Words, identity, emotions
The archive of
Lemko radio
About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.
Ep. 355
70% #355 - О Одрехівскых з Вількы (1 част)
Episode description
Мал серенчу Павло Одрехівскій… Не вмер ани в радяньскых лаґрах, ани на фронті, ани навет не был раненый. Лем його рідна Вілька, село прекрасных різбярів, як і вшыткы лемківскы села, не мала серенчы, бо покаль Павла не было дома, мешканців вывезено до Радяньского Союзу. Але і ту мал серенчу Павло. Бо щестливо нашол в тернопільскій области свою жену Нацю і шестеро діти. Но і зас ял ся разом з трьома сынами до милого серцю ремесла – різбярства. А што было дальше – о тым оповідат наймолодша дівка Павла Одрехівского Мария Хомик.
Automatic transcript
Витам Васмили моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан При кінци <unk> р во Львові перепровадилам бесіды з декотрыма людми і по тотых інтервю моіх мам выражне одцютя же коло ся замкло Відуєте якє коло Найперше мам на увазі чысленны нашы передачы якы з почали в проґрамі <unk> процент посвячены лемківскым різьбарам Урізьбарах бесідували сме в різьбальскым селі гутиску бержыньского реґіона і в самых такой бержанах місті Тернопільской Области і во Львові і не лем Были такы знаты бесіды як бы окремы наприкляд бесіда з Богданом Ковальом з Калуша а были такы якы звязаны медже собом єст то як бы якымси сериялом Бесіду на тоту різьбарску тему мали сме медже інчым і з музикантком дириґєнтком дипльоматком Ульґом Бійць Яку Ґілку Мізьбара Григория Бейця а тиж зо співачком Даниілом Байку з Дріо Састербайку яку зо женом цитуюш вдовом Юрия Амбіцкого і мали сме тиж інтервю з його молодшым братом Мироном Амбіцкым з якым они вєдно робили і творили братя амбітскы походили зо села Прусік коло Сянока А може памятати нашу бесіду в приватнім Музею Лемківской Різбы і писанок во Львові Творец і ґаздах того музею Штефан Кыстяк написал дві книжкы о лемківскых різьбах во Львові Ну во Львові не лем во Львові взагалі в Східній Голичыні звучало <unk> процент і прекрасны інтервю з цікавым майстром єдным зо знаной династиі Різбарів Андрийом Сухорскым Но і в тотых передачах кус родили сме деси і о іщы єдній рідбарскій родині іщы єдной династиі о одрихівскых наприк в бесіді про се Байко Споминали ся у тім же Мария Байко оддала ся тыж за різьбара Василия Одрихівского Но гварю вам коли ся замкло бо гнеска настала пора побесідувати і про родину Одрихівскых своди там десодень го сводиця явленывця яблінку дівця яблітку соди є ге ге дівця яблітку Сади Рости Яврико Вести Яврикова вес Ластонорів Расти конорів Расти конорів шырів гей ефей Роздаконорів Шыро яблоцкого В Львові в ряньской часы істнувало такы повісти неформальне лемківскє обєднаня гурт лемківской інтеліґенциі і тото лемківскє коло ци коло Лемків Было муже не барз шырокє але і не узкє Хто до него належал но уж спомнули ім о славных сестрах байку же походили з Яблиниці коло Коросно то уж село гейбы за границьом Лемковины хоц колиси певне было лемківскым і они прославляли сядиль лемківску пізню Внулом і го цілім гроні гібарів же походили переважні зо сел Болутянка і Вілько то коло курортных місцевости Івониц і Рыманів вшыткых іх ту нияк не вычыслю бо іх єст барз барз дуже Но і як бесідуєме о музычной части лемківской інтеліґенциі то мусиме спомнути о хорі Лемковина же был зорґанізуваный коло Львово в селисті Рудно высены в <unk> році а до Колохору тыж Істнувал гейбы гурток симпатиків того колективу На конці музыкантів рад ся повісти більше патіотів лемківской пісні лемківской культуры Но і тото вшытко уж ся перепляло юж ся перезнакомили вшыткы медже собом юж потоваришували уж ся переженили навет Но і до того шыршого гурту до той сметанкы лемківской належал і напр Вікуцюзик з Крампний математик Іван Красовскій з Дошна історик і етноґраф Іван Майчык збоско композитор і більшы такых цікавых люди напр Економіст Александер Олесневич поета Іван Желем но і конці мушут успомнути про Василия Хомика поету фольклориста лемківского діяця богнешна бесіда то бесіда з його женом Марийом З женом а пана Василя уж давно з нами неє Но Але выглядат мі же то буде не єдна передача ани не дві бо то дос шырока тема Но але треба з чогоси зацяти Зачну я не з оповіди про пана Василя Хомика а зачну з його жены Мариі Одрихівской родом З Вількы той самой Вількы де праві вшыткы мешканці были різьбары В родині Марися была наймолодшом а взагалі в Павла і Анастасиі Одріхівскых было шестеро діти Найстаршым был Василь пак пришол на світ Іван пак вродили ся Ґівучкы Близці Катарина і Анна по них Михал а аж товды наша гнешна респондентка пані Мария Не памятам тепер коли запозналам ся з ньом може якых десят років тому може більше а познакувала м ся на єднім з фестівалів лемківской писонкы во Львові Бо пані Мария жебы сте знали то прекрасна писонкарка Но так єй знала так все ся привитала але аж тепер пришли єм до ней в густі а мешкат пані Мария недалеко львівского Скансену часто так в народі повідают на тот скансен шовцянківскій гай і жыє оно недалеко од того дому де замешкал колиси давно давно єй найстарший брат Василь Ясне не был то його власний дім здібного Лемка звількы взял Дуся мистецтвознавец директор музею ягнеска зовіся Музей Етноґрафіі та художнього Промыслу Володимир Паньків Лежні кєд бы не тот пантів то лемківскы різьбаре так бы і лишыли ся на рівни добрых але простых рімісників Но Василь а його родина замешкала по выселіню спочатку коло місточка Підгайці в Тернопільской области На пілнічній околиці Підгаєц зачынет ся село якє зове ся Старе Місто Але і доправды колиси домо Підгайці выросли в Лахні там зато і така кус більна назва а пак пошырили ся уж на полудне але спочатку кус побесідуєме о селі одкаль была выселена родина Одріхівскых о селі Вілька но і прошу оповісти пані Марию што она памятат што може повісти о ріднім селі ерар нашого села нема ся вже зруйнувано і ніби закуплене хтось тым закупил Єслий вырыверну по утуном мапу одлює там є вілько Одту єст дуйка Малотянка до Малотьонко балотя коло балотя о вілько утує балотян Вілька і ту де вілька ту можно повісти дальшы юсь польскы села для лота дальше на пілніч од Вількы і Лоніч а та як бы на пілнічний схід до Рыманів Найблизчый влоніць Ілоніс близєно талузок та ілоніс буквально тят злівого Уту вілько Мешканці соли вількы были звязаны з ілоничом табортом робили тоты різбы і вляну длижы в лісі От є вам скажу о так Дорога і наш Поле было як Дорога отут хата в ту сторону і в ту сторону мы хыже было посередині Туредине такту так низше дорога іє верх і внез было наше поле і лісы І внес Там великій был платіх ну доля я памяташы років носправ тому што то наша місцевіст було тасат великій был і там не дуже хто сюже ходил бо кожы мал своє тотом тар хтось може ходил я там знаю і ся нашы хлопці зробили зробили такы великы сходы шырокы од віця Схода быває така євна то некє ся рокє сирокє І там по тых сходах шоб я не ходила до ліса за грибами вся колохати русте То так є всюди я не можу як пришол і під панкє бо там старі дерева были позривані і білі і потеці цо был нас бісі і ріжків І така сходина о така як тота шыродя і жнов І тут як едеш то тут в куці не стаєш ногом а стає што дальшы деревині требовіта і там і там над ним і там собі гортут спокійны грибы А чого в нас было добре в нашым селі Томушы мы бачытен східниця тут через гору і вже мы І в нас теж была на втуся І од в Рыманів люди приізджали дуже купили в лісі было побудовано будинок і тамту ся было І так різьбари зо села бо они хотіли ся повести якій подарунок додому купляли різьбу Коровы махло сметану теж там же ж току рот треба было харчувати ся але з будрынку не ішли ниґде по базарах ниґде дикі все несли там Но і то было выгідне но так то было чудово то было чудово коли нашой хати была матєнка така памятаю і липы были тепер нічо не ма все зруйнувано дя не було то Василь наш єздил як же вже мож было тепер браты было в Свимків до Ниґде ниці ковило оступно та цікавело але обставины так скыдали ся не мож было єхати по тым як мож было то вже не было як Я хвора була вам што буду оповідати же брате оце брате байків Васильса Містачі ту єздил ну вже каже нічонима і матінкы Божой Ніцьон тай вже чого буде єхати Ню Тепер чысте поле хтось закупил волотянка є Вы балотянка мы через гору в нас было мале село і мы ни ходили в нас школи не было а до балотянкы ходили і там тепер та школа зберегла ся звідтам кістяк там жыл в балотянці і та школа зберегла ся Три розциківкы я было там в бержаньскым реґіоні в селі Гутиску но і там двількы і з болутянкы сут люде і я з нима тыж бесідувала і з нима мала такы тыж інтервю там сут різбяре но і не лем різбяре ріжны Людец а колиси іщы то была єм в Кыщаків уж не іх в тотім них хыжы мешканя Та так были єм там і ти ся было барз цікаво мі з ним обесідувати но і чыталам тоту книжку же Кысяк выдрукувал про лемківску різьбу Цікава мі тота ціла як бы тоты села різбярскы і цікава мі тота тема тыж якус з того зробила і тоты люде звількы з балутянкы іщы тут даякы села де меньше было різбярів але там де наймень ся надали там там были тыж то там што цікаве же Тоты люде якы они смотріли докола што виділи то єй были Што они виділи якых звірів птахів таку природу то они прібували тото робити і ім ся удавало ясне же тоты здібнійшы то пішли в тоту школу той графыні же они тамкус навчыли ся уж Юж мали якысу школу подіме такій барвтафтало але были решта тоты невчены але тыжівны Ну і они просто смотріли докола себе што виділи гарде Но но кажтам наприкот якыма листя прикрасниц Ци уварили якій крас птах Я ом повім я іхала мнесто автом І на якымси дереві сідил такий коло дорогы сідил я не знам ци то был но може не орно якій си такій ептах ы з тых з тых птахів як може якій си інакшый бо то автом якій дістя то не владен такы сідил на верху дерева і так смотіл што бы то зізди ци што бы тотам не то То цікавы птахы і то і Цікавы же Лемкы такы заняли ся тым і Лемкы зробили тото модне і робили в артілі і нелакілі зробили тото модне же такы тоты орли пак зробили ся модны всяди ту же мій брат Василь то він мал уже такє гейбы там маґазины Ріденицю В Ілоних мало яка і близенько было дуже І там страшно розкуповували ті курортникы то він не просто бы з початку люде просто приносили давали на якым дипта стояли в руках І він же майстерню же так бы майстерню мал А бы магазиный брат Він мы а він уж продавал ы на улици він уж єнє На улиці не продала в маґазині Значыт ы ям в тым і воняч же де я не знам бы є того лем го Я там же мал І там вже приводиє быт старший одвоторкові на пятнадце років старший від мене так байкой Марікє Цювік росне сво Він леко старший но то як бене він то ми бы вже взагалі вмерли были О тата не было тата в <unk> році на польску взяли до арміі і мы ся лишыли самы а він самы старшый шо він все знал Нич не знал по тым як мы тут бідували і все він казал памятам раз пришла він приходил і каже Треба было поіхати на Чехы Но хто знал там в Польщы были поізды на Чехы я ж не міг відірвати ся від своіх Ну своі зо села і всо ну він один самый старшый Ну жо Мал двадці років то такій што великій дуже знавець был політиканци шо правда Ну міл різбити Але так ся в політиці орієнтувати ся І побоял ся каже чом ме не поіхали на Чех або дес а мы тут тепер кого до кого мусиме іти Ну хто знал Хто знал выта О кільку ос было на шестеро троє хлопців і троє дівчат значыва найстарнів <unk> рото Потім Іван ішол за ним Теж был тлен спількы художників Крий Іван за ним брат Іван На два рокы молодші Іван Потім Дві сестры дві сестры близнята дві сестры Катерина і Анна Як одповідали Казька Еська Так дожечете по тым братцы Михайло был Михайло м Іняли так доля брат Іван теж был членом спількы художників але як до нас на вірку я памятаю пришли рускі памятай як тепер Як то было одповіди пришли Рускы і дуже агітували нас жебы мы єхали бо тут Чорну Зем і тут настількі все родит не так в нас овес і все плоты колбасами в Городжыні настількє вшытко родит І коли пришла руска армія Розселяли по хатах оскількы в нас было місце по хатах тіло дякы Руска Руска знайти до юзє вноступала Червена Армія но такы но тон так а над аномницьом є довідую та было была і были і в ласуці они были рускы так Еге были і такі были єно але город в нас вязом Червеной Арміі нас цю паласовці в нас не жыли дикі мама там я памятаю несли несли єсти шось там Наварили бы м нас ся было поля <unk> скільків морґів полял Хіба мож было то вробити до было всього То мама несли є знаю де там несли Несли Але самы там і лупа было Але мама там не ходили тата не был Од <unk> році тата забрали І мы тоді о Василь Найстаршый прочекайте значыт то мобілізували в серпцю р вшыткых до польского війска та і Тата забрали і Вашого та Павля забрали а вы одповідали тату циняю якос добло І тато і так і і няньо і тато гы так і так і бо мы вже тут знайте мы же так коло і вуніця были близко такій то мым на же такым ся наплил был будякі така мали і всю І мы якноситате як приіхали аж сюда на Украіну І навет мы як вже были в Пільгайцях і тато приіхали пленных міняли тато і на Сибірі был і был там де в Казахстані Был тут де страшно родян мандаринів і памятай єдине тато што казало каже нас єхал ну Як по дорозі едут а по бокам Поляци ішли І каже А мы такы были голодны што вже світа нихто не виділ І ті котры ішли по дорозі а росут мандарины Каже рот не закрывал ся так хотіл єсти дя сь до сусіда памятам тото тато казали до сусіда сказал по польскы А той конвой был Поляк Він підходит до мене Павло шоб не сміл зісти томушо захвурєш і вмреш І тото я добре памятам Мыли моі слухаче някусы пришли єм на таку мысль же м дати гнеско на музичны перервы в лайхній пісні выконаню сестер Байку мож зато же Василь Одріхівскій взял за жену єдну з них Марию Но мы тымчасом продолжыме бесіду о родині одрихівскых з Вількы не перший не другій не третій не знам уж якый раз бесідуєме о різьбарскых селах Вілька і Болутянка же лежали недалеко Ілониця і Рымова а і о родинах Різьбарів якы вышли од тамаль Родині Одрихівскых тиж вшыткы різьбили його отец Павло і сынове Василь Іван і Михал Старший Василь поквіл ся во Львові в Художньому Цілисті потім в Інституті Декоративно Прикладного Мистецтва і уж по такых высокых студиях як сте зрозуміли устал Великым і славным майстром Том же дорогом пішли і його сынове Володимир і Роман Медже інчым Володимір єст тепер ректором Львівской Нацийональной Академіі мистецтв і тот сам родинний фах выбрал і його сын Василь а про Романа Одрихівского Зараз не буду оповідати але хоцю прочытати дост цікаву його статю же написал до лемківского календаря за <unk> рік написал про свого діда Павла але не на різьбарску тему а на воєнну Писано по украіньскы але може будете розуміти але може кус скорочю жебы было скорше Гай тых днів не змолкне славо памяті Лемків участників буів на західньоевропейскому фронті в І світовій ліні Кінец <unk> років ХХ ст видил ся напруженым у міжнародных стосунках <unk> версня <unk> р розпочала ся ІІ Світова війна Міжвоєнны Польщы припинило своє істнуваня Поміж тым зрозуміло было што Польщы напередодні гутувала ся до війны У серпні <unk> р меньше аніж за місяц до початку війны польскій уряд активно проводил набір о війско на перепідгутовку В першу чергу наберали ветеранів І світовой війны До набору підпало також богато Лемків громадян Польщі серед них і жытель села Вілька Ґміны Рыманів Сянойского повіту Львівского воєводства Павло Одрихівскій Народил ся в <unk> помер в <unk> Павло Одрихівскій відомий лемківскій лізбяр батько славного украіньского скульпторы Василия Одрихівску што народил ся в <unk> році а помер в <unk> Павлох Одрихівскій колишній участник І світовой війны за війскову специяльністю Сапер його забрали у польску армію <unk> серпня <unk> року на перепідготовку Війну розпочал у <unk> полку саперів одно <unk> вересня <unk> року єхній пулк у звязку і з розбытом польской державы был взятий у полон в зоні совітской окупациі Польщі в місті Тырнополі Уках бійці польской арміі перебывали на примусовых роботах в ріжных місцях радяньского союзу З жолтня <unk> р на рудниках Кырвиріньского табуру НВСнаркомату Внутрішніх Справ Радяньского Союзу І з червня сорокового року на Лісуповалах сіл Жел Дур ЛАПС у Республиці Комі в Комі АС та в інчых місцях Досвідчынями Павла Дерхівского богато і з них наслідок шкідливых та выснажливых робіт невелюковно захворіли а ті якій щы тримали на ногах могли там і пропасти але як не парадоксально звучыт від вірной смерті у московскых лабетах іх врятувала війна Подіі почали розвивати ся так Несподівано ситуация войсковых бранців і з громадян колишньой Польщі раптово змінили ся і з <unk> червня <unk> року у звязку із підписаньом поміж урядами Великобританіі та Радяньского Союзу угоды про створіня ізвояків якій утримували ся на териториі ряньского союзу польской арміі До реці польскі війсковикы які о <unk> р вірні присязі польскій державі вели буй дві діі у складі польской арміі в вересні <unk> р в тому чыслі і протирадяньскых війск Відповідно цього договору та інчых радяньскых документів отримали амністю згідно постановы Верховной Рады Радяньского Союзу про што замолчує ся до сьогодні Такым чыном велика кількіст бійців серед них Павло Одрихівскій потрапило у новостворену армію під командуваньом ґенерала Владислава Андерса Після долгых перепеці ці війсковослужбовці через радяньску Середню Азию Іран Ірак Палестину і Єгыпет потрапили на італийскій фронт у складі Iдно оповідий Павла Одрихівского серед участників цього корпусу было богато Лемків із львівского та краківского воєводство вниз залишыли по собі вічну память і славу за хоробріст у нелегкых боях Апогейом італийского Театру бойовых Дій стала грандіозна і долготривала битва у <unk> році за монастыр на вершыні Монтекесіно і з інчыю назвою Битва за Рим Це чоты кровопролитных битвы ІІ Світовой Війны в результаті якых союзні війска <unk> травня <unk> року змогли прорвати німецку оборону і <unk> червня оволоділи Римум Перемога в битві під монты Касіно звільнила дорогу до остаточно вызволіня Італиі та інчых держав західньой Европы Участникы другу польского корпусу брали активну участ у цьому про це свідчыт низка бойовых нагород отриманых Павлом Одріхівскым якій воювал у складі батальйону саперів серед них пультта нагорода Хрест за Монтесіну за нр британьскій нагороды Гірка війны <unk> років зіркы Італиі Медаль Війскы з ном <unk> Згодом участникы арміі ґенерала Владислава Андерса брали участ в боях в пілнічных опинінах і з жолтня <unk> по сіцінь <unk> років а у січні травні <unk> убоях над рікою Саньо в Італиі У травні <unk> року Павладрихівского та інчых бійців перевели до британьского обузу в Чергінару а згодом до Відборна У Шотляндиі звідкє бійці I демобілізувані Богато ветеранів залишыли ся на Вільному Заході однак деякі з них повернули ся додому Павло Дрихівскій вернул ся до родины до <unk> дітей якій были выселені ще ранійше в <unk> році до Радяньского Союзу На жаль в раяньскій державі не толерували снавіт самі спогады про армію під командуваньом ґенерала Владислава Андерса Єй участникы підлягали пильному оку орґанів державной безпекы Заміст славы Уряньскому Союзі были піддані репресиям та гніньом Отака то была статя про війця пані Мариі Одріхівской по мужу Хомик З яком гнецка сме ся стріли Но То тепер зас вертаме до нашой бесіды І тото я добре памятам Я дуже мало памятам чого я тут перебивам бо мене не пускали ма як тут у Львові Василь і мама тобі того не треба тому шо нас любили по тым і были діти дуже были діти Што в хаті бесідували і ся горили Ну як бандеровці бандеровці в термополі як мы жыли тато приіхал і я не дуже мама казали што я не дуже знала тото што тато оповідат бо приходили бандеровці і заберали мні вісім років были то не така велика але шо ся в дома Заберали діти і шо в хаті говорили вылідували вывідували то не треба жебы я тото все знала што тато оповідал мы Тоту тато пригал Але тато пригу де Будиловци де о там пригому што тато пригал до Польщы Він не знал де мы приігал до Польщы і пішол по тых бюрах Де там документы всьо І там сказали але мы од ніс першых выіхали зо села і они не знали де мій арешта всі о там будиловий выказали там з болотянкы і звількы і тато до них приіхал Но я бы віддала про гутиску но о гутиско ну ну вытиско І звідтам же тато взнал што мы в Пірайцях і приіхал до Піраєц Огали і приіхал до Підаєс той коли самы в Підгаєц жыли Коли самы село Старемісто навет недалеко коло Сухорского Але сніжны же село зовіси міст Дакыл такы старе село Старемісте а до Підайс ходило до школи Егы кляс <unk> клас мы приіхали до Львова Того стали закладати колгоспы а Василь мій Василь Пускількє різбил дома приіхал до Львова і він віднейшол Панькова Котры ректором зелею той мій Васильов всє орґанізувал Кот там кісяк говорит то мій Василь то всьор брат Василь всє орґанізувал то мушу він взнал панко вас з дому панків приізджал на воду пити До Івоніця Ага Тепер вшытко мі ся поскладало голові Театр Я розуміє перше він тепер аж вкінци театр вымі повіли і тепер я зрозуміла як оно ся зышло Васи найшол панькова у Львові бо він знал панькова з дому з Івоніця Бо панків приходил ся цікавый рийбом а Василь Мазын зрівом то не так же на бажари він стоял то він мал юс таку свою гляґаня чытах так о і там я бы повісти сувенірны якій сы Яни там не памя і паньків оскількы відпочывал там в тым то Пантів істі вшыткы ся діяло іщы забуде село до <unk> рока Василь знал Панькова і як вы на старому міці стале тато приіхал Нам там дале ту хату зо мною каміня шпурляли і так дале і так дале Брат Старший Будайся цікайте і аж вы мі оповіли же оно ся зышло дау аж аж тепер я зрозуміла як они а они были знакомы іщы талы єща там вшытко тепер мі стало на своім місци і подіі о ям вскажу панків Мы были на старому місці панків Взялу Василя до Львова сам Панків жыл по вулиці Харківска можете записати нр <unk> харківска <unk> харківска шнадцет і то был панків был ниженатий зверху перший і другій поверх там жыли його рідні сестры я памятаю Но я вже не знаю як єй звати долшый час знала тепер не зем і Василь Панків дал Василю такє бы ну підвал Одна велика тімната там была комфорт а все всє было Я там не раз ночувала І Василь А І Василь Шомоли Як то така пивниця але сме збыли Ну так та як і мы отут є роківа Віфонсе сосеред далеко ж лем не раз были о і тоді як стали закликати колгоспи тато приіхал я вже не памятам хто скорше приіхал ци тато ци Василь по мойому скорше Василь же поіхал до Львова аж хто де тато приіхал на то приіхали і по мойму были єдну зиму І нам вкрали тоды свиню я памятаю і теля вкрали хто вкрал хто знає І Василькаже і стали заклануту мі семи крале з Москви тот ніхто не прийможе были проти нас бо нам дале Хата была новенька але коло хаты дуже тепер кажут што там дорога была дуже великє подвіря най же великє подвіря землі было Ну і васи кажем мыстали записувати дуку госву Вы тут пропадете і мы што могли продали рече якысь што могли Василь тут І ратом з панків поміг нашому Василеві купити хату на улиці Львова Артема там кульпарті скаєло та як вы сідите Артема впоперек Жыды выіхали де вони выіхали Ну неважно выіл де ж выізяли і продавали тоту хату і наш Василь купил І мы там стали і звідтем мы туда переіхали А моя сестра катруся там в Підайсях пускікє вона в Кырлиці закінчыла О ну учытельску семінарию учытельску семінарию і вона з бухгалтером то все знала і вона в підгайцях працювала в бухгалтериі В бухгалтериі ми бы ще не выіхали були Працювала в бугалтериі і один раз коли стали о так просто памятаю коли стали записувати вывозити на Сибір Документы ту были в Підгайцях а сестра дуже добре вела ту бухгалтерию бо там не махлювали та як тут В Крениці то навчыли єй по людскє і вона дуже добре і то директор Друкарні в Підгайцях в самых Підайцях то было недалеко бы я до школы там ходила Казал катруся памятає сьогодні а я в кутку там сиділа мені не можно было все слухати мама казала тобі то все не треба Но то памятам пришла катруся і каже Сьогодні я поправила папір з дому заміст нашых <unk>скількых гектарів Ходила там в тото бюро підаєзкє <unk> тому жы завтра мій в списку є на вывезіня в Сибір як у куркулі тому шу директор наскітійкі директор на стікі сподобал катрусі він был женатий і всю што вона честно йому і віддано працювала і йому шкода було жебы нас вывезли на Сибір І катру ся поправила і нас не видізли і після того я вже не знаю ци до того цы після Васильту ту хату купили і мы звідтам сь пришурували Двайте Е От я такого не чула же Е дріли на документы переселенскых тотатком ал землі землі і аж і іщы раз могли вас ввести іщы раз мы были в Списку на Бебеженя О тому од такого я не чула о такого чому тому жо я тото не знам Но было так што дале Рускы зо села стількі стількє родин вывести а може стількы не было то они і нас брали мо вже были в селі зареєструваны І мали сты бо список стількє зижнимо леплон нормалиця хто мали выконати той плян до благо мая або до Левісє дія не было такых люде а ту такы є і узвиско має стікіпоя Коликы не мали іх номе то власє ся лишыло то вымали в документах документах А што хто мал іти до суду і хто пришли з Береманаткє на Сибір Ой і товды і товди сестра од Катрус Катруся нас врятували І там в тіє вна тотепоґрафія была мого Любожа в рукали є там насід познайомала з Іваном Кукялком Вітутехі і потым вони ся поженили там І тепер у Львови жыве єй дочка то вона фактично Фактычно фактично мноє тепер опікує ся Бо друга сестра Ганя выйшла замуж але чыловік за пілроку за нашу пресуленця помер і лишыла ся вагітна і выла одна дочка і о два рокы тому та дочка помер выйшли замуж не мале дітей так само бо чылогі другій раз не выйшла замуж і каже є вона буде зі мною бо вона одна ялодна Але бачуш тромб коло серце там обірвал ся і вже два рокы тому помер І мене тепер дикє одна племінниця Локсана но іщы повасилює володя і Рома Ну але знаєш як ты хлопи мают своє сімі заняті Нокій тапе но та племінници тепер не во Львові жыє глин на варя они там но то троха далеко але што зробити зорячыні створит мой годошов мой того душовы ся вам щестливым буде власно сво як осию Але о выоповідати цікавы річы моли Я мы думала же Лемків іщыякый фраз думал выселяти а арґументы о документах ой покідка трусят нехай вона там вічно спочыває І о так ео так нувано вмерла скорше чым Іван Но і от є так оно в документах той той деракы деракы на дікє Отудже ся тудже іде детам я забула як то ся называли Солвас як ся называли тотализация дерадав Та де я там памяти люди і там Што бы ідели єй поз Бишов сказал при деталю позвы все домовлено тих ти ідеі поправ агы ся після поправили нас іначе мы бы на другій день были на Сибірі І атоків бы то місце то пантів поміг Мы купили то хату а сам Василь з нами не жыл николи бо де Артема а де тото все Василь поступил в Інститут у Львові в той художній інститу і робил в Панькова внизу майстерні різбів ін з того жы І час од часу приходил на Артема бо тато были і Іван был Іван вы не різбили Але і Іван был хворий і тато был хворий бо приіхал зві не знайте Ранений не был але середина вся было хворо То коли вы ся перебрали до Львова то сив якым році я была ся в <unk> році В <unk> вас вывели такы на громадяньску кліну в оты <unk> років ме мандрували пят років там Коли підгаля та і я там ходила <unk> клясів скінчыли І то приіхала в <unk> році і в <unk> клас пішла а значыт а Ваш найстарший брат Василь є вкосли щестливы лівут в інститут поступил і тут працувал і вчыл ся в інституті і він і орґанізувал Здиємує різбярскій цех за розту тут тепер тістякы Они они молодшы Зоженом інакше Тереза не співала та як Маріка бі ся в хаті была Він він тых всіх різьбярів Значыт орґанізувал значыт видите видите як од в Яга дажя долов пришло бо так вшытком і в голові ся одходит і го кєчак він кєчак Я не запрецюй але то все орґанізувало і всіх посял Бо хто мы сходили до Болицянкы тож кєчака кєсяка тато того Стефана Мал жену жену звількы з Одрихівскых то мы далека родина далека Але знаєте як то є о не там мы тут то такє і Василь Е бы тато він різбил подмін женил ся з другою жінкою женил ся по мойму та Одрихівска щы вдома померла я вже добро щы вдому померла Но неважно тоты кєн і Василь Кєщака Степана Він мал брата Василя і сестру Маріку І внижыли тут Паньків Тут ім поміг вони ту жыли тут де тепер Садови тут буду такы повісти же тот панків Він свою нагороду на небі мусит мати так за то што він зробил для Лемків так Е Бо він і знай таку велику зробил справу і не ризыкувал бо то был дойфесийміри і ризык А він пригорнул до себе тых Лемків він ім дал роботу а він ім дал помол зміщыням імдал свою хату і того силі монеплятивні копійкы тикі памятаю памятаю каже як великій сніг То я вже ішол на двір там же дня в <unk> будинок тепер там жыла яка родина тіж од гор до <unk> слів то ся была Васильова зарплата до панького На ти він полюбил Василя і я не раз там була і ночувала там і платым як Значыт важний старший брат та скорше перебрал ся до Львола та пак дал ідею же поты дуйвовы вшыткы анісів нас забрало Як і в свиню вкрали тота вкрали сестра єдина оташу бухгалтери а друга сестра Гаганята мусіла быти ко А він был він в якым році в Люві тули той він стріл того паньково і но то я знаю легдесятьом од переіхали митикє приіхали довідаєт він до того нияк приіхы не допитаєт зразу він там до того Будилова ци шльознышеми і зразу до Львова поі до Львого Ну так бын жеж был грамотний як бы сказати поіхал і тут віднайшол Василь віднайшол Панькова Так і він воці в підайцях з нами не жыл Ну жыл так приізджал але на роботу не гродил і волю не робил Зразу піднешол Панькова і поступил в інститут і отут Панків його взял дохаты задармо бы звідкі Василь мал грошы Велико заслуго того Панькова велика был він но так тясно повісти То каждий целий який си был підозрілий для новой ряньской улады так і тым більшю музею і тым давсю такім так то вшыткы там бы за каждым слідили Дорогы моі слухаче як самы видите засєпили сме таку тему же коротко о тім повісти нияк ся не насто пропоную зробити перерву на тыжден і товды продолжыти бесіду з Марийом Хомик з дому Одріхівска родом зо села Вілька До Львова до мешканя пані Мариі допровадила вас Анна Кырпан Запровадили єм і іщы зас по провазю а на рагі мусит быти уж конец то пращем ся оставайте здоры до стрічы за тыжден