Words, identity, emotions
The archive of
Lemko radio
About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.
Ep. 295
70% #295 - Oльга Байко-Херинда, Зындранова (4 част)
Episode description
В бесіді з Ольгом Байко з Бережан гвариме зас о рідным єй селі Дзындранова (так єй часом з «дз» на переді называли): і о дітях, і о дорослых, і тіж о тым, як колиси мыли ся, як жмыкали, як мыли горці, якє мали облечыня і обутя, як святкували Великден і Русаля…
Automatic transcript
Витом Вас дорогі моі слухайце при мікрофоні Анна Кырпан насказучыт трета част нашой бесіды в родині байків і о селі Дзиндроновы і засу нас в густях Ольґа Черинда з дому Байку вроджяна в <unk> руці в Зындронові Агнеска мешканка місточка Бережаны в Тырнопільской области Власніту Бережаных в <unk> році замешкала родины байків Пані Ульґа в <unk> скінчыла медичне учылище де ся вылчыло на акушерку пак ціле жытя робило ту в тім фаху гнесках уж може оддыхнути по двохлітній праці і жыє з покую в Пошынівку при дітях і при внуках Такси думам нараз о тотім окушерстві Колиси нашы прабабы а і бабы кєд зашли втяж не удавали ся до жадных лікарів ани не ішли пак родити допологовых будинків Переважні лемківскы діти родили ся в домы хоц даколи нараз і в поли ци іщы деси поза Домом де нашла ся в тот момент пуліжница бо не сідило на хыжы ци на загороді а фурт ходили і робили покыль не уродили Скоро путім заосышла до той вічной сельской роботы Прові в каждім селі колиси жыла сельска акушерка якы знала ся на поліжництві мала велику практику і досвідчыня але розуміє ся не мала жадной медичной освіты Зато коли был тяжчій трафунок то она сама скєрувала поліжницю до лікарів Товды привозили лікаря або тоту жену везли до лікаря ци до шпиталя Якосы взнаємых виділи єм долний може і столітній великій специяльний акушерскій куфер В нім мало ся змістити вшытко што мали в своім арсеналі колиси акушеры Але што цікаве же з горы на тім акушерскым куфрі зы грубой скіры было вытиснено голуба Святого Духа Бо колиси доктор ци акушер все ішол до поліжниці з молитвом з надійом на Божу поміч При ці все ся молила покіль носила дітину і тота жена Ожені в тяжы часто бесідувано же она ходит при надіі надіі на Бога же при божій помочы щестливо вродит дітину Хотіла бы м о тім вшыткым побесідувати з акушарком Ольґом Байком хоц она товды в тоты далекы часы фашыской окупациі была розуміє ся лем малым дівчатком Но але спрібуєме будеме видіти што з того выйде Вы знате як єст тепер колиси было то цілком інакше і я хтіла бы тиж о тім вспомнути колиси родили родили то з дужі діти і навет гріхом было жебы робити дашто жебы не уродила ся дітина так і барз часто як я бесідую з людми Хто смі оповідат кільку єй было в родині діти і в якій році хто ся уродил то доколи так же навет за рік зас родила ся дітина хоц жебы як бы жена оддыхнула і жебы тот орґанізм пришол зас Одмовил ся Но по тім як была вроджяна дітина такту найліпше бы было жебы было два рокы было ет і три або і три было ы Але там вышло так же як ся дало так так выґє робили родили даколи в поли Доколи іщы дасце значыт не было такого жебы жена в тяжы уж на остатніх тыжнях жебы была звільнено дакой робляти Треба было робити і леколи люди были здоровы жінкы робили не было тотой хіміі і того всього были здоровы І робили До останку Достанкы робили Нихто ник одпусти не ходил Але єли страву своі працы пили молоковит своіх гров а тепер в того всього штучну і де трошти шыс там зоболит і вже вже лікуют а потім родіт ся неполністю здорові діти Ци была в Зындроновій дака жена яка была як бы серйского акушака так не знам той жінкы ну мала были жінкы і кликали дошыткых жынок было такой зындроновы Онголи зындроновины є не замін назвискы ни фамілиі є не змі але так мама моя старшу першу дитину дуже тяжко родила дуже тяжко але карты были тыка Справедливо каже добра і каже під бога дана людина што она бы щырым серцем помагала жінкам А потім аже я вже родила і там другій то приходила лже легко а в <unk> році я памятам родил ся мій брат Іван той без никого мама в хаті Я была в першій кімнаті а мама то як в спалі і родила сама сама она родила То была тілько пришла мамина сестра Вона до того нижни мала а даєх сестра бы просто помогла повернути дитину Коли народил ся мій брат <unk> черня в той час перший постріл был в Зындранові Я памятам братеткы оці ткы гары великє очы і такий собі был рубіг Хлипчына то был перший постріл над в Зындрановій Пичули І ся казало ото буде якій кажут полководец Хлоп рудил ся Но што то был за постріл ци хто на мисливству ходил ци то дездачно был першый постріл в Зандроновій топы Хацю черв А Левін фронт і єй фронт был аж хтоси был в вересню брат родил ся в червню а в жолтню было холодрен то же холодно было бо я так дос не знам я бы мала з мамину сестру Брат ябчанкы той Німечыні был а в ним не взяли ту богато діти нашой сімі і мам на сестра ми не взяли як вес фронт была з ними Нас была нянька помагала маме выховати діти <unk> Сороковий померла дівчына дусили си з паньом Та уй то была колиска аднак рвали такой перенчыною так ся перетягу ледкым шнурком Мама погодувала єє то было <unk> році Зору другым році гану ся єй было <unk> місяця і мамы каже ой так дитина гарно спит Мама до детины вже мамом без ся а детины не мало де а дитины сунули си туди піту перенчыну і задусили ся ю то было великы мамы не пустили до церкви не хоронили ту дитину мамер руками вшебы повыбевала ту порозрізала рухы і через річку переходила до церкви Іде з руками кров тиця я то памятаю зору друмрут єй і маму взяли Ой тиху ой тиху тиху ты дитину не вернеш Ты мама не думали што мама помішає ся Страшнало на Сидору Не выходила бы том моя дитина то моя гону зывсю то я памятаю сору три рік ам єй ся як лежала і вже хоче вынес выносити хорунеты ніво на спетю моя гонуся спеті спит І так мама плакала І по тому ж як же почало міняти силичко в детены і поховали так не пускай же то не можно іти мамі до детены дорок маленька детен І так на через викно то добре І єден поверх юна так через викно выскыкнули прибегли до церкви я то памятаю Потім доі Іван Родеса потім выіхали згідну криєну дня про Петровщыну Там мама в Тяжы была і уж Бережаны в Бурсі приіхали выгідно і по том Бережали В <unk> році народила ся іщы сестричка Ярослава Ярослава так Назас жыє в Бешкірі Ого так так Чыловік з Бітом Вы навчыли си вчыли ся Ярославю Біля Москви вчыли знаткы Чеху І бытім іх одправляли на практику в Бешґіри там познайомили си і вішли заміж а потім єс в <unk> році народил ся же остане брат Микола о то же каже то же буде певно стані каже хлопец Ты велико несимя А той брат Микола Такій розумний закінчыл Івано Франківскій Інститут Нафты Газу а в Тюміньскій области Нижньовартувску він працувал в заспрому і в Москви отримал трохімнатну квартиру і там жыве в Москви Ота сімя была нас велика о тых двоє дітей то тілько мама родило в Рыдомі то родила Ту сестру Ярославу І братом Микола Ато а то вшыткы дома родили си нашій хаті в Зындерновы все было добре гу і было все добре не было ничого Овсе добры были тіґа Лема Я першу фелюду жытя Шкырдила з <unk> рока іщы хочу знати тота же она яка была таком сенском акушеком бабы Та переважні так і повідали баба Вєзусві без акінауты бабу казали ту Знахарку бабу Знахарку о так бабы знахарку вели покликати до того до допологі та казало на Зындрыну Но і я так думам же тота баба яка помагала поріжницям же она тыж очывидні знала ся но такых справах Я так сой думам ясно же не мала тотых Наукы не мала а працы так наукы не мала анатоміі не учыла іщы Але я так думам як тото такой треба было знати і якысы нормы для рідника і якысы інчы річ жебы належні так Я памятам як тиє Іван Рыдивсе Ей казала тепли воды міні дайте жебы я рукы собі помила і пилінкы продивены катеґоны та влады выста Вона не была за мыжом она были неодна неодбана І я не знам чы народом в Зындернови так я не знам чыродом як і в фамі як імя но но каже баба Знахарка а може она і знала і зала лічыти што си так мы знаєме як є не знає ґтом народна медицина може тым займала ся хто зєльом кым може душеный дар в нам мали я того не знам што не знам чы не се правды але вшыткы роды закінчыли си добре Вашій руда в нашій землі все было добры дикы та єдна гынузя пітер місяци шумно вдусили Так о такє такє стало То был великій тягар певне жебы моє мама за своє жытя во хыновину таку як чула ся вышеяка она была неспокійна тагну ся в нажу все кричала в нил бы змучена Дьом до там помагали єй служанкы але теж треба бли потратити язык Вы мали слугы якы помагали порку мали радома помагали альколомами і были служу в Полю помагали робити Мама в Полю не робила николи не были як роди за родом і все раз другій Волю помагали все вже помагали і дома помагала а ой ой Марта Мартуся Марта называли сте жіночка і тото Мартуся была тыканами як нібы членашій сіміґріну Та грідна дуже добре дуже добрі Яй памятаю така чорнентя была памятаю зындрыну сусідко <unk> мы были в верхнім кінці але на нижным кінці зындрыну Але переважно она была нас і гіла так выта мертуй ся яка была дуже приємна людина ой люлю лем тим армуш Мацю з Лишові што нас што не слоше наскушы што Владів Ват в Найшла А як хочу нот таку річ ци выпамятате такы припадкы жебы ся вродило даякы купыя Ци было такє же были діти без шлюбу Ци были такы припадкы ци штоси такє памятате якы з бесіды мами могли а такы не памятам Але не памята Ні Моте блісите ни не то такє білы діти не говорили за так розмовляла мама сестрой Аню От а хотіло ся што то почути А так такой розмовы не было нас Але назавол і о такых повіме так делікатных темах хто о приґітях не бесідувал Нє нко си так не місяц дає так знате же Лемкы были дост повіме так делікатны і якысы такы бульґезі жарты ци якысы такы темы то назагал не бесідували ся назагал тоты темы не звучали в бесіді а якысы так ы не было то як тепер вшытко Же о вшыткым ся бесідує люде радают ся даваю заданя такы горе бля дітей та зо столом бы до лісы діти Та не было і такых дуже нефайных слів повімете Ой теды Но там но якы якы водили ся медже собом то як могли люде медже собомы Хай ти фраз візме а ед гет дубы Откы выткы разыво фраз най ті фраз візмет ідут мене дувы дуб бо о тык а бы штоб там проклинали метыку ничу Были моі слухаче хоціл припомнути же сме вережаных в устях пані Ульґы Чєринды же з дому пише ся байку Тото прозвиско Байко Для більшости нашых слухаців певне асоциює ся найперше зо словныма колисы сестрами Байко тоты знаны співачкы походят зо села Яблоница Пульска Кусцьок на схід од Коросна Подумала м сой же можем іхнескых зас послухати і зато в нашій передачы звучат голосы сестер Байко Но то в тім селі Яблиница Пульска было більше байків може колиси давно они были єдном родином а пак покус покус іх розышли ся трудно мі было справдити ци вшыткы байкы о котрых вспоминами мают бодай дальшы але якысы родинны звязкы ци они не мают жадных Но як хтоси любит такы генеолоґічны досліджыня но то най спрібує тото дослідити а пані Ольґа повіла же штоси такє сой припоминат же єй прадідо гейбы был єґомостьом тот сам прадідо же жыл в яблониці польскій Може такє быти Принаймні знам же з того села походил священник же звал ся Филип Байко Не модна єм повісти ци діду пані Ольґы Марко Байко же пришол до Дзындронулы і был ту церковным дяком ци тот Марко Байку был сыном того Филипа Байка ци тоє кысы Інакшы байкы но то того вам не повім і тиж не знам чом єй діду з яблонинці пришол до Дзындронови Приціту бо здалеко Цікаве же в тім часі в Дзындронові была іщы єдна родина байків і то было подузя учытелів Йосиф і Мария байкы і мали они четверо діти но і тот Йосиф Байку тиж походил з той самой яблониці польской Тоты байкы то были правдивы лемківскы патріоты і добры учытеле Но але мы бесідуєме днеска о другых байках не о учытелях а о дяках дідо пані Ольґы Марко былдякум і отец Михал тыж былдяком но і по дідови Маркови і про єй вітя Михала і прострыка Ваня повідали в селі Маркувы Гварили ім до хыжы до єдного і другого До Марковых Дедате до Марковы І єден і другій попыіхали в радяньску Украіну і отім мы бесідували тыжден тому а певне і вартот припомнути В родині Михала Байка окремпані Ульґы з яком нас ка бесідуєме было іщы шестеро діти Першом дітином Михала Байка і Анастазиі Байко з дому Бобар або як повідали Наткы Бековий был Теодор ци то Фійцю Віцос ся вродил в <unk> р за три рокы Марися в <unk> наша днешня респондентка Уля в <unk> пришол на світ Михалко а при кінци червця <unk> р Ван Уж по переселіню ту в Тернопільской области в Бержанах в <unk> році вродила ся Іщы Ярослава а в <unk> Микулий си як повідали Цындронові Микула Родина Михала і Анастазиі Байків выіхала в радяньску Украіну єдном з першых на початку листопада <unk> рока Завезли іх аж до дніпропетровской области до Верхньодніпровского рейона село Семерынкы Тот верхньодніпровскій район лежыт на правім березі Дніпра Ту церковный дяк мусил даку ся перекваліфікувати і сісти на трактор бо не было кому быти трактористом В Симеринці як і в чысленных інчых украіньскых селах війна знищыла праві вшыткых хлопів Мало было тотых хто вернул а як вернул то переважні кліком Товды в листопаді <unk> ззындронули до Дніпропетровской области поіхало шіст родин Ясне же было то за мало зато совітскы аґітаторы дале реклямували Лемкам совітску державу якорайны земли а і страшыли Вкінци деси зо <unk> родин то переважні тоты чыя хыжа вчас фронту згоріла в лютім <unk> рока вписали ся іх хаты Трафили они до той же дніпропетровской Области же і Перша Рата а гысены в <unk> році В Зындрыновій уж выселяли на схід мешканців дос Остру і більшу част выселили на полудне Тырнопільской области Ноты родины же ся лишыли пак были выселены в часі акциі Візлы На полудню Чернопідской области нашли ся родины як віця так і матери пані Ольґы дуже зындринівчан з дніпропетровской области втікали до Галичыны і родиче пані Ольґы тиж так втікали Выіхали до бурцівского рейона а пак перебрали ся до Бережен Но і уж Бережаных жыли до самой смерти і все споминали рідну Дзындромову Так кус припомнули сме тото што звучало в попередных передацях а тепер вертаме зас до нашой бесіды А якы были колискы Вас хыже певно все колискы ся колиса тато робил сам тато мі тато робил а якы то были такы як же стояли просто не ліже што было такы оту двернуты внаг да колиска плетен плете на колиска а з чого з Ли вербуй но такы таняр ото плете на колиска і еткє самоті самородны выгнуті тыкє вы гойдолкы Но така як дуга як бы в долині так округло та откє велют робило жебы не можна было такого колисати отикы колискы были Не такы деревян як тепер бо робити дослід а там днезо Дощенкы Дощынкы будут писпотарване до стверха А плетене гепер плетен <unk>em круго етро шкєрка зняты і Світле шобы не было темна сві зверху было зняты сигри тівы прути Знимали верх і так плили А были Были Ном нас не бы нас хыжы не было то ні Были ткє шына жерці Были хыжы шыляхы своі а дыкажаркы і там ляхы та ніше На того не было нас была скриня паньска така што десяткой выповідали лада было слово Лада Лада Лада дотыка більша летка для такого одежы як нашого дня а скриня сусідчок Сусі бы в кухні для продуктів там а скриня там святковы тыкалы дежы лжыли скриня а алада то така було велика лада як шофа Яфатів шофійкы невысока о така голада выякого тіли то блада а скриня на выточеных ножках розвсе розмальована мы таку скриню бержаны привезут на там де моікє жыли Отыка то я туна свого нет циво дівчы ци моско Потім жото купали самородне нецкы самородне з грубого дерева вырывали вся верб не ся тукє вз ручкє трима вербли такє деревяні нецкє То нуткы глебшы были то купали дитин Але я ся де насаділа шофликы та шофликы пишы з ручны великій шофлик там воды наливали там судили діти і купали Шофлик был якій деревяный деревляны штикых ґунтків Такых узкых доружых до Свячых і Хля оброць такый і рускій тыкє обзяти добры тамте свы выризны дирти добре взяти рукы но а дорослы як ся купали ту сім А великы шыфликы шофликы та великыну кышевы так великы шыфликы і в тых шыфликах як потім є прали то треба было б того знати все там лух давал лух для вываронь То перше то полускали а потім то вшыткы брали і на ріку там в чыстій воді туди суды підысло церковали і полокали Та навет не бідеш тудні Нары а на ріку ходили А было такє мыдло як маме тепер такє мыдло як сєремило господарст а я то не знам пен сіры памя там сіры мило Не тенне як то господарскє а дсокє було подолгы сте сіре мило де я памятам А мы бесідували о маленькых дітях як діти ся родили як діти купали а тепер хочу іщы продолжыти тоту тему про кстины Но ясне же кстины то были в церкві хыбий бы І може якій особливий припадок ци хвора дітино ци якто може товды не в церкви а такту в церкві были лем єдны кум і кума ци были бівшы Перший кум был першым і на другій на треті Христини Ци перший а потім был был по дві пары першый кум одна пара до першых дитины а потім уж як другы Христины другы той першый кум є перша пара а друга а другу уже брали другу пару Цікаве я того не знала дід як было бы дві вары та кума дой він што уж дале родили ся діти в тій родині і він се был першым купершым кумом Цікавы Одайте выжену яку брали за куму оно тыж до першой дітины то оно дальше Отой я знам же храсний тато першы Што был брата мого не феді котрий помер мол дын о то він был і потім і в нас а тото рдили си на Украіні то всю другы Нонашку до першой дітины то бра до першы діти не брали єдну палку Видно шыєдно Нодным словом жы я знаю што перший грецний ішол на друны значы до першой дітины яка ся вродила як брали уж кумю то они як бы уж рахували ся кумы і несли дітину до крестай другій раз і третій раз зас дітину яка ся вродила в тій родині і четвертий лях І все Але брали іщы другу пару так грали другу пару брали кумі дві дві віперы Выпару Але тот першый кум все товых был якы кум веди єден той кум І там ні то єден перший кум ніявек А тифоны оповідали кумци на нашку Нашкы на нашкы на нашка Остили дітину і приходили тотохресньо принесли думів і была яка си гостина того не пимет Нас як были дорослы хто згодил ся діти не были разом здорослыми в хаті Як яка згостина была той діти не были в хаті А што розум а до друга ся до другій го друга кємната нас войді до покоі до тамто А николи мени нихто не сиділ ні зо столом нихто кром святы як свято то А так або дібати ся абы там до дострікы Івана А так николи руж не поді та діти были окремо од іка Ту я своіх дітей так вчыла є дорозли до мене хто пришол Діте грайте ся увага повинен приділяти ся тому хто пришол до мене Для тых хто одтепер вучыл наше радийо підповідам же мы в Тартопільской области в місті Бережаны в устях в пані Вульґы Чыгринди Пані Ольґа же з дому ма презвиско байко родили ся в руці в селі Дзындронула Дзындронола то середна Лемковины недалеко дукляньского просмику Нашы слухаче може даку ся дівуют же Яфурт гварют Зындронова а не Зындронова як то написане єст на мапі Но але колиси люде якы ту мешкали называли рідне село лем Дзындранова з тотым Дз може слухают ня премудры лінґвісты но то най ствердят же єст такє зявиско коли саміст З Лемкы вымовляли дзы Наприклад в якысой місцевости гварили не Зелений а Дзелений Дзе Може подібны єст і з Дзындрановом Все хотіли єм ся дознати одкаль взяло ся такє кус дивне слово Дзындранова Ну і так і не дознал лем ся одкаль оно походит Туди я тепер жыю на східній Галичыні в даякых діалектах напр гуцульскых єст такє наске уж рідку ужване слово дзындра дзындра то барз паскудна погода долгы дості вільгіст болото то дзындра А єст і слово зындра Ужыл його в своіх творах навет Іван Франко коли пише про кузню свого няня Кола описує як од огня летіли докола Іскры Зындры ту зындра то іскра В Гличыні єст і такє призвиско Дзындро а деси в Середній Азиі єст і такє женьскє імено Зындра або Дзындра Як цікавили сте ся історийом того села но то мож і чытали сте же был колиси такій героі ґрюнвальской битвы Зындрам з Машкови якому король Ягайло подарувал великій кавалец землі і в тім кавальці было і тото село якым бесідуєме і назвали село Зындра Мола бо належало до Зындрама а пак переробили на Зындра Нова Інчы твердят же была ту колиси копальня желізной Руды знімецка цендра і од того власні походит назва села То Вы уж самы милы слухаці выберайте яка версия більше вам ся подабит а я лем повім же мі ближы сут нашы славяньскы версиі І думал сой же ту цілку міг замешкати якыйси наш хлоп Лемко Дзиндра А чом бы і ніт А додам іщы ся селом Дзындранула плыне невелика річка же колиси звала ся Солотвина а пак єй перекстили і тепер тові ся панна Повідают же то Полякы выдумали назвати тот путік панна бы оно якосы гейбы більше романтичне А може не Полякы а Мадяры Ну але то уж вы самы моіли слухачы цікавте ся кус глядайте одповіди одкрывайте для ся дашто нове А я тым часом вертам вас до нашой бесіды з Ульґом Байко пижегворці честили каміньом не знам якы то каміня крыкы якє каміньскій круг якы гладкы каміньом честили ґурці та якы гладкы камінчікы в норіці шуткєвы камінчкы тройны То не в середині чыселя то єде обгырал зверку Од а в середині то ні В середині то лугом Зварили луг заливали і мили темноты і жыє зопамятали што давали крупилу Крупилылылылы вымывали З середины середы так памятаю а зверхы дорали корпы Як повідали коприва коприва Брали коприву просто таредины вымывали коприлы кропивы гарновы Як повідали ся давали мандуркы стругали застругали ти мандуркы і ту з тыма стружками заж вымывали посуду Значыт грали якы і тоту ты мышлені топы так жебыли вычыстити так вычыщали Тай я то памятаю жебы і крупывы швили тымо А зверху одберали такы гладенькы камінчкы ны річкы і там де кє одобрали такы камінчкы ткє дрібны токы Ні не бы кусо і дерносла а тоткє більшы кускє ноты бер тайє термал бергли І зверхут ся ле такій камін якій не был гладкій а кус роповий Нокіш был шлифо на дякы роковий тявці да І все давали все варили рубили влух І Лугом в селу Луго Миле і Лугом і наві заливали белизну товдом тканны ти Ґаці як кажут кушулі то взо заливало лугом ани заливали потым тыма пирниками каты так Ід дідо рікы на лампы і тымарениками выбывали полоскали зновы выбывали прениками на лавци Гадано на лавы але навет та прохідна лавкы жы переходити через дріку о і поставы ту тримали І так бы роником пало то было оно уж ніч полежало в Лузі а пак дале пак жмыкали на райбачках на Райбаци на Райбарці а давали до чого коли жмыкали Нілицьом Прото жыкай та бы ся тако то всюди і дал Ай імерали ци не давало ни мело ня не ани мето анишку ани нито то што ґаметкано ґаметкано полетна пак несли дес на плутік і брали тот прайник і як бы выбивали Так были жебы мо такє складали складали тай выбевали і выдою тот хльопа тот парником а потом уж сили як выпрали і тоді взяли за край І так по ріци по ріці жебы цікали ало выпускала другы кнезно по ріци знов І тоды выкручували ци же а Што робило тото же прайником были то што оно робило ся як бы тым Но нибы бы ты зга той лух выбывали поливали выду а тоты лух шобты выбывати тым перникы і повіме так в результаті того вшытко было дус чісте Так выпырало ся до мушучы сто вода то на ріці то все выпискало вце свіжы і свіже вода і тікола Так є полотно тежло юбілювле на ріках Деж є простеляли здолшы і так быты сышыли так выграло на сонці А в Зындрынуі колиси барз дуже люди ткало такє село же занимали ся ткатвом бівше же мозє і з другого села давали комуси ткати но як замовляли ста В нас не зна ці то богатны і аткацкы верштат памятає зоі той човник іх той верштат човник тут да перекідали перед там перетиснулы ногами ци міс з того боку я то бачу Я то памятам як робили там де утіпали коноплі утіпали льон і там буберстат тото я то знаю Валасой жы были тиж кросны Так в студолів штодолі были це баржы дыкали тканин Хто ткавых врозных А до наш них хто то в нас ци ви татак Нихто нім ни мама ні тато а то просто хто помогатя як є помагали та і бо маметым не займали ся нього я то памятай Як оті пали льон як кужы літі выздали пряли а то были алечуркы пряленеткы на грубшы пряленеткы на меншы є Машанкы тикы верстату тихє тримаєш вой і поправляєш судитий льон а ногой на Тыскашно крутит ся колисий та неткы іде на топряли ты тачы льону тіпали то я памятаю шыткали там в што долі то я то памятают коли так бы ты з тым човником перекідали нам то было інтересно А мама завжды зала Ей бы там порохы там порохы там не треба там дітям быти Одряла правду Та ну не дуже але она так пряла І нащы ле ям міла прясти Дитины шы были тыківы мы пряли але не так жебы то займати просто правли такы тай кы То выповіли же вас не лем лем сіяли а іконоплі такы з куніпного полотна што ышыли Як бы жытяли такє але з того грошу до мыткало полотна і коноплі Як бы ся кєди флоґлы Хлопскы хлопкы такывскы так тонко з льонуте выти сподні робили повідали Та сплой так сподні так сподні ґаці сподні червекы боканці о А деревянекы то же як казали деревяникы попуці попуці то было што а такы як керпці дикы керці то были зышкы кєрці сквідяны а яжоры а попуці зыгры поєдкою вымяны і ткнены якы были такы як бы сукно та і стоху сукна круіли на подыбы готивы папочкы та то лебы такы капці годикы вы папуці называли готик і екрыті сукна водоли <unk>u<unk>e <unk>o<unk>ta ренес выновли редеслом выжме далесмели То тепер так два слова за Валиґдин На Валиґдин Ци вы памятате што вас ся святило што в кошык ся клало Пашка маті пишенкы не пишало малювали мясо давали яєчник і яхіка яєчник то розколочували яйце а маслянци зараз я не знаю то же яєчник такє як сери яжник і по тым откы Кусочок Плоскій і його заплікали Іщы што ся коло яйце грін грін давало ся масло крему буряк терли буряк і давали выце теж Не было тко з квітом оздобленя кошы кы было богате є єст мясне і паскы бурак то як то такы як Михас Хросоватку Што з хороном А хыба тото оддало ся досвядчыня так Бо мы тепер все іме тоту на великден але ци оно ся звязило так так бырякы Тот кошык был дос великый більшый як тепер люде на сут кошыкы до церкви но паска было велика богато місци займала Але я знам же паскы робили дос великы такы выдакы І за то таку велику пазку нихто в кошы Мамагати і ону окрему ся не сну ні з ґазда Енес ні нас пастям меньше были і паскым міщали ся же майже пи кошыкы за нима кошы мусіл быти акта гм Тыш зо столу окышена носила достане худоба то я то знаю Але жоток то так так так так так так так так так так так такы а нарізу теж давали зо столу Давали ходобы покову поковы сочку велигдын одтяли од паскы і кысыка вальці і де хто ся найдає тоты кысочкы заберали давали худобі Того святочного спокій м то я тото знаю Ешы тато так згортал а мама Михал руком не згортай не згортай так не треба згортати треба А З гузкы крыло горыло І тым згортал знаєте А каже руком не треба Михал то згортати каже Возме там крылы і крыл апи змітай хто волиткє зобы блане жебы грошы не бе грошы з хаты не мітаєт выгортай зеле а лем карто я вшыткы до долоні даюшы хцеш мен А ні нє є є там каже крылы і крылом і все Інавде кы горогы варили місили тісту на стрілици і тым крылом теж все все згортали зо стрільници бо то не выкідали де а то ішло до єжы оснилиме Все до быти там курым знайти а так жебы кидали дес там до смітя тунь Все то мали іти Відходиш што люде на неділи то хай духу до обыды єдлят Ну а тепер мы повіли так два слова за великден А от Русая знанчыт существіє Святого Духа тоту Русая то якоси ся приберало хыжу гілям ци чымси машгати тілько прибыротне за Русале і на Івана то же лопухаме оце было Блуты з ляд дверей біля лупухы квіты в сухых цвіт і лупух робили такы букеты біля входу на подвіря біля фірткы на Івана Де іх ы были фір браны єдно фіркы другы В офертках крывати і з лівого боку бутят такы вложены ж тыма штахетами закриплены брали лупухы і іщы якысы квіты Якыси криты люби такє квіти і Я памятанкы людскы тупено той чорто полох тыкы Отыкы кулюцькы были і теж єблопухты оты кулючкы там маєкы Но же отикє вы знате откє як головка маку отє як головка макы тык і оґы штормодякы от отикє в тым тікеті было І то робили на святого Яна так на приході єли два ци попо дві дві стороны Ни це з левого боку левого боку так было і підвішували теж у ты екстріх епістрі там дека жерткы быладешы там лывали Під стріху теж міг выстити такій букєт просто зовязаний до той жертвы привязаний же не до гризы а так на долену Но то не каждий такє робит А на русаня як ы маіли хыжу чымрезаліщына А в середині ци а в іх всередині давали таж біля образи де давали гілкы тамы біля двере як доход до хыжы тож давали то футрины запихали гількы зых в середині были іце і навет колистайні де худобы теж миєли то Дорогы слухачы прозвучала бесіда з Ольґом Чериндом з дому Байфу Пані Ольґа оповідала про свою родину о своім ріднім селі Дзындранола де ся вродила в <unk> році Щыро єй дякую за цікову оповід і прасям ся До міста Бережаны до пані Ульґы запроводила вас Анна Кырпан Оставайте здоровы до стрічы за тыжден