже пізнійше я ся заінтересувала русиньску як мі ні было тяжко перед авдитурию Говорити по русиньскы пози того як я говорила по украіньскы Тепер ка міні то же як кажут мило діло як кажут люди спокійно але треба ся ясно же треба ся настороіти вырахувати перед кым говориме з кым говориме і як тотому сприйме нашоє прекрасной русиньской слово Як раз цітилю чыновнику тому дійсно робота вымагає в них знати державну муву і говорити державну муву і приключати ся часто і не просто переходити на русиньску або на материньску муву до бу тым не менше якій практикувати та се як выкажете перестає быти проблемы Хоцю Вам повісти же од выце звідаєте мене же як то я перешла А я Вам повім на геному ріні у мене тот материньскій язык видко є первинний і я коли же ся почала інтересувати русиньскум мені тото было легко мені было легко мені приятно говорити з людми по русиньскій в автобусі я говорю по русиньскій дакотры носивскій жоны тото спринимали цілком нормально одколи виджю же якій такій інтеліґент приізджый то виджу як в ся скривіт одпові Я не розумібу вас шого выкажы но але е я думал собі же треба з людьми говорити по русиньскій І то зближує насы та комфортно кульфорничы слуг ся Вызнаєте ж же даколи мене сприймали чысто як кажут украіністку дуже таку знаєте І коли я ся почала інтересувати русиньску тоцьом ісюдували Як тото Вогана Михайлівна говорите по сільскій по по нашому а не по украіньскы бо я кажу бо то є муй матриньскій язык І у шкулі то є єдно бо там є державна мова та там треба такє з дітьми говорити бо де можєме на якуй земли У якій державі можуєм маєме звати язык державний не так як тотышо тепер ка многы переселінці кутя до многых дуже се знаєте однушу так не лем і з повагом а і сосульствієм Але коли они кажут катеґорично не хоцют переходити на о русиньску на нашу або або по украіньскы або по нашым обысти тужыєте говоріт так як ту люди говорят то міні знаєте з нима неприятно І євнастутка такы люди котры уж же жыют ту <unk> руку а вони приіхали з Здонецкой области ци Карфоньской области не знал выдкє котры вудкы приіхали де іх судба тутка заверли до нас і вызнаєте же є ту такы у нас на супереціні бо я тепер кажу у переціні якы катеґорично говорят по рускій Єдным такым чловіком старшым як маєме ниву близко єдно коло другого та як аж слухати мож вас зазвідати Бо кажуло же ту так долго жуєте знаєме ся я говорю по нашому верте все зо мном по рускы та повідсте мі чом вы не хотіте переходити або на украіньску мову або на нашу русиньску мову а ун міні не каже Йой вызнаєте я не чулу даякы украіньскы звукы Про мене тото было одкрытя Як тото не чує даякі украіньскы звукы і в мені ніяк почал говорити што і ціль його вухо не спринимат даякы украіньскы звукы Но Але кажу насі то мали бы си спринимат Но та я ся каже стараву но та я ся до такых люди ся з повагом одношу А є такі знаєте тотійші котры пришли позадовойну жулял нас тут кытиі люди та же перешли в ниє кажут мижу нашу жытейску в інший світ і я ниґде не забуду як Барбара Михалів наказала міні Ты меня понімаєш Пінімаєш Я Тебя понімаю за чем етот ваш украіньскій язык То для мене было зайти дуже неприятно А та каждой гурі тода по нашым Го по вашому По якому то по вашому Но але тых люди вже меньше был не як кажут одышлів же нам тот світ але єй такы люди якыскі не спринимал ситуация было севдо Іван Одбрехты Люцівскій писалшу рішувшы на чужу землю нестрашно любит своі Бєрьозкы но при тому не научыт си ниєдного ціску о слова тому жол міжвоєнный період говорило ся про Чехословацию так ту виділих приміру ізр іх було дуже мно взяли ся з написаня граматикы русиньского языка ясно шустарі граматикы кіль є дуже много остувати іх не мож му тому уж мовленя оно пішло перед бесіда жыва а ті граматиків не пстали си там на туму діо уруні найкому не були написаны тамто ци симболу ХХ ст вець середина ХХ ст айбо як раз і появили ся необходимост штобы зробити граматику уже нижню то і знасло від низньой бесіды жывує зробити днижню громадыку слу ся взяли ішл вас зо Староси Найте перед тым як я Вам одвіцю на тото звіданя та хоцу Вам повісти нас тутка была на як были дайкы клясы русиньской школы Я там была учытель І тогду уже бо на уроках русиньску і я застарал говорити по русиньскы было мі доста тяжко позад украіньскых уруку приходити на русиньскы але уже тогду у мене што такоє зріло же треба тото научно обысновати не лем жебы тото было як кажут о нашій устной бесіді ай жебы то уже мож было І научно буду іти до того чом тото такє в одкє тото пришло і як тото треба приміняти уданий час Но знайте бый як кажут о пошто хто украіньскоє слово буду казати Ене зродило ся дак будже по научному думати тодаколи Были сме на научной конференциі у Пряшів Абтуму в Кракові І вызнаєте там был такій выступал такій досто старшый чловік Дульцінко якій дубрів запомку Як Ага Дуріченко точні а є я із прибатикы І вын коли почал говорити доказувати нам кулько то ємного языку тотоше ся насітают же то єй діалект а і вызнаєте ми было дуже того да якыс запамятало ся міні як бум то дагурил же многі люди особенно Русияне рускє як мы кажеме они не гоны перейти на якій иншый язык Ім тото дуже тяжко Я тото так якось пустила як кажут повз вуха коли я пришла думу і я вчула была така передаця по радию де там де говорили што языковий апарат Русиян непристосований о і злучыня і выговоріня многых іх апарат слуховойни чує языковый апарат іх не годен выговорити многі слова украіньскы ци русиньскы Хто знаєте міні было дуже тото якусь чудну і якусь тото было дико І я тепер ка виджю же то дійствітільно так а му нас люде тутка у Подкарпатской Руси принимали зналить многє мову ну мож знав таку на побудову муруні Але ім дуже легко говорити по словацкій многі говерят по сейскій дуже красно бы сме співали єну співанкы іціскій і словацкій кій і по попольскій многі знают люди по німецкій знают по швабскій многі говорят та мні тото было якусь чудно як тото же є такых люди якы не гони тотос принимати А мені ся захотіло і ціли написати граматику поза тотого той конференциі я почала думати суві якій граматикы почалям зучати так дуже як кажут доточно зучати граматику Івана Ґрайды Поцілям як кажут дарсим виділа хыбу той граматикы заінтересувала ся як Дзинзілівскій оцінювал тоту граматику І виділа м же дуже много вун присвятил ізоціню той граматикы я бы казала же вундіє оціньом высоко хоц было о там у нього єден выраз я так собі запамятала жывун казав ж же Граматка не была популярна у тот час отарка і то якуна не была популярна коли Подкарпатской Обществу Наук выдавало книжкы журналы ґазеты переклады із русиньской літературы на русиньску мож казати бло Ту казали што русиньска граматика была правна то была русиньска граматика лем період коли Як раз таля русиньска проза маєме томцяні Комусий Путушнякы Маркуш цей граз тот період был період пона подкарпатскє Общество наукы То і <unk> р вшытко было написано граматику гарайдом Шы вы взяли одкуди писали свою граматику шы ясно выказали граматикы гарайды вытамного взяли а сєз якы граматикы выдле себе Я ся в своій роботі хоснувала граматику Сидора особенно лексику його Достоінством його граматкы но то на моій взгляд так ся міні видит на муй позур видит ся же у нього дуже богата лексика І многі слова котры я там чытала они были міні нуві тода міні си виділо было Я не така ле уже много знала дакотрых такых слов кутрых хуснуют там у Тяці в сіні там Ішавсині Мукаців сіні я бы ше знала лексикутуряньскуй долину тому мі не помогла граматика Сидор Іщы знаєте вуликє може дакут А заслумникы то ония што казати За слумник то найбульше Ігоря Кєрці Я хуснул його і хуснувала і мож казати вын є як кажут языкову базу При написанні граматикы моі граматикы Моя першый вариянт мойой грамтикы вышол в р Я там ясно же то вже маленько Міні ся видит же там дашо было Може неточно може легко такы проблематично было дашо написано Я тото рішыла же то треба нове выданя дати дополнити дашу змінити і плянувати перка Но нам же може готова треба жебы наша языкознавча комісия дала свою оцінку обі сме як кажут пришлі до єдной до єдного рішыня по правопису Є мене много такых звідань по правопису віже як бы то ся треба Будете клоцита цимувати айбо уважайте Яка стоі тапе раду тоту облишайте Яка стоіт напеду най буде здорова Берізме циталювати што коло порога Чыя винна матери на што ро A Бо тота барада тілька наму та робите Соґласно намальом пигій любите Дачебы собі могли ся на більву шыю Беретеля найте Василю Чія пинна мате што ослатів Васе буде да Мухыти голусу Русину Подкарпатя Но позерайте <unk> рок усю в першый вашы вариянты граматикы русиньского языка Після того <unk> році із середины почынит выходити журнал Отцюзны бо там буде коректором Дурданисты буде коректор на куйкує тємлю тернациі нумеру раз покоректували Оты Ци дало вам то якусь практику Ци поміняли се вас діс позурбу діло єдно писати неадаптуючы граматику а другє фактично каждому номері видячи і кісы хыбо І вудійсно од номерусю чытателі се говорили і член рядкуйшых осердис но не так позіру єй альбу мало Оты розкажіт про сіс процесы як си волю з вами Я в децетьох журналах як кажут нашых русиньскых была як коректор то мно міні ясно дало мі ні много цього Я так але засубу як кажут поміцяла же поза того як я ся начытала а треба было чытати раз і <unk> раз дакотрі стеті особенно коли в вірсі в вірсі пришло ся поправляти што я собі вже піддумал же не тра было міні тото робити як написал автор так было треба лишати лем позерати ся на помилкы але я сама пишу віршы міні докули тото дуже як кажут на вуху было неприятно коли є відяла же не тот ритмы дотриманя віршованого языкали ся зкурсили ся выправляти І то мене дуже много заберало часу і дуже даколи унучы приходило міні на мыс як тото треба змінити віршту і жебы тото лун краснову як кажут в пуздіру ал уже на папірві А тепер ка собі думал же то не треба было міні тото робити Бо я Помню якій гінуй я поправила бы тоткій был знає текуструватий не зовсім то был ним ся не знал уж о тото было Я взяла там і выправила останню струфу Іна ся яка на писала навіт редактор Вам ім Вам написала же на ме не даст же на мене не дасю там на суд як мала право Оправда мене подуму там яка засітила Леся засітила мене Адамова засітила же она з єй писанину зробила вірш а вы сіде маєте єй дякувати а не гнівати ся на ней А я собі так по тому вже пізнійшым собі подумала Та най было шльо то такой куструбатой та бы люде прочытали тебы виділи же то є невелушний вірж Но але видите та так было но але шо мі ні тото давало Ну раз хочу повісти же то дуже тяжкій труд был коректувати але я ся збагатсювала лексиком найпер сім збагацювали ся лексиком Но а формы од граматикы р шуво опоміняли од <unk> ну што з лем выпоміняли бы одпирка на куйку язнову будут вели новы вариянты свойой граматикы уже зміны Ай Были там дакы три етакы моменты Што я уже тепірка думал же то не треба уже водити громати ну о но найперс куч казати же тоты громатисты передумну хоснували дуже такій буквы котрій я у своій громатиці сітала же іх там не треба Не треба ятя такы ясно тоє історично є то є наше історичне єто на тот ся то было дубрі то о як кажут нараз тот Ять указувал же то не украіньска мова не руска мова а то шыслідноє же то є русиньскій наш материньскє язык Але еніс видит же Одходит час своє своє кажы кажут по украіньскє кажут час розкладає вшыткы крепкы наді Я буду казати же Ятя як на муй позорну дойшол уже в історию то вже є історична буква Пан Сидор там хуснує то жем буквы якій я для мене є є непринятнє Але найбылше што є і на даний час ісі мож казати про проблемну шо Мугіся не хочут і з тум повісти же то так має быти або не так має быти знаці о тото І з том умлятом явнастиє дуже я буду казати плюдовитий на даний час писатель Завидяк Іван Іванович Міністер Відіж вже <unk> удал Тот як романтрилоґія в оповідках Хоц вам повісти же дуже інтересні його повіткы мун мі ні давал ну тако як не то редагувати выцвітувати і вун наприклады захотіл жебы тот умлят ся там лише Там як кажну то є Вашей выхоціте жебы так то я тото не управляла Але я тот умлят уже не ввела у свою граматику Я пушля бурже за тым як Мадярскы Русины кодифікували свой язык вунбуршы є вариянтом як раз нашого реґіону туряньского реґіону свалявского єдной части свалярской наше подкарпатскы ай од того буку і я дуже то міні дуже близко є Я цілком розумілу міні се тото видит же то так найде ефективнійше то ся міні так видит Я не знал ци то вшыткы тото приймут тому шо дакотрі кажут тото же то уж дозвучіт грубо Я помімю менткый факт І мене є родиць уставному Уставному о там маленько іншы говорят як тутка у нас то берізняньскій район бывшый брізняньскій біса то вшуткує а уже іменує же той є уж рудскій рейон Но і я там іша до своій родичкы я не знала девно жыє і я стріля єдну жумушу пасла гуси Шус мені ніси виділ же тота жона є уцітилька І вызайті Ямгадаля Я почала з ню говорити Я кажу Міністе видитя бо якыс інче говорите не по украіньскє але воєвцітелька а в наміні каже А вышо і стурядску і долину та я кажу ай і в наміністу хыте так одповіля так просто одрубаля Ага у вас там кажут кунь а треба казати кінь А я кажу аж у вас ту кажут кінь Айну нас кажут кінь І вызнайте я ся зацюдувал же з того боку міні си відже не вшыткы говорят тотка на уршецястина ту од нас там Дубры нич і Березни не говорят у так як му говориме Ау а як міні си выявело тота же там дальше говорят тото так як тото на У І міні то было цуно Але я все такє рішыла што най тото буде як у Ясно же яєме фактичны арґументы ня голско попустила там усады узміты тесты стуручы фенцика Дудато дуристка там нау там або з погашываны Даюбальту пуружку лаґом по нашым выряком надаво або по тому він же пересювал грінцьово і відтам давс продужу Влувацю він ся робил від там описало ся якы юсы великій є юз великій нузвуцьовый єґу Фактисю написану церковныма буквами ґраз ся новенька Додаток до риска або Аристото було русофільскує а додаток дористка тамту же маєме нау і фактичню понесу ті реґіоны даякій де бы фактичню тужолу не было мусиме брати зоуснушу зєдно не можеме уст той бесіду може звучати або треба брати но і лу но май пошырено на і там говорит сятка люди цеду як правило верхове на наше при тому верхове на гуцу ся набу верхове на не марамаружска а як раз <unk> верховена <unk>o<unk>ea<unk>ora ся додержує Бо і ун не хоче писати а луд не може бы тую землякє такой тонес приймут і ту музыту умолты ту узды двома крапками а чытайте хоц А коли я йому казала же чом вы пи пишете тото уз двома крапками в імрі Я пишу так жебы люди тотого не чытати тотушу моє языку моя родина тотушу мініє найблизі Я ся з ним погодала най так буде як ціл каже шойму близкой Так але я в свою граматику вела ум з двох крапокы правильно правильну громатика буде доведена до Святай буде кодифікувана Сє знаєте што хочу повісти жео я казала же я бурше тото беру так як мадярьскій Русину собі кодифікували але хоцю Вам повісти же там у них є наприкляд такой як твердий знак якій ся куснує рускому правоопису Ні А я не взяла нийкій нетвердий знак ниякій неапостроф а так як писали ниякій апостроф ся по русиньскій николи не писал І я там не пишу і твердий знак не пишу Но і міністер видит же то принятно є Шумо ся прожыє добре сіє ном діґрас альманах нишньой русиньской літературы котрий путьо уходит <unk> руці унходил <unk> тому ХХ разберты пируно іх раз доверстаний Но і будеме з Божу полосю думаємешну руку унуйдену задержкыну або русину держава грушменибадує і меценату наші ниє на той копатріотами якыме бы могли быти Тому часто нас уж зупустити то треба пройти дуже многодійсно тых кругу пекла Но ай бы тым не меньше четре номеры уж во были коректором єву думати треба ань манарш был ходил додатково до одсуздено ци не треба Я думал же треба ци знаєте жытьом чому єм я так думал Бо в альманаху в основному писятає ся о художні творы У журналі тото не мож у нас є дуже много як я виділа там двоє такых дописі кує і своіма як кажут художественныма творами Там є і стижкы і проза є мала проза є новелькы оповіданя бы як кажут оповідкы ци оповідкы кажут та міністер видит же тото кєд бы му тото печатали в журналі был журналь дуже на много боків А то мо як кажут в різнині з фінансами то мы не може м і тото і тото Алем сам альманах то бы было дуже мало то добрі бы было жебы выходил і журнал і альманах там бывше у журналі такой як научністє публиці такой публицистичного характер научно публицистичного так буду казати Історичні материялы А тутка но ясной в журналішыст мусіт такой быти інтересной бо кєд лем будеме тыкати тото мы ся мы перейдеме цілком на нову неунучну публицистику тото кажут одвержеме своіх такых рустых люди котры чытают наш журнал тому треба і тотой тото бо тує я видже і інтервю печатає ся матялю про нашых Русині знам нух Русину то а тото дуже треба в журналі О альманах іды теперішні Люди котры як кажут умілітску прозу ци ци поезию інтересуют ся і семі годны штоси шус такоє написати што мож указати і почытати другым людям Дум я кажу же треба был і тотой тото Носфінансым ясно же в нас доста тяжко я просто кажу доколи я ся чудувал аж як угодны бігати по нашых спонсорах просити Русі на тото пічатаня Бог вам помагат просту моту і міні за так види І вы так думаєте што імно художні творы несут ту новизну ту фрішніст у жыву русиньску бесіду і у літературу яка ся заоружує мушо най буде уносит бетам три авторы най буде некажде геніяльний Но многі рустуть особливо тіку пишут каждый ден родит ся родіцинові слова родіцинові формы нові выразы і тым самым русиньска літературу настає багатшу і найтвердійше стоіт на ногах І як раз імно альманах несе то шту ниґде не дастє журнал бы як кажете стию переводит з украіньского языка тушыну некажду годин писати горити будут а писати некажды годин на русиньску Знаєте што я бы ся такой хотіло оповісти же то тепірка дуже актуально і то што мы кажеме про альманах і про журналь было неякій в нас на Подкарпатской Руси уданый час і вже і минулого року на кулько я знал одколи ся почала война не выходит ниякы ґазеты І там як бы не было то был час коли в нас до з пять ґазету выходило а тепірка не выходит нич не печатит си нич і томуєди ся же то такоє якы лишыло ся з самой головной міністовиді Тыпірка жебы адаптувати коли до кодифікациі наш язык русиньской Подкарпатской Руси то треба жебы ся печати бодай лем журналь і о як художественной ельманах люхыте голосу Русину Подкарпатя Іван у Іванку з довойку віж гаме до тебе вішла молодого студенько Вод нас зановити выд нас зановити жальуй семту І вонку вечерной бойди нофай бо дамя видна ти коли вийдут свати і нянько і мати На блоготі солома нейдимы А ня буде сином а няк буде сином Можеш найти слів суты брекли вакуізаци На ярку на ярку за ло на лом лаґома на крий лаґома ти і коханя коханя ад і мочестражданя і мосєстраня Лемкуваня лем раслюваня а з того селюваня Анну Михаю вас пляны на будучню Найперд Хоцю жебы выся тота граматика а жебы м нависля тото треба сі много на дню поробити языкознавця наша Комісия має якусь детиту оцінку воєвідяла де там є кажут такой шу треба бы ся маленько дурбити дашу поміняти дашу так Но нацить найперд я бы хотіли жебы вышли тота граматика і бы ся ню хоснували Бы люди виділи же яка су нас научна робота ся проводит то дуже важна Бо не лем як кажут дісідний материял треба сохранити але треба бы же было тото і пошло маленько так мало нову шум урумни Но та так тепер ка а другу Я сама пишу в вірсі пишу не в виду мені істориі жытя то другє я бы хотіла жебы вышля моя хоц лем є на збірочка Я ся на много як кажут не наміту а хотіла бы Бо тота поезия любовду художньой творчости слава Богугу ісі ся у мене сохранило хоц рокы ідут мені вже слава Богу скоро буде <unk> хоц жоны не кажут свій вік Але все такі час іде Я бы хотіла прочытати хоц лем тото стайню віж котрий мене додихнул коли мені было як кажут ювілей <unk> річ Пришла о думні старост позерат мі у луці тай каже Я вже ту хоц то няй не чекала Пожыти молодым я знав каждий хоче ай бо чеслу на то дає ся дуже мало яй і літо твоі вже минули Настала осінь силякотів дозями Ци то другы уж уткым ся вернула Ци хочеш іх вертати ся роками Студену зиму хочеш перебывати в здоровлі утепліі і в Божій благодати Та так ся і панам не удає пожыти Ту многу же не сіяла пора бужати Кєтіс пришляту приєти тямушу І з тяжістю в ногах і в болях цілі Лем прошу тя Не ліз мі просто в духшу І я знал яка м я на самым ділі Така як всі І добра і недуже зроби лем шом могла Не вшытко ім мі вдало ся не все мы пломуть сля Єк другым было гуше лем думала про себе коли міні вело ся то козі всі Зо вшыткых не ховай ся бо каждий сам з себе буде одвіцяти помаленькы на другій світ зберай ся шось заслужыла то і будеш мати Посєкай не шатуй не хоцю я вмерати діти лишати внукы не убрані поля без мене сирутыми пстанут ся карпаты Іх нико так не любит Як люблю я Сльозы заляли ня І пляцю цули внукы Шо лем ся бабку снило ци може шось болить Погляди лям малу взяла єй на рукы порозуміло шо мі тепер хыбит прости мі Боже Муй за тебы забывалу в роботі у забавах у днешній суйті і лем товдо про тебе споминало коли мі дуже тяжко у жыті Помилуй отці мій гріхы своі не скру тягнут нят з земли Помилуй і прости дознає ся без того як я гріховну жыву Дай міні час духовно ся рости Дуже красну дісном береза душу Фіман Михалом Шыбуву жыдали на будучнє Русинам Карпату Русинам Подкарпатя Русинам світа і слухачам Лем фм жебы сме ся єднали бы сме не забывали наш материньскій язык Тото обы сме го хоснували перед бы ся тота кончала страшна война яка є жебы сме могли свой свій інтелект русину Пудкарпатской Руси проявити свій інтелект Бо як бы не было тота война страшна над нами як кажут тяжіє страшныма грузом І знайте хотіла бы кєд мож бы хотіла бы м прочытати тот віж про войну якій є написал Же десить року слоб война на устах І єй кунця ся єй дотепер не видко гіфарґовом тисне серце страх Сховати ся од нього не годен нитко Лицять нипоцятка у небі ашыхеды Падуть на мірні з селай города з дикым ревом бомбы і ракеты Я виджу каждый день Когось везуть сумна процесия машын і з прапорами І проводжаєме на куєнах востаню путь того ко своє жытя одда за нас і з вами Добраны гыдны дякуйме Вам Я думал собі што вам все ся вдаст і граматика ваша буде дороблена основі ній буде зроблена кодифікация русиньского языка Подкарпатя Я думал субівшу і поезія вашо видися неєдна Ай вызнаєте жебы сме не кличали на такой знаєте сумной ноті Я бы хотіла на оптимістичной закончыти і оптимістичны законціте прочытавшы Вам вірш парамнукі Духновича Жыві Красний подкарпатскій рудний край Богом нам дарованє Карпаты ПРусина благодатний рай Милюй сырсю хоц і небогатий цістой возду звірка выгасях на полянках ягоды косиці робка плюскотитю по точках в стунничках цілити на водице Сє од силых руку давнены насі горы стали притягати з западай высокы стороны ближнь і далекых супостаты З нас си збыткували присвякы запретили наш язык і віру присвоіли наші співанкы непокорных гнали до Сибіру многых повела суть бау світ ліпшого жытя собі глядати сіє ся по світу єхній цвіт корінь же обстав ся у Карпатах Дяку уселишньому творцю милостю його сохранині Русины од прадіду отцю бляготу і ґаздуют і по нині і Дениска неприятелям повім простолуці сміло і одкровенны правнукы духнові чеві род русиньскій вічний незнищенний Дужефена Дякує Най нам грают на цимбалях най трублят в трумбеты най гудут нам гуслявикы вержут дулів пута наші діти радост наша русиньскє пленя і тоты світове розкажут бо то наше бремя Найнаше торжествує розходит ся світом мы Русины єсме наруд своім заповітом Я Русин был єсм і буду зошыткы мал міру любиме ся братайме ся на тіст і на віру Я горжы ся ро Вытворіня про О народоюсерохюз Дви традициі продолі Разных наций бур выслоні выклатной краіной землі Буду творіня кругородом Кругоюсты Доза трайом роды і будуйо достойны голе моє земли вытворіньом Ло В люсору сынул Подкарпатя