Skip to content
EN

Words, identity, emotions

The archive of
Lemko radio

About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.

Маріян Токар, 21 І 2025
Ep. 28

Маріян Токар, 21 І 2025

•

Episode description

Голосы Русинів Підкарпатя #28 - Маріян Токар, 21 І 2025

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Audycja jest rozmową z Marianem Tokarem o jego biografii: dorastaniu w rodzinie nauczycielskiej, wyborze historii jako kierunku studiów, pracy w szkole i na uczelni oraz badaniach nad historią Zakarpacia i wsi Storożnica. Tokar opowiada też o zainteresowaniu kulturą i tożsamością karpatorusińską, współpracy z organizacjami społecznymi oraz wydawaniu krajoznawczego czasopisma Karpatознавство. W swoich wypowiedziach podkreśla znaczenie źródeł, edukacji i pracy dla ludzi, a rusińskość przedstawia przede wszystkim jako sprawę historii, kultury i zachowania tożsamości w demokratycznej Ukrainie, z dystansem wobec jej upolityczniania.

Automatic transcript

В люсурусы был Подкарпатя Мариян Токер пришолту железну путь од простого учытеля сторожницкой школы до кандидата історичных наук і доктор Наук з Державно управліня При тому пройшол з честю написал історию сторожниці выдал сотні научных робут воспитал сотню школошу і зру студенту На днис професор Токар великій пузур приділяє ізглядуваню Істориі Подкарпатя Ґєлесову устал членом Русин Клуба за всю редакцию русиньского часопису одсюздна сознал краєписный журнал Карпатознавство Мариян Юрийович хоче жебы русиньскоє слово звучало всядо і все а історию края знали в каждій шкуді каждой хыжы В Лусуру сыл Подкарпатя Были на край світаны Дяк відат што в полі літат лем же митя моя хыжа лем же митя жага най Інакше тым поіха А інакше тым поіха ляра лим барай заглядати дідяни зади ви падай Америцкы Лем же миця моя страва Де жывут мамічка з дняньком Лем же мива своі діди лем же мива жага Інакше пим поіхал А інакше пим поіхал за лоґу будут оглядати тітяри Базіля виґратя рива <unk>m Добридінь мрений добридін знов вас гыфену педаго науковце выдав ся соспільно діяти да малю перекажіт свою біоґрафію розкажіте себе Дякую Біоґрафія моя доста проста родил ем ся в уж горді учытельской сіміі Отиц муй Юрий был філологом у школах з мадярскыми уснями вшыткой жытя проробил учытельом у селах ужгородского района де компактно прожывали Мадяры Вже донов ушол і си освіта а мамка моя Мария ся жыє Тоже вчытелювала робила анґлийскым філологом в Ужгорді про втиху цілисі нр <unk> Коли м пошол до школы а єсе вціл у першу школі в Ужгорді то мию переіхали сме до Оноковиц Там жыла наша вшытка файта дідо і бабка вуйкы і так дале за няньом Удті сме ся доберали до города хто на роботу ми сыстру на навця до школы Там прожыли сме пару року і же в кінцимидесятых назад си вернули на жытя Ужгород Часто єздили сме і на мамину малу оцюзнину на Мукацівсину она і села Червіньово а файта наша розметана долкова Великі людскі руску єкошыно знятсло Ци говорили сте дома по русиньскій є Ну з бытьками нє ту не тямлю хоц дайті слова удбати сусіду в оноку Знали м і з того часу они собстали в памяти Той не чудно было діду Муй а і прадіду Метрі ці были записані Русинами То маю копіі з праского архіва сєбуше русиньску є чуєм на Мукацівсині Як раз там у тых маменых родиців Вперше почулим як у сусідніх селах нарізно говорят люди Рознісило недалеко і кійскілометер а лже голо інакший слова цю дні другі тот молний кольорит ся обстав на памяті на долгу А бабка і другі родиці внуку цых найбувшых говорили по русиньскій многі горы тіпи А чому у студентскы рокы убрали сте історию для научни Ну як єм уже говорил єси в цілу першуй школі в Ужгорді тоди у <unk> років то была середня школя міі Шевценка тепер на ліцей там я і полюбил історию родного края ціл нас славний Георгій Лавер знаний футболіста уж городску Спартека і ківскудинаму пакісторик краєзнавец мудрий чловік Многофайных історий і з минулого нашого краю розказувал нам ні ся видит уж симпатизувал вун моім історичным інтересом у шкулі та і у В сімях своіх родиців на Ужроці тай Мукацівсині кєм тоды чудных тых слуг цілым не раз і всякій оповідкі з істориі Юнуковици Зняцува і Червіньова то были якіс такій романтичні епізоды з минулого Думову і выбор в університеті на якій факультет поступати позад школы не был для мене тяж кєм лем історичні Правда не поступи лем нараз не добра лем єден бал тоди вперше стрітил єм ся з тыма освітніми реформами котры донис нияк не можут не лишыти успокуди был такій експериментальний набор університетуй рук но так ці інак пришло ся ся рук почекати до свойой мрі Золстигым мы попробувати таку взрослу роботу робили м на ужгородскому фонромельному комбінаті всєдес подрублял сторожом на стройках уцілим ся на столяр такій был романтичні в мене рук позад школы Ай бо уже слідуючого рока я поступил на історичний факультет і нараз трафил ем насієдного свого професийонального кумера архіолоґа професора Бола Се был великій чловік фігляр ай был дуже одкрытий і добродушний цілярник Здането Архіолоґ ну великій професийонал Я хоті не пушу археолоґіі а но тоті занятя у нього тоті практикы розкопкы все памяткы на усює моє жытя Едубаці котрий вшыткі петь року як є ся вціл на факультеті был нашым диканом всєбурше укріпил мою любоду істориі родного краю там я і полюбил займати ся тыми історичныма ізлюдуванями Моя перша научна статя вышла в році а як раз про графску династію II ту котрі туй панували на лужанці Она была напічатана у студентскому збірнику То у мене такій єд домашній раритет і той уход мойой першой науковой стеті все такій памятний факт для подальшой науковой карєры Ну ся одтуди мені полюбила робота в архівах і старыма документами З журналами удбенками одцю честно кажут і кайфу і низка Радуй ся коли І тепер пишут вець дзвонят міні разні люди показуют унікальны артефакты вець розказуют про істориі своіх рудных сіл пропонуют штось написати дати консультациі кличут усилу на краєзнавці експедициі і так што студентскі рукы хоті пролетіли скоро айбо повязали мене майбуше з історию Закарпатя та цілу подальшу жы Як ся склала ваша професийна карєра надале Честно повім о закінчыню університета был то непростий <unk> рук Были затримкы заплат тємлю низкій зарплаты Не хотіли плате по два рокы але уло было ну не хотіли си іти робити до школы Найперше через то што виділ ем як тяжку быткєту прожывали Хоті любили свою роботу а я тоди вже был уж на тым як родил ся сын молода сімя ясно ся оперла на батьківску допомогу а школа тоди точно не была материяльным спасіньом у такой ситуациі Ай бо люблю си так фиґлювати фату як Кажут Доля зробила своє діло появила ся была вакансия учыти дай історика сільской школі в Сторожници Пужгородом ту тым любу місяц апріль Думалу собі пойду як на зміну на ты два місяци дорублю до кінця навцяльного руку Тай всю лишу то ділу з кінця Но гай бы го одтоди я як раз і влип полюбили ся робити з діточками учнями комунікувати вчыти історию Думаю то была тыка взівну любов з того часу і дотепер моє жытя як раз муцно повязано і з учітелюваньом з школуваням молодьожы студенту тоди пять року проробили му школі учытельом істориі так была уж городска гімназия Гаврилка туй уже выкладалем не лем всесвітню історию атсій социйолоґію і політолоґію і тепер ялже <unk> рокы воніверситеті Ужуродскому на Факультеті Соспільных Наук ділю ся студентами знанями социйолоґіі публичны управліня Ну айбо мушу повісти же там у сторожници я і зачал інтересувати ся історию так буж глибоко буж глибше Зацял з істориі села знакомил ся і з сільскыма традициями звычаями люди сіро приймали мене чужого силі бо так я был не з того села доста заінтересовано одкрывали минушыну ім тото же было інтересно показували Збережені документы фотоґрафіі тудисі тємлю не было серед суці мобільных телефонів і з тыми фотоапаратами треба просити пудру списку а часто і пучестне слово то ті раритеты аби уж выдавництві зробити копіі а пак повернути вже до власни Я ставил ся до того досто так одповідально з того часу ідучы селом люде сме зачали спознавати же мене здоровили ся звідали шо і як Ну в таку <unk> двохтися роках і выйшли моі перші книжычкы з істориі села Сторожниц у школі то ті рокы і сформували сме перший історичний клас і з такым кутком історичных старожытностий сільскых куди діти приносили а і іхні родиці всякій старовины І сізду світ історика Незабутній вун поміг мі ні пак і захистити кандидатску дисертацию з істориі в Южрудскым Університеті в <unk> році туже маєме <unk> року Тому і тема моя була тоже з такой любленой сферы на межі Істориі социюлоґіі політичной реґіоналістикы про розвой політичных партий в нашым Украі в міжвоєнный період Наверне мі си на секундуцьку до вашой істориі села Сторожницаpie<unk> сам істория про селу Стуринкє Ісуриі <unk> рук бо як раз рахує ся што перша сільска істория си істория алмаш ся про Ромочевицю но і ту же по мойму приблизно сі рукы треба діспоруняти буде ци в уневиден періоду до буцьу унікально пізнійше уже писали много історий раз такых локальных сіл невеличкых варшыків а от ваше була єдна з першых у єдна з першых было тым люшю Людвіґ Філіп Іванович Пруґон написал мало скорше тото миніс видит такім орінтиром і мініст Інтересно да фактично візглядуваня научні я зачало бы дал стати каз усилі Звікли зыця вглядати ті архівні материялы подубенків унікані людей сє были все ци любовна на усежытя то Но ну і в тот часы як раз находилим ся найбудше В архівах бібліотеках выдували много праці з темы і дисертацийной і інчых тем з краєзнавства Тепер суміщаю і науку і практику так навчаю студенту у сфері социйолоґіі социяльной роботы і публичного управліня зостаню го захистили мі докторску дисертацию то уже як раз у наш час важно быти уважным до социяльного жытя людей розвивати іх можност в сфері публичных социяльных послуг новця лу іх быти ясно і культурныма толерантныма суцельно активны Ну все дах єкают з великой букы перше зберігати свою ідентичніст недопускати деградациі свою особисту цілічніст достактивно проводите соспільну діятивност В сьомо ваш выбору полна роботу з ціленю активістами соспільным орґанізациями дяку все як раз і повязану з мою професийну діяльністю ялсе жытя з людьми постоянно перебувал в разных людскых середовищах і на роботі і поза дню деколи то мыриґуєму іх і родиців хай бы Сиз ритму же є моім жытям ай тот людскій фактор мене путжывлює Я знал уж што рублю і для кого рублю мене неє проблемі з выбором орієнтациі она в мене єдна творити для людей і радий што ту мене доста добре выходит Я щестливий честно повім што на моім путі стрічали ся і далі стрічалутсо файні інтересні і активні людину а котрі неє такыма они самі одходят я даже не встигал іх ігнорувати Многі єй разні были в мене в жытю ситуациі у многых соспільностях я виджу себе частину того цілістного організму і старал ся бодай кумомусю чомусь усе помогти мну Іні імпонуют люди котры не лем мужут а і хотят пожертвувати своім часом для другых люди Через то я і выбрал і дале рублів в сферах социяльных там де люди ідеє та потреба в поліпшыню єй жытя і особистого розвиту А сеє красы є социйолоґія социяльна робота і публична Сеє і істория однозначну бо прикладу для вдосконаленя людей у майбутньому мы береме з істориі Я много пишу і про соспільны орґанізациі як єдро такого демократичного саморозвитку людей як про центр мужности захысту іх прав і інтересів не позираюці на іх там социяльний етнічний ци реліґійний статус Для Закарпатя думал усе ментальний закон існуваня Ну і ясно як приклоняли ся перед тыма активістами цілыми орґанізациями волонтерами якій є тым достойным прикладом нинішнього жытя в світі в Украіні тай в закришу найбуше не любит тым людях котры сут дуго інтересвы звідиня думал се в фисейству найбывше непрофесийоналізм і безвідповідальніст Рузуміл же бывают В тяжкій часи разні проблемы і тентали айбо роблячі з людми не мож собі позволяти брати за правило так лобках повім бавити ся з нима з іх пережыванями і інтересами цінностями се велика згуба і Так видиме яка траґедия докола што войну людям треба пудершку альбо сіру Кєд не можеш помочси ліпше не мішай повід правду і ся то думу нормальну люди малут розуміти єден єдну знал уй такых котры лем критикуют ради критикі бо не зналу суть такы мам майже пожытю характеру ну а што спутню є зробити для людей веть хоц попробувати си нє не віруют вет не хотят такых кличу честну пусту звонам Шкода же такій є там де треба ціти де треба принімати важні рішыня відповідально управляти Усиків несут велику шкоду не лем громаді у якуй жывут а і є державі в цілю Ну айбо нич не зробиш люди люди є єдна є є те є Остало ся з такыма нити по путьовій особно чудує ся коли люди гурат єдно а такой роблят другій Біда ходя кажут Але си тратат ся Што з того причыном же активности ся прикапшат до русиньско культурно одвияня Ну приціна главна то істория нашого краю Не мож крутити ню перебачте як циґан Сонцом тым быльше тыкала істория як узакарпатя Все унікальна мозаіка шути лем не было а разні народы мают віру гусобі все дуже цінну і та культура яка пережыла такы тяжківы пробовлиня часу найбуше пережыє думу вшытку Знаєте споминали м перше учытеля мого лавера і школы котрий уцінял істориі паппрофесора Болагурі котрый уцінял університеті Помяну і третього мого жытийского навчытеля то же історика з Ужгорода Людвіґа Філі уж з ньом споказали не з ним познакомил сім Ютиц они обоє были членами Ужгородской Общества іміні Духновича о девночтых роках до слова зберігало як родинну реліквію няньову посвідку члена сой орґанізациі Севарскур Уни з пулю броли сы сіл кунців <unk> і за ренесанс грекокатолицкой церкви за поверня грекокатоликам храму на Цигульній в Ужырді Ну утлун якраз Людвій Йванович як раз давал мені часто такій настанови де бы сме ся не стрічали в Етю замку Ужродскому На його де бывал не раз в Етю городі за Кавільом старати ся обєктивно позерати на історию края ради люди ради людей котры туй жыли і многой пережыли Ін казал же найголовнійшый має быти в істориі доказ джырело є джерело мож вірити тому што было І сам казал же много біды де нашого народа наробила політика у людей є страх перед ньом і то ся пак передає єй генерациям Ну а в Русину видиме уробил ся такій комплекс вшыткі влады бабрали з нима як хотіли бавили ся в свою політику так бубовили я придумали Так скажу і політичний русиньству котрой самым Русинам не было інтересной хіба неадекватным там єдиницьом Бавили ся в ту бушы лем другі орґаны Жаль што в то пробуют робити в наш час Пет політично русиньскы селіо просто неє неє першовсночно однознач Однозначні я зато говорю і кіль звідуют даколи і смішно коли споминают за політичне русиньство або якісь джерела які на нього ту ідут люхыте голосу Русину Подкарпатя Лісом Лісом Притоли і зо совленками Гадинови зомлісом придоли і зосовленка Лисом лісом при долині зосуленка кокабина Жисом лісом при долині зосовленка собі сомови людовика Перела забысовый сумнови родика Пелела забера Лесом лисомы роби модесом роби моне Ґ Ониґрипів нас прородилы гридил лем пароди лем без масором лободам лем паролим з масовом ми Лисоми сом придовили зо сурленка кокапина Лисомле сом придовли зо соленка коками Лисоми сом придовили зо сорленка коками Нове Русидуошу у муй інтерес русиньства найперше має джерела як раз історны історичных реалий а не політик Я історик краєзнавец і занимам си лем історию і культуру культуру Закарпатя котра як раз і розбили теперішні міфы про ту політичну і русиньску дуж лег Но же друга сторона мого інтереса то доведеня до історичной справедливости уставлень до Карпаторусину а дальше формуваня свободных можности збережыня русиньской ідентичности в умовах украіньской державности і демократіі одстоювань іх у войні з Русию де Карпаторусины цілком є на стороні Украіны А по тому і через евроінтеґрацию свободу выбора політику повагы до вшыткых етносів і курінных народу Айбо такой повагы непоказушной кажут Для галочкы як часто быває а реальной сірой таку і толерантной туды ниякі провокациі нас не розділят іншыт є законы за якыма треба всім рунаку одвічати особну вшлякым провокато Ну і мушу подякувати і Юрию Продану Іван Юрий Сіпович через якых зачал сполю працувати з Обществом Духновича найперше я тямлю што взяли м участ в активностях і шануваня Адольфа Дубраньского то былоку для народжыня Пак Александра Павловича отоди дес ся і появила та ідея і з вами спулу з Русинців де ідея Спулю спулю бо перша ідея була імні Обрали та хотіли назвати там а тотя Мю але знайте да нормы невелиту можу зреализувати ну айбо ся і деєй ся назва міси видит полністю імпонує і тому корективу і туй роботі яку котра ся робит проводины Ардовуєте краєписний часопис карпатознавство Як сте пришли до сю ідеі і як єй реалізуєте Но сут то же фанетыка істория якас істуі муіі істориі про файник людей якій мні ся трафляют на жытьовому путьови давній знакомий друг выпусник історичного факультету Юродску Університету Василь Шербей не розказувал што діти ся інтересуют давныма приповідками з минулого краю а і все меньше і меньше дес подобут ун сам із Вульвечыны мати його одєкувя маючыс знати то же вчытелька перехреснул мусил сунсли ідею зорґанізувати таку культурно просвітню соспільност абы могла як раз подворувати Тот інтерес нашых люди до русиньску істориі культуры так ся і зявила орґанізация Карпатскій Русин а вже через декотрый час ву запропонувал зобрати колектив істориків патріоту і знавцю істориі родного Края і зачати популяризувати його через такій великоформатний цвітний журналь Ну так сього року зобрала ся така файна професийональна команда редакцийна рада до якой зышли історикі краєзнавці Влюдимир Фениц Міхайло Зан Оксана Фиркул Павлолиню Ігор Прухненку Петро Габрин Вы мені доруціли быти головным редактором так зачыли сме выдавати в Ужгорді краєзнавці часопис карпатознавства і з ся го року же вышло два красных номера літній зимі умовно де стараєме ся обєктивно проявляти ту любов дородного края тогрантне ставляня до вшыткых етнонацийональных громад без всяку політику ідульґічного нашыруваня популяризувати карпаторусиньску культуру ідентичніст Ну і перший рочник уже показал і тоті презентациі якій сме проводили што маєме добрий ресурс для дальшой роботы на благо істориі культуры нашу рів Кутко має букуват часопис <unk> таковы выходит велику ефектичну книжечка деякі проблемом ведете в діяти русиньскых орґанізаций і шорадує важусиньскому двиганю наші но Ну жаль прото казати але мені си видит уж не є так нужной єдности усину по правді неє за што конфликтувати выдвадити ся кід є ясно ціль а єй вижу як раз у достойному представленю Карпаторусину як рівноправного корінного народа в Украіні котрий не бавит ся в політику а хоц справедливости ренесансу і збережня свойой богатой істориі культуры мовы Радує што велика част міні знакомых у русиньскым удвигані і не лем там є тикыми однодумцями вижу то быжаня і в многых простых людях добре што є і фані соспільности котры розуміют природний путь досеєдности спілопрацуют в напрямку і кодифікациі русиньской бесіды проводят публичну активну культурну роботу людми разных віковых і социяльных ґруп молодьозів молодогенерацию подержуют літературу видувут журналы згадували сме і просто популяризуют історию края і культуру окульного народу Ну не можу бойти і тему уж як ся вказує на Карпаторусинах теперішня русиньско украіньска война І то што вшыткі Русины закарпатя не ганьблят ся казати уж Стоят у єдиному фрунті з Украіну супроти московску аґресора Всевелика права Многі Закарпатці котры сут на войні ідентифікуют себе етнічну Карпату Русинами а державно громадяньскій Украінци і все то же є великій плю дак му то коли оці дав тому лчыть бо не знає што повісти айбо не видіти сього оцівидного то же є не лем така надумана сліпота ай реальна неповага Дублизню є проблема і в тому уж Наша історична наука намагає ся оминати незручні темы про русину але тігнорує дакотрі обєктивні історичні факты айбо знаєме што з тым пак робит і сама істория час розклады ся на своім місц Надіме ся Но перспектывы є бо хоче ся быти в Европі не лем з уні ай нутрыну Виджу сій таку проблему і шкода што нашу борбу за справедливий народний ренесанс не дуже активно подержуют Русины за кордону особно в тых краінах де повага до вшыткых і етносів є в фундаментальну основу людского бытя Нам тяжко але недав подумучому за собі одубрань ну Вісно позрало мож єй зрозуміти А коли мож понедно айбо могли бы на тому міжнародным урувні обєднати ся і бурше офіцийно говорити про нашій праведливі ренесансні путугы Но думал уже кіберенесанс Карпаты Русину достал бы таку европейску синерґію то Многі проблемы одпали бы самі собу і маніпулюваня тему русиньства в Украіні зняли собы з актуальности для многых заінтересуваных структур Усиму <unk> дуже молосий робит доброго томушу Світовый Конґрес на даный момент якій был не был інерний там но він себе не скомпрометувал о уникраз ідел ту тот букы в якій треба ну і само сумушу Русину Підкарпатятя малут на колиса руняти тому Словацкы Русины Польскы Русины Руси Русину Сербіі Хорватіі еци Румунів не руби суспуру Русину Сіверду Америкы не руби суспуру Но і можеме дійсно до них седис прикапцювати но або оту не могут розуміти не уруді буй розуміл тото што Русина Подкарпатя треба помбы но або неефектично сама робото на дуже дуже млява гі потреба участити Цоту перспектативу Русину на Украіні Ну Моі перше сказані слова мож інтерпретувати однозначно так же я вижу то ті перспектывы і вижу перспектывы Карпату Русину лем Украін Арґументу просту Зато каже сама істория прожыли Русины за Австрияку Мадяру Чеху каждий режым обісял Русинам образнутак повін рай на земли ізманну небесну мали і совітску власт котра поклала хрест все неістнуваню Русину а в чысы украіньского державного ренесанса Карпаторусины сподівали си такой на свій ренесанс культурний позад усього Ну і туды найли ся не другы такі злі котры тоті надіі сфабрыкували і за велику політично геополітичні блюды Тепер маєме час того демократичного выпробовляня для вшыткой Украіны і война мусит то з полю пережыти одвоювати своі демократичні принципы і доказати Европі же сме справді европейці і давну і цивілізацийну і культурну і політичну Не знаєме як там буде дальше айбо як чесно то тепер вижу лем два вариянты такых перспектив для Карпату Русину Уни обидва є реальні владь ме збережме Украіну як державу з єй принципіяльными демократичными цінностям і докаже медже свій народний ренесанс тоже поклали сме на благуі жытя і свободы достанеме вызнаня і права на публичний розвий веть буде другій вариянт стратиме ся демократію допустиме автократів Украіні і тоды Зас станеме ся ну низчым на другій часы Ну але туди вже втратиме і то што маєме і днес Опозерий тым Чыстина настроєных аґресивну діс ціли не будут казати Украіні Русино не вызнані про іку демократів Ну єдкі і кажут не відлиси гадной украіньскою слово якій тремоя повісти а вызнати факт історичний і тот вопрос декуменізациі не треба забывати має мати шырший фронт як раз Комуністы як раз зо Сталина Русину знеособили Ан як народ Веже як подімати питаня якє ми подержлиме де русиянізациі декомунізациі то треба доводити справу і з вітаньом одновліня справедливости докурінного народу Русинів Тоістє Украіны не узновучы Русину робит проти себе І все чому нас скорше зробит Тым ошы забере як раз тот руль якым рулят ся марониті люди Не тому Туй путь єден Мийдме в Євру се вызнают прості люди сивыры вызнає інтеліґенция учені се вызнає і влада не лем за Русину говорили зо вшытків зо вшытку могувас од рувноправіє має быти для вшыткых Іну што тут ділити і тым тым тым більше ставити питаня історичной справедливости Я вірю што маєме великій шанс на реализацию того мало першого вариянта то думкы што лем в Украіні але в демократичной европейску і цивілізуваной мож добити си то результату для вшыну Украіном зышові в руху до русиновной забуде добре Мухити голусу Русину Подкарпатя Гатопи того культурно земник то за землю повіте то поза А я добре знаю сер студило і з соботым при ньом Засеред <unk> Лем A<unk> якыпаля <unk>o<unk>e велика Матря Брі Андбелькы сів мож знати скымів буду врати Брі анді конопелькы сів Не буж знати скымі буду врати <unk>m моя лем моя моя польте Што можете пожадати Карпаторусинаму звянітны Маєме благодатний час по християньскій найбудше віры і терпіня так бусе для Карпаторусину і в минулому в істориі якраз у такій час і хоче ся пут кріпити сказаной перше про надію і сподіваня на ліпше жытя словами і з нашой давньой здвяной молитвы Готуй ся выфлиєме отвори си для вшыткых едеме трасуй си еврати бо дерево жытя процвіло у вертепі одділы бо єй лоно явило ся духовным райом што в ньому буржественний сад Кушавши з нього будеме жыти як Адам не вмреме Христос це рождає абы одновити в палий раншы образ О такі мы вшыткє потребуємо той і єдности і ясности того світла Христа котрує і лікує наші раны і дає надію на ліпшый жытя Я вірю і хоці си най такій буде в жытю Карпотуруси Дякує Марияну Юрючю Бул перший професор з Украіны котрий дан інтервюлем гей тлу Як з зацятком Васы і нас Я думал собі сы буде файний сохташ надале та як раз додержувати ся антикой траіложы Даяло дякую Вам Укапа такє дівціно высока як Полонино Высока Анполена Оя Одлюбовнія шпустину файны дівкы по рудину каждий бы єй хотіл за родину Букарпата така дівка што з перові міцна крепка што з перові міцна крепка Оя ага О Любовнія штустину файны дівкы по Ясинів каждий бы іх хотіл за родину Гей а гео полюбила ты Стефано Гей а гео до но готім Петота Івано Ге геодо полюбила Ты Стефано го Гея ге гео до но Готім Петро та Іваного Укарпаталі дівціна Солоденка як Малена Солоденька Елена ага же то о ній бесідуют біцакрамію в попуют а в доніджю в думках потілюю гукарпата гєючіна Солодинка як малена солодинка Елена гоя га до ней клицют новий анцуп і облицю діду мал тепер буде моя Гей а гея до но голюбила бы Стефана Гей а ге а гея до но потім Петра Гей а гео Полюбила Бы гея гео того но а потім Петра та Іванова гей а гея го полютева Стефано гей а ге а Гея то оно А потім Петрата Івано Ге а гея то о но Полюбила то Стефано гей а ге ге до потім Бемната Івано і будь кутали з Підкарпатю таку я хоцю што ся не буде ганьбити для тинколи поцю вшыткых хлопці з мого края хоцуня полапаты і пословила ся хоц для мене про себе мати укарпатагідівціна солоденка як малена солодинка Еленой а од любовні Яспуздину файны дівкы по Ясиню каждий бы і хотів за родину гукарпатагідівціна высока як полонина высока поленой а Одюбовні Яспузтину файны дівкы порунину каждий бы і хотів за родину гу ге гео да Стефано Го гей а гео а потім метропа Іван го ге ге до но полюбила Стефано гей а гей а гео Оботі Петра та Іваного Гей а гей гео полюбила Стефаного Гей гей гео потім Петро та Іваного гей гей гейодого полюбила Стефаного Гей а гей гейод Обо ті Петро да Іван гей В Лусуру сыду Подкарпатя