Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 342
70% #342 - Зимна Вода (3 част)
Opis odcinka
Пришли сме зас на фестіваль в Зимній Воді, а по ним – в сусіднє село Рудно, де єст іщы кус Лемків, де колиси створено ансамбль Лемковина, де мешкат його долголітній кєрівник Іван Кушнір. Але правду повідают, же чловек не знат двараз войти в тоту саму ріку. Бо і в тото саме Рудно двараз не даст ся войти. Тым разом было цілком інакше…
Automatyczna transkrypcja
Видам вас милмий слухайце при мікрофоні Анна Кырпан Два раз юж чули сте передачу о <unk> <unk> фестівалю Гумін Лемківщыны в селі Зимновода А внезко хочеме продолжыти тоту тему Але може в докусинаш спосіб Як уж знают постійны слухаця нашой проґрамі <unk> процент переважні не робиме класичных репортажів ци звітів з такых пуді Не маме ци ціль вказати вам вшытко што ся діяло Розумій ся же окрислиме коротко што сме чули і виділи але не так вшытко докладні Ту кореспондентка Лем фм діє не яко журналістка а радше яко простий чловек што видит што вчує кого принагідні стріне Вшытко тото ладує до радия як до лады Знешню передачу можеме назвати ватра і по ватрі бо веряны стрічы ся продолжыли на другій ден по ватрі а мы іх долучаме до того самого циклу А для такых же перший раз в жытю чуют о тоті ватрі в Зимі і Вуді вартот буде кус выяснити у цім бесідуєме жебы они ся чули такыма мудрыма як тоты слухачы якы вшытку слухали од самого початку або навет як тоты якы шторока а властиві уж руків слухают передачы о ватрі в Зимній Гуді Новіме іщы раз же пят років тому львівскы Лемкы зорґанізували свій фестіваль але не в самим Львові а одраз за містом в селі Зимна Вода Самы знате же такы подібны села хоц до міста не належат але покус покус ним ся зрастают злучают ся вырастают ту покус навет высокы домы подібно як в місті Але оно зове ся село То така єст і зимна вода На тотым фестівалі сходят ся Лемкы предовшыткым зо Львова і з околиц Львова найбільше зо самой такой зимной воды з сусіднього селища Рудно і з близкых сел пустомиківского реґіона а Лемків ту єст дос дуже а на сцені выступают не лем місцевы лемківскы і нелемківскы артисты але тыж лемківскы колективы з цілой львівской области ай зо сусідных Іванофранківской і Тырнопільской А тым разом на сцену выходили тиж і гости з Польщы гурт Серінця зо Словациі приіхал Фольклорный гурт Тропкувцян а зо Сербіі іщы єден колектив же зові ся Калина В <unk> році мали сме в Зимній Воді як повіла єм уж <unk> фестіваль офіцийні він ся зове Львівскій Областный Фестіваль Лемківской Культуры Гомін Лемківщыны орґанізувуют во Львівска Областна Орґанізация Все Украіньского Товариства Лемківщына а тож Львівска Областна Державна Адміністрация і Львівска Областна Рада найрознійша сельска Рада Села Зимна Вода Фестіваль все тырват два дни в кінци літа тепер они припали на <unk> серпця і <unk> вересня А одбыват ся вшытко на сельскым стадийоні старат ся повісти на шырокій квадратовій поляні тото поле зо вшыткых сторін обсаджене деревами якы гейбы ізуюют го закрывают го од вшыткого докола зато ся здає же то єст якаси поява в лісі Єднакі гев пришла цивілізация поставлено стацийонарну сцену і лавкы пред ньом а над лавками збудувано навет дах Такій міцний дах а недавно і тоты стежкы доріжкы выкладано плитками збрукувано Но як докола зробили нам такы выгоды тодме зас на фестівалі Дого ти борило ей то верну молодий дві годе вернуло ходил <unk>o другу дібу о тебе Ты мені выло дітель до мене Дякуємо дякуємо Квартер Народного Дому Салесоміского типу Щеред нагороджыт ся дипльомом залучыт юнашому фестівалі Дякуємо На фестівалі в тым Руці окрем концертной проґрамы Мали сме і інчы атракциі наприкутбольный турнір для молодежы малюваня лемківскых орнаментів для діти а для вшыткых охочых вчыня як то рыхтувати лемківскы стравы А для няня на тім фестівалі все єст важна можливіст запознати ся з цікавыма людми а тиж стріти ту своіх давных ци недавных знаємых Своіх но своіх але і нашых нашых радийовых Тотых же колиси брали уж участ в нашых передачах же іх голосы юж звычали в нашім ефірі Виду медже локами медже рядами і чую хтоси някличы в туту Угні Мария Попівцяк смоте Ниєден з молодых Лемків злінивости не пришол гев о пані Марися А она з <unk> рока она пришла І в суботу і в неділю В нашім ефірі колиси певно такой гвысены в <unk> році Юж звучали передачы в якых брали участ дві сестры же походят з волі циклиньской старша в Лахні Мария Попівцяк і молодця Анна Бойченко то іх презвиска уж пужу а з дому сестры писали ся цап родина Гняня Тимка Цапа была дост велика семеро братів і три сестры а найбільше знаным з них был наймолодший брат іх тата Михал Очмарил Віцьове прізвиско цап і взял сой такє як му більше пасувало дуньскій Ною вшыткы знали того діяця і в Украіні і в Польщы і в Америці власні як Михала Доньского Малси рінців бо хоц провадил партизаньску борбу з фашыстами і барз ризыкувал Єднак повели ся му выжыти в тотых ріжных выпробуванях а його старший брат Тимко отец Марисі згынул лишыли ся дві дівочкы і сын Жебы якуси ім помочы іх стрык комуністичний діяч дуньскій уж по выселіню в Украіну дал ім своє прізвиско Перектив на доньскых У родині цапів доньскых о селі Вояциклиньска мали сме уж передачы І они деси колиси летят в повтурінях в нашым ефірі а тепер не буду того вшыткого переповідати што уж перебесідувано ліпше звідам о дачым інчым пані Марихів бо барз єм рада же зас єй виділям Виділа єм в добрім здоровлю же мала добрий настрій але ту на фестівалі трудно сой спокійні побесідувати бо вшытко шумит гучыт бубнит то добесідували сме ся в неділю же заран в понедільок Такой приду Сусіднє колоземной воды Селистє Рудно Но і пришлам Рудно рудно рудно Селистє рудно буде вписане в лемківской істориі хоцби і зато же власні ту было створено в <unk> році Ансамбль Лемковина і приблизно в тот сам час єй ансамбль Лемковина в Польщы Спочатку кєрівникы ансамблю часто ся зміняли а пак ял ся рядити колективом в <unk> році Іван Кушнір з Бенерівкы і провадил його аж до <unk> р Очывидні был то найсловнійший найбільше успішний і найцікавший час істориі Лемковины Зрудна Певні же гнеска Лемковина співат гра а і танцує бо єст і хореоґрафічна ґрупа Але то уж кус на тот колектив як повідают специялісты А Іван Куснір часто приходит на його выступы Але отім побесідуєме кус пізнійше а на разі най нам дашто оповіст Анна Попівцяк Лісте взагалі як вам тот фестіваль як выдва дне были на ватры ватрі то тыж вашы рокы Я ся не сподівала же я так высіджу Я ся хтіла быти до кінця лем же внукы ішли до школы Неска ну тота Марічка Мала іх першыте лары радувати гм певні же ікір же м не виділа як наш рудно выступало Цитую ся пята ватров в зиній войні вына карду вату поден Ям на персі не было м Я не знала Тохы бы нам такій другій ся познакомили Певне на другій дія як я віржы розказувала вывітали важ Но ани і певно товды ми ся познакоми на того до товду потім приходили потім до мене І был такій варияций дан як знак Це доправды такє як быликцю ато конат старця і початок верхня а такы А як вам в тім руці Што вам мож найбільше ся подабало мі ся вшытку подобало бо тепер см вшыткы єднакы ци Лемкы ци Украінці быльш настоящых Лемків зже мало є же іх треба так глядати як сухій рік грибі в лісі Ну так бо то приіхало три поколіня і ту ся народило вже трипрюкы поколінів но а повідают так стары мусит а молоды можы до скількы щы молодых такых вывмерало шы могли жыти альбогі забрал Но а так уж старых шу так памятают то же і памят одходит бо в голові там нихто не добавлят мазкы не дає бо до колеси в якій дут скриплят нуто змазуют о то мости А там нихто не змажує Але коси глад іщы вшытко іщы колясы Юспер перестают Карта тата як колиси злося были медяры возили рота ята мазь май Памятам бо моя мама служыла гусянь Лосі Бы як сирота была хтіла си заробити дащы пумпити то треба было то х бы в Лосі служыла і Поляків служыле і Лосі і казали же в Лосі было найліпше медже своіма медже Поляками то як бы Было бы добрі кєд бы были якы сут такы Таперя Жебы таку мацу возили жылянком кусцюк з Мости на жебы в памятжан прост воє жебы кусюків Ба знате гай то треба то залежыт од батьків То треба было З дідами ся выпытувате як то было Я ся выпытувала бым ім пасла дідом та на было цеклин польскє село а наша воля циклиньска кажу діду А чото ся называт воля циклиньска Ту циклина то воля циклиньска Іщы там была як называли Рілі была в циклині называли бос называли Русінами не Лемками наз Русінам набывали Руска Ріля ся то называла і там было дві фаміі імена а фамілиів Было багато было багато там поливків угу і я ся звідую діда Діду А чого тота там цеклин а ту воля цеклиньска Знаєш Марищу Я як єм был такій як тым зо старыма дідами пас Я ти ся звідувал то якой так по родіде пережы І я і повідає м же ту был я памятам іщы сама же назвали Панскій Ліс же там в теклині был пан і в нього люде робили і йому ся люде тоты сподабали же файно роблят і він ім одпустил землю жебы ся ту розмножыли жебы ся розстроіли Но і для того наше село не было шо шымчымси номерів А там было тыжы штоси было сто шымси то я тота памятала і дідо мі повідат же там был пан ню го робили він одпустил землі то была комісация но кождый мал своє но а як ся розмножувал тато Давал трохы дотці і сынови теж давалейно і тася розмложыли штобы было село зробили але была комусация бо так памятам же і на захід і на схід поле од хыжів было лещы в землі ся лишыло што як село было бо до трасы было селом до Знгороды до Змигорода на Ґорлиці та траса вышла То до трасы было іщы там за мойой памяти то певно щыри хыжы щы до трасы поставили уж за мойой памяти до гостинця як нам назвало Госнеци єй пильнували Были флосы по боках там де зірівчакы де які потішкы ішли а потішкы ся я сідом отри ся нас потік зробил потічыл той А потом ішла Боднарка ріка то Боднарка перше село ґорлицкого повіту од нас і там ішла ріка называла ся Боднарка І той наш потік входил до той рікы Но а де там ішол то не знам доциклина до польского села там де Та не знамко копівниця туло пітниця о і войоцикли Таднарыш до ворлиця або войоцикленька до Ялясла танка Цу выдовулены так з Ватры Видите Я тако успрык а не вшыткым знодовувано Бо я домям бы хтіла жебы было кус більшы Лемківского Хто буде бесідувал стары і стары нешыткы по свому такы як є нешыткы по свому бесідуют сміяли бы ся сміяли Але як мы там были на нетрибівці та я не раз сказала векшы такє медже дівчатисками або і стары дашу моли так втыкнути А я кажу хто Лемка не шанує гай ют за дуцю А дівчатам пул єм та дві бы сте ішли за єдну Лемка жебы вас брал Но тота бо так было бо так было бо хлопів не было бо батькы і на фронті тых позаберали і теж ся сироты полишали місцевы но а до вшыткого треба пары і боля бы ся же вы мате дос гумор Моє сєстрі лезваті з довешто повіли же вы ся не просите ви же як є ся ту не против той там ся не прот Бог дале і боглознит Сут такы старшы люде же там бы лем дудрали же такы кусцьок прикры а вы якы сут такы полны оптимізму і певні же власні тото може продолжыти жытя як чловек із богом і якос людми і якоси ма охоту до чос доброго от бо я як виджу же чловек так дудре на вшытко на політыку на вшытко мі аж не хоці ся з тым чловеком ничмати до справы А як чловек такий угідний і кус высельсі То певний династий підойме ся то і люди до такого ся тягнут правда аню правда бур бо нераз отах де то та вмер тамєнні базінців нашы люд не знам дякого они селі То я там літ з ньом побесідувал і она потім мене стрічат Йой Мариі кот я так гет мі розрадила каже так бы мі з серця зсунул Три поколіня приіхали сюди Но і дідо і баба тут по хороні Но тепер м я новы о Ґорлиці отут то голите туди моту водитву Одворя цикленка польскы села <unk>or<unk>э латворя циклиньскы одвородати кілометрів <unk> девятна горлих было Моі дрогы припоминам же были сме <unk> серпця і <unk> вересня на ватрі в Зимній Вуді коло Львова од <unk> верхня Пішли єм до моіх знаємых кого стріли єм на ватрі то была Мария Попівчок з родины цапів дуньскых же родом з волі Циклиньской отыж зашли єм і до єй недалекых сусідів кеміньскых Колиси заходила єм до них то іщы засталам ґазду А тепер як ґазда Штефан Каміньскій юж пішол до небесной Лемковины то стрілям лем ґаздыню Анастасию Каміньску з дому Лазорцік Они побрали ся по выселіню в Украіні а походят з єдного села Стиявы Панінатя вродили ся <unk> жолтня <unk> рока Такій то поважний вік же часто юсь чловек жыє гейбы в тумані Бо дашто ся памятат дашто ся не памятат і вшытко докус выміщане Лучче юкы каміньскых ганя є я тыж стрілом на латі в Зимній Воді Гварит же мама хоц не міцна і покус тратит памят але барз любит співати Співала од маленькости А пак співала разом з мужом в ансамблі Лемковина і діти тыж залучала до участи в Лемковині бо каміньскы то была така патріотична родина Ну тот кус побесідуєме Мы підеме в нашы Горы Карпат Там будеме сухерли ся рабати ой може суго півно грабами амо ти Хлопец на марабати помож Горы наше везелет Карпа росынама зухы гаме сука ой вас мам пили топоры дору кы листинаме сухы грабы і бу кы нарубаме упуся і бусі Тай поєден до білявой дівці А і одівча тишва тлерба стара Ты Бо і сядко не дазоты з нима ліля ліпка го аліля підял гірхі на ціі діля І скоркы на ню падали папті за ню плякали А вы паробці не плязте зелену лип кузальте рішеті воду носіли зелену лип кугаціли зелена липка загасла єна душеє цка з пасла Єденця мухів же не пі не треба была Насі сестер Я третя была што я ти знову ходіла заміж бы є была в нівесі Лімям ся вернула тай то наша тідьой выіхала тай тева было то пішла в зо своє цивяна ся оддала Мыжы ме ся вжыли в хім Антернопій области Мыжы лем а потімы си заприіхали ті купили ту хату мылем пілхаты три отця гає ціла пілхата была а мдсами єс повіном І так бы ся остали тыжыти А уту хату на проти зберали ся Лемкувим Перше раз воє зібрали ся о ту стіною тых сусідів дольскых Ну уже не мож же высыкама О першы раз я дуже то запамятала шішло си богато людей і то было так як бы за початкуваня хору Лемковина Будім они думляли сте в клубі зустрічали Нє Але ут гармонойка выдумате так ут ут Я в точ не музну дес тут бы сусідсту точну Я же то жытелю Я была же дуже мала ніж было років девят як мечало сыпи Адже потім коли в сімнадцет мені было так уж пішла співати Юновскій Татам Сибальєвскій Наци мо є добре памятаю і выницю зібрали сте Стефана Доньского там там були Но самы фандонскій потім на хор не худив ну тім там зібрали ци кот вышло є не знаю што так выйшло То лежы рохіднє Хля і сусідня хата але там зрозумуют тіжу Я то памятаю одкетой хор натле мам вла дуже активной симо кой в Порив на мезан пропитає Я памяташ Я співала шале я потім вышла заміж Ур не было майже <unk> років буде в хвори не співал А там <unk> співал то было дес <unk> смых <unk> десят вше співали жысмі <unk> років был Ушір был давным был там давно рапітаный він был тоді музий такый як то його синшы вчора з Нправін тол такій молодий Івашта то был хвалія то был мал дуже потужний голос бардно ом ґестада там бы не звучало дія то пятаю малою жы та напрычально што він такій был баретон і кушнішер камінскій пак найпе так шука же вас пекінт тато был такій дуже своірідний баретон такій самобутній як добре памятає на етій кімнаті бекє до них приходило шек він пришол то він так міг Оли мам якы сут він такто розлогы з біла Вы підеме на сыгоры Карпат Там будеме слухыли ся грабати оє може собіє ма грабаме аможе Котрий хлопец на грабаті помол Горі нашы вызеленыт Карпат розунала сухы грабы сука ой вас мапили то поридорукы вести наме сухы грабы і бу Нарубаме купу ся і бусі тай поідем до білявой дівці А і одся тым ся треба става бо дівцят погляда в легте з нима Боже Боже што ся стало ма яблон і яблок мало гея пали тіє флопкір тым го попобуде Боже што ся стало на яблони ябльова надалеці оберваліял были были слоткы быле клатне вогтельо Вєдівкы крапне е я бы ліклакы бы ліхлатны ге я Бо єст зоткы быля клатна вотелью Вєдівкы крадна ей це я писан вам Та Но тепер дорогы слухаче засвернеме на фестіваль Гомін Лемківщыны же одбывал ся серпця <unk> вересня в селі Зимна Вода Но і на сцену зараз выйде родинный ансамбль якій был зорґанізуваний а курит перед самом ватром Так ся стало бо члены той родины ним вшыткы жыют близко зато непросто было ім ся зобрати Здає ся для репетициі ся зобрали лем ден пред ватром Але што ім Та же то вшыткы специялісты Раз два і юж грают юсь співают Правда для кєрівника ансамблю пана Івана не было то раз два Бо певно з дванадцет руків набрал рукы гусі і жебы одновити майстерніст штоден мусіл грати Но послухаме што з того вышло А зараз маю особливу вриємніст запросити на сцену Родинный ансамбль ҐнескІ РазОМ якій был створеный специяльно для нашой Ватры хуторжнім керівником цього ансамблю є Іван Кушнір Він є вызначным педаґогом дириґентом та багаторічным керівником першого лемківского хорового колективу Лемковина так уж хочу додати што він є заслуженым противником культуры Украіны Тож стрічайте родинний ансамбль з лемківскым коріням та лемківкє в них в дусі Ґнеткы Радом Рудно хутожній кєрівник Іван Кушнір Вє там зве таме вас дорогы краяны вытаме вас перша ватряньска Я буду старогся Даякє слово згадувати та як в нас бесідували дома Дома то значыт де то дома Дома Там де не лишыли <unk> років тому Буде ся старов Быват лемківска а лемківской слова мало Може даяке слово ся мі вдаст повісти буде ся мі выдаст Ож Ватро ватро богтя створил Створена співанка специяльно до ватры тамтого року звыч здывлинула в недаса та пісня і тепер знов І там є так Патро ватро богтя створил і нас гнескє до тя привів Ей зимну воду колольова ватро лемків зац готова А вкінце буде дай нам Боже ся єднати І так о два три і два три дай нам Боже ся єднати проханя жебы сте вшыткы підтримали Тоты остатны слова дай нам Боже ся єднати і видіти ся і на другій рік і на третій і на <unk> і так скількы бог позволил Отже ватро ватро од для Має бужній сын Максима Юрина Вродил ся ещы в Польщы перед війнул передвійно бы і депортували я теж а зо мном є Доня є є сын і є моя другенькы внучынь Ката вночынь качовіка І част на софійкы Наталя Берізюк на Беруню піднесидючынку Пан Кат нам есте зр з роду пляксів славный рід плаксів іхня внучынька Юлия Юлия піднесерученку а наступна співанка не потребує оголошыня вышыткы єй зна зната любов злофра бож можы воло Дякує дякує дякує Наступна співанка называт ся Горі Шарешом долі Шаришом На Словаках там де жыют словацкы лямкы є така гора Шарийска гора Якы шыповны лемківскы хлопци добиткы за красный дівча о часты ся били і піздень калотіл Гори Шеришом долішеришом хто знат помага помагайте діятель ци полни Лантив тифлоті до годи Лантиви до <unk> любили голову стати ногопис ного писох Годи о На де Повин ом єден віс зараз жебы такы відпочали трошкы сыспівачкы якосе здебали ся два куме Долго ся не виділи зышли ся де си там выпадково і єден до другого смотрит і повіт кум То ви О єй куме як бы м вас назнал то бы м вас не познал Вас чысы ногы такы крыли Я коли си того не виділ не він зауважыл же вас такы крывы ногы О єй што ся стало І то так од мовлого Та не одколі А зрештом як ся порткы спустит ци ся даст вітіти А про стару бабу з граблями то южы сте сышали тамтого року хто А як є то робиме таку пробу тот єдак єд дві милы такє дві темы в тіпи сенці сы поєднали дві темы Про грабли і про такы шляґер в Войсковій сюб сем сюптан на выєнцю вшыткы єдны сюп псем сюп там на воєнці функ На воєнці фулк ниц мя не обходит што што командуют тото робів О я хочу жебы мы зробили пробужетте підспівували зробим пробу сю псем сю птан на воєнцю вшыткы єдны сю псем сюп там на воєнці фулк не співуйте підспілуйте сцю псейсюк там на воєнці вшытко є сю псеймсюк так на воєньці Прошу сіхо рухайте ся жебы сте не мали радикуліту рухай ся А знате што Я як тоту пізню Співам то все згадую як нашы няньови як робили кулысіна то собі приспівували так За яцвучку косы лишка сіно носил уха заграбує умар преодоптує Когосі но робили ни Боже колосі но робили Граблі мусит бети кувысіно треба позаграбати добрі Отже староба зы грабляне граблями роболо ро дякуєме за те што вызве такы сте уважні выслухали носяме ете бо там коляйка аж дак ся гміємо не як ся гміємо але мусеме южыти Того року пан Іван святкувал дуже гарний і гляд Мы хочемо пану Івану побажати здоровя На многій і благій літа Давайте радом побажаєм пану Івану тому правдивому Лемку многа я і блага я лі Щыро вітаєм Вас дикым гарным ювілеєм ім ватряным полем вызважаєме ам здоровя творцы є назна і шви си долго радували нас твоєю творчістю Дякуємо Іван Кур Заслужений працівник культуры Украіны і просто дуже хороша людина і правдивий Лемко Дякуємо Моі наймилейшы На тім скінчыме уж нішну передачу Были сме гнаска на <unk> фестівалі гомін Лемківщыны а і одраз по ватрі кусцьок з людми сий побесідували По ватрі запросили ня до себе Дохыж родина Попівцяків чули сте голосы Марисі Попівцяк і єй дівкы Ульґы а тиж запросила ня родины іх сусідів каміньскых В нашій передачы звучали голосы Анастасиі Каміньской і єй дівкы Анны До тотых тем о якых внесках бесідувано іщы вернеме а наразі прасім ся на фестіваль до зимной Воды коло самого Іола а і до сусіднього Солистя Рудно Вас запровадила Анна Кырпан Оставайте здоры до стрічы за тыжден